Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ διεξήγαγε την πρώτη άτυπη ψηφοφορία με στόχο να αναδείξει το πρόσωπο που θα εισηγηθεί στη Γενική Συνέλευση για τη θέση του επόμενου Γενικού Γραμματέα. Η διαδικασία έλαβε χώρα στην αίθουσα διαβουλεύσεων και αποσκοπούσε στην αποτίμηση των πιθανοτήτων επιτυχίας κάθε υποψηφιότητας.
Βάσει του άρθρου 97 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, ο διορισμός του Γενικού Γραμματέα γίνεται από τη Γενική Συνέλευση, ύστερα από σχετική σύσταση του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Επτά είναι συνολικά οι υποψήφιοι: η Μισέλ Μπατσελέ (Χιλή), η Μαρία Φερνάντα Εσπινόζα (Ισημερινός), ο Ραφαέλ Μαριάνο Γκρόσι (Αργεντινή), η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν (Κόστα Ρίκα), ο Ολάρα Οτούνου (Ουγκάντα), η Κάρολιν Ροντρίγκες Μπίρκετ (Γουιάνα) και ο Μάκι Σαλ (Σενεγάλη). Η υποψηφιότητα της Βιρτζίνια Γκάμπα ντε Ποτζέτερ, την οποία είχαν προτείνει οι Μαλδίβες, αποσύρθηκε στις 25 Μαρτίου.
Ο πρέσβης της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, Ζενόν Μουκόνγκο Νγκάι, ο οποίος προεδρεύει του Συμβουλίου κατά τον Ιούλιο, δήλωσε αμέσως μετά τη διαδικασία ότι ολοκληρώθηκε ο πρώτος γύρος της άτυπης ψηφοφορίας, στον οποίο συμμετείχαν και τα 15 μέλη του Συμβουλίου, επιλέγοντας ανάμεσα σε τρεις δυνατότητες: «ενθαρρύνεται», «αποθαρρύνεται» και «χωρίς γνώμη».
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα αποτελέσματα θα κοινοποιηθούν εμπιστευτικά στους υποψηφίους μέσω των Μόνιμων Αντιπροσώπων των κρατών που τους πρότειναν, ενώ ενημέρωση θα λάβει και η Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης.
Ο πρέσβης δεν αποκάλυψε αριθμητικά στοιχεία, επικαλούμενος την απόφαση του Συμβουλίου να παραμείνει η διαδικασία εμπιστευτική, ώστε να αποφευχθούν εικασίες, παρά τις αντιρρήσεις δημοσιογράφων που θεωρούν ότι αυτή η μυστικότητα πλήττει τη διαφάνεια.
Ανέφερε ακόμη πως δεν έχει καθοριστεί ημερομηνία για τον επόμενο γύρο, ο οποίος θα διεξαχθεί υπό την προεδρία της Δανίας.
Αν και Δανία, Ελλάδα και Λετονία είχαν προτείνει να δημοσιοποιηθούν τα αποτελέσματα, δεν υπήρξε ομοφωνία γι’ αυτό.
Οι κανόνες της διαδικασίας καθορίστηκαν τον Μάιο μέσα από ένα άτυπο έγγραφο που παραμένει αδημοσίευτο. Στον πρώτο αυτό γύρο, τα ψηφοδέλτια των πέντε μόνιμων μελών δεν διακρίνονται από εκείνα των δέκα εκλεγμένων μελών· σε επόμενη φάση προβλέπεται η χρήση διαφορετικών χρωμάτων για τη διάκριση των δύο κατηγοριών ψήφων.
Στη διαδικασία δεν παρευρίσκονται εκπρόσωποι της Γραμματείας, δεν τηρείται κανένα επίσημο πρακτικό και τα ψηφοδέλτια καταστρέφονται μόλις ολοκληρωθεί η ψηφοφορία. Καθήκοντα καταμετρητών, κατόπιν κλήρωσης, ανέλαβαν το Μπαχρέιν και το Πακιστάν.
Οι χώρες που πρότειναν τους υποψηφίους θα λάβουν εμπιστευτική ενημέρωση για την επίδοση καθενός, καθώς και για την υψηλότερη και τη χαμηλότερη βαθμολογία που καταγράφηκε — χωρίς ωστόσο να μάθουν σε ποιους υποψηφίους αντιστοιχούν αυτές οι βαθμολογίες.
Η επιλογή τήρησης εμπιστευτικότητας θυμίζει την αντίστοιχη διαδικασία του 2015-2016, όταν τα μέλη είχαν επίσης συμφωνήσει να μη δημοσιοποιηθούν τα αποτελέσματα. Τότε, ωστόσο, αυτά διέρρευσαν σύντομα, φέρνοντας σε δύσκολη θέση τις προεδρίες του Συμβουλίου, που μπορούσαν να δώσουν μόνο περιορισμένη επίσημη ενημέρωση, ενώ οι βαθμολογίες ήταν ήδη ευρέως γνωστές.
Σημείο τριβής παραμένει η περίπτωση του Ολάρα Οτούνου, του οποίου η υποψηφιότητα ανακοινώθηκε στις 24 Ιουλίου. Σε αντίθεση με τους υπόλοιπους έξι υποψηφίους, δεν έχει προλάβει να συμμετάσχει ούτε σε διαδραστικό διάλογο με τη Γενική Συνέλευση, ούτε σε άτυπη συνάντηση με το Συμβούλιο Ασφαλείας, ούτε στην εκδήλωση Town Hall της 23ης Ιουλίου.
Η Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης, Αναλένα Μπέρμποκ, τόνισε σε επιστολές της προς το Συμβούλιο τη σημασία της έγκαιρης υποβολής υποψηφιοτήτων, ώστε όλα τα κράτη-μέλη να έχουν τη δυνατότητα να ακούσουν τους υποψηφίους υπό ίσους όρους. Ζήτησε επίσης το Συμβούλιο να περιλαμβάνει στις άτυπες ψηφοφορίες μόνο όσους έχουν ήδη παρουσιαστεί ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης. Ο Οτούνου είχε προσκληθεί σε διάλογο στις 29 Ιουλίου, τον οποίο τελικά δεν κατάφερε να παρακολουθήσει.
Η σημερινή ψηφοφορία προσέφερε στα κράτη-μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας μια πρώτη ένδειξη για τις προοπτικές κάθε υποψηφιότητας.
