Ο εθισμός στην αυτοπροβολή σε social media είναι τόσο ισχυρός που συγκρίνεται με αυτόν της κοκαΐνης
Η πρώτη επαφή του γιου μου με προβολή βίντεο από τα κοινωνικά δίκτυα έγινε όταν ήταν 8 ετών. Του άρεσε πολύ μια ενδιαφέρουσα εκπομπή στο YouTube ενός νεαρού Ελληνα μελισσοκόμου, η οποία εξυμνούσε τη φύση στην πατρίδα μας. Πέρασαν 5 έτη και πριν από λίγες μέρες διαπίστωσα ότι ο ίδιος μελισσοκόμος έκανε δημόσια έκκληση για βοήθεια, γιατί είχε αυτοκτονικό ιδεασμό!
Με ελάχιστη έρευνα βρήκα ότι ο συγκεκριμένος νεαρός τον τελευταίο καιρό έκανε τεράστιο αγώνα να αυξήσει αριθμητικά τη θέαση των εκπομπών του και είχε αλλάξει εντελώς το αρχικό στιλ του, ενώ γύριζε επεισόδια προβάλλοντας την προσωπική του ζωή, τη σχέση του με γυναίκες (επίσης youtubers) και «μάχες» που είχε με προσβολές και απειλές εναντίον «ανταγωνιστών». Κατάλαβα ότι είχε κυλήσει βαθιά σε νοσηρό ναρκισσισμό, όπου το κυνήγι της εφήμερης αρέσκειας (Likes) από εξωτερική πηγή είναι η μόνη χαρά που έχει κάποιος εξαρτημένος στη ζωή του.
Το συγκεκριμένο μονοπάτι, το οποίο έχει αποδειχτεί επιστημονικά ότι σχετίζεται με την έκθεση στα κοινωνικά δίκτυα, είναι απόλυτα καταστροφικό, όπως φάνηκε και σε αυτή την περίπτωση, που κατέληξε σε δραματική έκκληση για σωτηρία της ζωής του από βαριά κατάθλιψη και αυτοκτονία. Ο ναρκισσισμός είναι πολύ σοβαρή ψυχική διαταραχή, η οποία πολύ συχνά πάει «πακέτο» μαζί με οριακή διαταραχή προσωπικότητας και κοινωνιοπάθεια.
Εχει επίπτωση όχι μόνο ψυχολογικά, όπου το μόνο που νοιάζει τον ναρκισσιστή είναι να προμηθευτεί εφήμερη αναγνώριση στην επίπλαστη «μεγαλειότητά» του από εξωτερικούς παράγοντες με κάθε κόστος (ακόμα και αν οδεύσει σε άκρως απάνθρωπες και απαξιωτικές συμπεριφορές προς πολύ κοντινούς του ανθρώπους ή να έχει αυτοκαταστροφικές τάσεις), αλλά έχει σοβαρή επίδραση και στο σώμα, όπου η χρόνια και συνεχόμενη ορμονική υπερβολή σε κορτιζόλη που προκαλεί άγχος, και σε ντοπαμίνη που επιφέρει στιγμιαία ικανοποίηση, καταλήγει σε αυξημένη πιθανότητα για αυτοάνοσα, παχυσαρκία, πρόωρη γήρανση, βλάβη οργάνων, καρδιοπάθεια, απόπειρες αυτοκτονίας και καρκινικό κίνδυνο.
Αποτελεί δηλαδή μια επικίνδυνη ψυχολογική ασθένεια της εποχής μας, η οποία με την έλευση των κοινωνικών δικτύων και το απατηλό κυνήγι της στιγμιαίας ικανοποίησης από τον αριθμό των θετικών αντιδράσεων σε μια προκλητική φωτογραφία θεωρείται πλέον ένα καθολικό φαινόμενο, που με τόλμη θα έλεγα ότι ακουμπά τα όρια της πανδημίας. Ο εθισμός στην αυτοπροβολή σε social media είναι τόσο ισχυρός που συγκρίνεται από έγκριτους ψυχολόγους με αυτόν της κοκαΐνης. Ως γονείς, πρέπει να εντοπίζουμε ταχύτατα τέτοιες συμπεριφορές στα παιδιά μας και να τις αποθαρρύνουμε με σφοδρότητα.
*Διδάκτωρ Πληροφορικής
