Το μήνυμα ότι δεν πρέπει να επαναληφθούν ποτέ ξανά εγκλήματα σαν αυτό που διαπράχθηκε στις 10 Ιουνίου 1944 στο Δίστομο έστειλε ο πρέσβης της Γερμανίας Γενς Πλέτνερ, ο οποίος παραβρέθηκε στις εκδηλώσεις μνήμης στη μαρτυρική πόλη. Συγκεκριμένα, όπως είπε, «το έγκλημα της Βέρμαχτ στο Δίστομο ανήκει στα μελανότερα κεφάλαια της γερμανικής κατοχής στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο φόνος αθώων γυναικών, ανδρών, παιδιών και γερόντων με γεμίζει ντροπή και οδύνη. Τα εγκλήματα αυτά δεν πρέπει να ξεχαστούν ποτέ! Διδασκόμαστε και δεσμευόμαστε: Ποτέ ξανά».
Χθες, ο ίδιος μαζί με πλήθος κόσμου, αλλά και με εκπροσώπους από την πολιτική και τη στρατιωτική ηγεσία παρακολούθησε τις εκδηλώσεις και συμμετείχε στην πομπή προς το μαυσωλείο των θυμάτων, όπου κατέθεσε στεφάνι.
Η ευθύνη;
«Υστερα από 74 χρόνια από την αποφράδα εκείνη ημέρα της σφαγής των κατοίκων του Διστόμου, ποιος ανέλαβε την ευθύνη αυτών των εγκλημάτων και, πρωτίστως, υπήρξαν τιμωρία των θυτών και αποζημίωση των θυμάτων και των απογόνων τους, σύμφωνα με τους κανόνες δικαίου που ισχύουν από τη μυθική εποχή και το Διεθνές Δίκαιο; Και η απάντηση είναι αυτονόητη και, δυστυχώς, αρνητική» ανέφερε στη ομιλία του ο δήμαρχος Διστόμου – Αράχοβας – Αντίκυρας Ιωάννης Γεωργακός.
Στο ζήτημα των γερμανικών αποζημιώσεων αναφέρθηκαν ο βουλευτής Θοδωρής Δρίτσας και ο υφυπουργός Υποδομών Νίκος Μαυραγάνης.
Αξίζει να αναφερθεί ότι για το παραπάνω ζήτημα αγωνίζεται πάνω από δύο δεκαετίες ένας από τους επιζώντες της σφαγής, ο 78χρονος Αργύρης Σφουντούρης, ο οποίος τη 10η Ιουνίου 1944 αντίκρισε και τους δύο γονείς του νεκρούς.
Λίγο πριν από τη σφαγή στο Δίστομο, οι ιστορικές πηγές αναφέρουν ότι οι Γερμανοί συνειδητοποιούν πως χάνουν τον πόλεμο και πρέπει να μεταθέσουν βασικές μονάδες των SS σε μέτωπα στη Νορμανδία, αλλά η αντίσταση στην Ελλάδα τούς προκαλεί πολλά προβλήματα.
Στις 10 Ιουνίου 1944, ο 26χρονος Φριτς Λάουτενμπαχ, λοχαγός των SS του 2ου λόχου του 1ου τάγματος του 7ου τεθωρακισμένου συντάγματος, λαμβάνει διαταγή να μετακινήσει τον λόχο του από τη Λιβαδειά προς τα χωριά Δίστομο, Στείρι και Κυριάκι, με σκοπό τον εντοπισμό και την αναχαίτιση ανταρτών.
Ο 2ος λόχος πέφτει σε ενέδρα ανταρτών στην ευρύτερη περιοχή του Στειρίου.
Η απώλεια των Γερμανών στρατιωτών σε εκείνη τη μάχη με τους αντάρτες οδήγησε στην πρωτοφανή θηριωδία στο Δίστομο, η οποία στοίχισε τη ζωή σε 228 ανθρώπους.
