Η ξαφνική περιπέτεια της ΕΡΤ άνοιξε την όρεξη σε πολλούς σχετικά με το ανεκτίμητο Αρχείο της. Κινδυνεύουν άραγε συλλεκτικοί θησαυροί όπως οι σειρές «Οι Πανθέοι», «Αστροφεγγιά», «Λωξάντρα», «Το μινόρε της αυγής», «Μαντάμ Σουσού», «Λούνα Παρκ», «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», «Αγνωστος Πόλεμος», «Λεμοναδάσος», «Εκείνος και εκείνος» και οι εκπομπές «Αλάτι και Πιπέρι», «Αυτή είναι η ζωή σου», «Ρεπόρτερς»; Δηλαδή τηλεοπτικές δουλειές-διαμάντια, που είναι ουσιαστικά και η μεγάλη παρακαταθήκη της ΕΡΤ;
Το Αρχείο της ΕΡΤ (φωτογραφικό, ραδιοφωνικό, ειδησεογραφικό, μουσικό, έντυπο και οπτικοακουστικό) είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής Ιστορίας και αριθμεί πάνω από 1.000.000 τεκμήρια.
Αυτά τα 1.000.000 τεκμήρια φυλάει καθημερινά ο διευθυντής του Αρχείου της ΕΡΤ Βασίλης Αλεξόπουλος, ο οποίος κοιμάται μαζί με την ομάδα του στο Ραδιομέγαρο της Αγίας Παρασκευής, ώστε να μη χαθεί τίποτα από την οπτικοακουστική περιουσία του ελληνικού λαού.
Η «δημοκρατία» συνάντησε τον «ιππότη του Αρχείου της ΕΡΤ» κ. Αλεξόπουλο στο γραφείο του στο Ραδιομέγαρο, ο οποίος με φοβερή αίσθηση ευθύνης μάς αποκάλυψε ότι το Αρχείο δεν πρόκειται να κλαπεί, πρώτον, γιατί αγρυπνούν αυτός και η ομάδα του με εναλλασσόμενες βάρδιες, δεύτερον, γιατί είναι κωδικοποιημένο και, τρίτον, γιατί για να πωληθεί και να προβληθεί μια εκπομπή της ΕΡΤ σ’ ένα ιδιωτικό κανάλι χρειάζεται η σύμφωνη γνώμη του εκάστοτε παραγωγού.
Πόσα χρόνια όμως λειτουργεί το Αρχείο της ΕΡΤ και ποια είναι η αποστολή του;
Ο διευθυντής του Αρχείου της ΕΡΤ εξηγεί: «Το Αρχείο της ΕΡΤ είχε αρχίσει να οργανώνεται από την αείμνηστη ιστορικό και δόκτορα βυζαντινολογίας Κυριακή Αρσένη το 1995. Η κυρία Αρσένη σταδιακά μάζευε το Αρχείο στη Ρηγίλλης. Το 2004 δόθηκαν χρήματα για την ψηφιοποίηση μέσω του προγράμματος για την Κοινωνία της Πληροφορίας. Το 2007 φτιάχτηκε και ο μεγάλος αποθηκευτικός χώρος στο Ραδιομέγαρο της Αγίας Παρασκευής, όπου φυλάσσεται το Αρχείο με σύγχρονα μέσα. Το Αρχείο της ΕΡΤ περικλείει 1.000.000 ντοκουμέντα. Σ’ αυτό προστέθηκε και το υλικό του Εθνικού Οπτικοακουστικού Αρχείου – δηλαδή 600 ώρες ψηφιοποιημένου αρχείου. Στο Αρχείο της ΕΡΤ υπάρχουν τα πάντα. Ιστορικές εικόνες από τη Μικρασιατική καταστροφή, τους Βαλκανικούς Πολέμους, την Κατοχή, τον Εμφύλιο, τη χούντα, την αποκατάσταση της δημοκρατίας. Στο Αρχείο έχουμε αθλητικούς αγώνες, Ολυμπιάδες, συνεντεύξεις με μεγάλες προσωπικότητες, σπουδαία καλλιτεχνικά γεγονότα».
Πόσα τεκμήρια πρόλαβαν, όμως, να ψηφιοποιήσουν οι άνθρωποι του Αρχείου; «Το 5%. Από τον Μάρτιο του 2011, που ανέλαβα διευθυντής του Αρχείου, έως σήμερα ζήτησα από την ομάδα μου να ψηφιοποιεί πάνω από 100 ώρες προγράμματος τον μήνα και να αποκαθιστά πάνω από 200 φωτογραφίες τον μήνα. Η δουλειά όμως είχε ανταπόκριση. Δίναμε 60 ώρες οπτικοακουστικού υλικού για έρευνα και για παραγωγές, όπως π.χ στον “Εξάντα”, στις εκπομπές “Προσωπικά”, “Μονόγραμμα”. Ταυτόχρονα αρχίσαμε να ανεβάζουμε στο διαδίκτυο 20 επετειακά αφιερώματα τον μήνα για πρόσωπα και γεγονότα της σύγχρονης Ιστορίας. Οταν ενώσαμε τα μαθήματα του σχολείου με τα ανάλογα βίντεο που είχε η ΕΡΤ, έγινε χαμός. Να διαβάζεις για τον Σεφέρη, τον Ρίτσο και να υπάρχει ανάλογη εκπομπή» υπογραμμίζει ο κ. Αλεξόπουλος.
Το πιο σημαντικό όμως για τον κ. Αλεξόπουλο είναι ότι το Αρχείο εξυπηρετεί την κοινωνία. «Το Αρχείο μας ικανοποιούσε 1.100 αιτήματα τον μήνα σε σχολεία, ιδρύματα και για ερευνητικές εργασίες φοιτητών σε μεταπτυχιακό στάδιο. Αλλά και πολιτιστικούς συλλόγους και πανεπιστήμια. Και αυτή η προσφορά πρέπει να συνεχιστεί» λέει με συγκίνηση, κλείνοντας ιπποτικά την πόρτα του Αρχείου…
Μαρία Ανδρέου
