Για να μπει φρένο στους επιτηδείους που αναλαμβάνουν εργολαβίες δίνοντας (παράλογα) υψηλές εκπτώσειςΑπό τον
Φώτη Κόλλια
Σχεδόν 15 χρόνια μετά την κατάργησή του, ο μαθηματικός τύπος επιλογής αναδόχου στους διαγωνισμούς δημόσιων έργων έχει σοβαρές πιθανότητες επαναφοράς.
Τα σενάρια για την εφαρμογή ενός νέου μαθηματικού τύπου συνδέονται με τις σοβαρές ανησυχίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις κακοτεχνίες στα μικρότερα δημόσια έργα, οι οποίες αποδίδονται στις παράλογα υψηλές εκπτώσεις που προσφέρουν οι τεχνικές εταιρίες για να τα αναλάβουν. Στη συνέχεια, βέβαια, είτε δεν τα παραδίδουν είτε τα παραδίδουν γεμάτα κακοτεχνίες.
Προ δεκαπενταετίας ο μαθηματικός τύπος καταργήθηκε επειδή είχε αξιοποιηθεί για να στήνονται οι διαγωνισμοί εν μέσω πρωτοφανούς έκτασης διαφθοράς και συναλλαγής. Μέσω προσυμφωνημένων προσφορών οι εργολάβοι μπορούσαν να οδηγήσουν έναν διαγωνισμό προς τον υποψήφιο που είχαν συμφωνήσει εκ των προτέρων. Τώρα οι διοικήσεις των τεχνικών εταιριών, κυρίως των μικρότερων τάξεων του εργοληπτικού πτυχίου, υποστηρίζουν πως η επαναφορά του είναι μονόδρομος, αφού μόνο έτσι θα αντιμετωπιστούν οι επιτήδειοι οι οποίοι αναλαμβάνουν έργα με απίστευτα υψηλές εκπτώσεις.
Αλγόριθμος
Ο αθέμιτος ανταγωνισμός οδηγεί, όμως, ακόμα και υγιείς επιχειρήσεις του κλάδου σε αφανισμό. Οσοι τάσσονται υπέρ της επαναφοράς του μαθηματικού τύπου για τον αποκλεισμό των υψηλών εκπτώσεων υποστηρίζουν πως τώρα είναι πιο δύσκολη η προσυμφωνία των εργολάβων καθώς οι προσφορές υποβάλλονται ηλεκτρονικά. Επιπλέον, δεν υπάρχει «λίπος» για να μοιράζονται μεταξύ τους όσοι στήνουν έναν διαγωνισμό.
Την ανάπτυξη ενός αλγορίθμου που θα εφαρμόζεται στους διαγωνισμούς δημόσιων έργων, κάτω από ένα συγκεκριμένο ύψος προϋπολογισμού, που δεν έχει καθοριστεί, έχει αναθέσει το υπουργείο Υποδομών στον καθηγητή της Σχολής Πολιτικών Μηχανικών (Τομέας Προγραμματισμού και Διαχείρισης Τεχνικών Εργων) του ΕΜΠ Ι. Π. Παντουβάκη. Πρόταση είχε κατατεθεί αρχικά και από την πλευρά συγκεκριμένων εργοληπτικών οργανώσεων, η οποία, όμως, δεν προχώρησε.
Οι εργολήπτες υποστηρίζουν πως ο μαθηματικός τύπος μπορεί να εφαρμόζεται σε έργα που βρίσκονται εκτός των ορίων προϋπολογισμού (5.278.000 ευρώ) των κοινοτικών οδηγιών. Σύμφωνα με πληροφορίες, ακόμα και η Νέα Δημοκρατία (επί διακυβέρνησης της οποίας, το 2005, καταργήθηκε ο μαθηματικός τύπος) εμφανίζεται θετική στην εφαρμογή ενός νέου αλγορίθμου για έργα με προϋπολογισμό μέχρι 3.000.000 ευρώ.
Τελικές αποφάσεις δεν έχουν ληφθεί, όμως οι κοινοτικές υπηρεσίες πιέζουν ώστε να βρεθεί λύση και να περιοριστούν οι κακοτεχνίες και οι συχνές αστοχίες σε μικρά έργα (δήμων, περιφερειών, κ.λπ.), που πλέον έχουν λάβει διαστάσεις χιονοστιβάδας.
