Κάτσαμε στην παραλία για ένα ουζάκι. «Ούζο ή τσίπουρο;» ρώτησε το παιδί. Και αποφάσισα να σας τα γράψω. Το ούζο είναι σαν το καλοκαίρι. Ξυπνά τη μνήμη, μεταμορφώνεται σε σύννεφο άσπρο όταν συναντά το νερό, όπως το κύμα που σκάει στο ακρογιάλι. Στρωμένο τραπέζι δίπλα στη θάλασσα, ήλιος που καίει, κι ένα ποτήρι ούζο που αργοσβήνει τη δίψα. Κι όλα μοιάζουν να αποκτούν πιο ήρεμο ρυθμό. Είναι το ποτό της ανεμελιάς, της κουβέντας που δεν τελειώνει, της καλοκαιρινής αύρας, που σε καλεί να αφήσεις πίσω την έγνοια και να κρατήσεις μόνο τη γεύση της στιγμής.
Το τσίπουρο κουβαλάει το φθινόπωρο και τη γη. Είναι το νέκταρ του σταφυλιού που περνάει από τη φωτιά του καζανιού και μεταμορφώνεται σε σταγόνες διάφανες. Στα χωριά το άναμμα του καζανιού γίνεται γιορτή. Φίλοι και συγγενείς μαζεύονται, ψήνουν, γελούν, δοκιμάζουν το πρώτο απόσταγμα. Δεν είναι μόνο το ποτό, είναι ολόκληρη η ιεροτελεστία που το συνοδεύει, η μυρωδιά του ξύλου, οι παλιές ιστορίες που ξετυλίγονται γύρω από τη φλόγα. Ετσι, το τσίπουρο γίνεται δεσμός με τον τόπο, με τους ανθρώπους, με τις ρίζες. Είναι η μνήμη του μόχθου, η περηφάνια της οικογένειας, η αλήθεια που δεν χωράει περιτυλίγματα.
Κι όμως, είτε ούζο είτε τσίπουρο, ποτέ δεν στέκονται μόνα τους. Θέλουν την παρέα, το μεζεδάκι, το χτύπημα του ποτηριού στο τραπέζι πριν από την πρώτη γουλιά. Θέλουν φωνές, τραγούδια, θέλουν το μοίρασμα. Γιατί δεν είναι ποτά μοναχικά, είναι κοινωνικά. Δεν γεννήθηκαν για να σε κλείσουν στον εαυτό σου, αλλά για να σε ανοίξουν στους άλλους. Ενα κομμάτι παστό, μια ελιά, λίγο τυρί αρκούν για να ξεκινήσει μια μικρή γιορτή, κι εκεί το ποτό γίνεται πρόσχημα για κάτι βαθύτερο, τη συντροφικότητα.
Δεν είναι κουτοί οι ξένοι που, όταν έλθουν εδώ, ξεχνούν όλα τα δικά τους ποτά και ψάχνουν ούζο και τσίπουρο. Ξέρουν ότι ταιριάζουν στο κλίμα, στον ουρανό και στη θάλασσά μας. Κι όλοι, εκτός από τη λέξη που αρχίζει από «μαλ…», ξέρουν να λένε «στην υγειά μας»! Αγαπάμε το ούζο και το τσίπουρο γιατί σε κάθε γουλιά βρίσκουμε κάτι από τον εαυτό μας. Την αγάπη για τη γη και τον καρπό της, τον σεβασμό στην παράδοση, την ανάγκη να ζούμε μαζί και όχι μόνοι. Είναι ποτά που κουβαλούν την Ελλάδα που δεν χάνεται, την Ελλάδα που ξέρει να στέκεται γύρω από το τραπέζι και να λέει «έλα και κάτσε μαζί μας». Στην παρέα, πάντως, παραγγείλαμε κι απ’ τα δύο!
Η ΑΚΙΣ
