Συναγερμός για το ελαιόλαδο: Κατρακυλούν οι τιμές, νέο χτύπημα από Ισπανία

Στα όριά τους οι ελαιοπαραγωγοί

Σε ολοένα δυσμενέστερη θέση βρίσκονται οι Έλληνες ελαιοπαραγωγοί, καθώς η νέα ελαιοκομική περίοδος ξεκινά με τις τιμές καθηλωμένες σε χαμηλά επίπεδα και τις εξελίξεις στην Ισπανία να εξανεμίζουν τις προσδοκίες για ανάκαμψη. Την ώρα που το κόστος παραγωγής εξακολουθεί να επιβαρύνει τους αγρότες, η αυξημένη προσφορά ελαιολάδου στη διεθνή αγορά δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις, απειλώντας το εισόδημα χιλιάδων οικογενειών που στηρίζουν την επιβίωσή τους στην ελαιοκαλλιέργεια.

Η εικόνα στην εγχώρια αγορά προκαλεί έντονο προβληματισμό. Στη Μεσσηνία, οι πρώτες τιμές για την Κορωνέικη ποικιλία διαμορφώνονται μεταξύ 3,40 και 3,60 ευρώ το κιλό, ενώ για τη Μαυρολιά οι συναλλαγές κινούνται ακόμη χαμηλότερα, στα 3,10 με 3,20 ευρώ. Αντίστοιχα, στη Λακωνία καταγράφονται πωλήσεις εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου κοντά στα 3,80 ευρώ, παρά τις θετικές ενδείξεις για την ποιότητα της φετινής παραγωγής.

Το πρόβλημα επιτείνεται από τα αποθέματα της προηγούμενης χρονιάς, το περιορισμένο αγοραστικό ενδιαφέρον και τις εισαγωγές από τρίτες χώρες, όπως η Τυνησία. Στην Κρήτη, μάλιστα, η πρόωρη συγκομιδή συνοδεύεται από χαμηλές αποδόσεις, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί να χρειάζονται μεγαλύτερες ποσότητες ελαιοκάρπου για την παραγωγή ενός κιλού ελαιολάδου.

Το πλήγμα από την Ισπανία

Το μεγαλύτερο πλήγμα, ωστόσο, έρχεται από την Ισπανία, τη μεγαλύτερη ελαιοπαραγωγό χώρα παγκοσμίως. Οι εκτιμήσεις για την περίοδο 2026-2027 προβλέπουν παραγωγή περίπου 1,6 εκατομμυρίων τόνων, αυξημένη κατά 23% συγκριτικά με την προηγούμενη χρονιά. Πρόκειται για εξέλιξη που περιορίζει τις προοπτικές ανόδου των τιμών και εντείνει τον ανταγωνισμό στις ευρωπαϊκές αγορές.

Μπροστά στον κίνδυνο κατάρρευσης των τιμών, η ισπανική κυβέρνηση αποφάσισε να παρέμβει, επιβάλλοντας την προσωρινή απόσυρση του 12% της παραγωγής, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 188.000 τόνους. Το ελαιόλαδο θα παραμείνει αποθηκευμένο έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2027, σε μια προσπάθεια περιορισμού της υπερπροσφοράς και προστασίας των παραγωγών.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς η Ισπανία και η Ιταλία αποτελούν βασικούς προορισμούς του ελληνικού ελαιολάδου. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2023 οι ελληνικές εξαγωγές προς την ισπανική αγορά είχαν φτάσει τους 43.400 τόνους, αξίας 147,4 εκατομμυρίων ευρώ, πριν ακολουθήσει σημαντική υποχώρηση τα επόμενα χρόνια, λόγω της ανάκαμψης της ισπανικής παραγωγής.