Ευάλωτοι όσοι έχουν ανοιχτό χρώμα, όσοι έχουν πάθει ηλιακά εγκαύματα αλλά και οι λάτρεις της ηλιοθεραπείαςΟ καρκίνος του δέρματος αποτελεί τον πιο συχνό τύπο καρκίνου και τα κρούσματά του αυξάνονται στις χώρες με μεγάλη ηλιακή ακτινοβολία, όπως η Ελλάδα.
Σύμφωνα με μελέτες, ένας στους τρεις καρκίνους που ανιχνεύονται σε όλο τον κόσμο είναι καρκίνος του δέρματος και ένας στους πέντε ανθρώπους θα παρουσιάσει δερματικό καρκίνο κάποια στιγμή στη ζωή του!
Ποιοι είναι, όμως, οι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση καρκίνου του δέρματος;
Η υπερβολική έκθεση στον ήλιο αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος, ακόμη κι αν το δέρμα είναι προστατευμένο με ρουχισμό ή αντηλιακό γαλάκτωμα, όπως μας είπε ο Γιώργος Τάχιας, δερματολόγος – αφροδισιολόγος (dermalaserclinic.gr).
Επίσης, ο τύπος του δέρματος, το ιστορικό ηλιακών εγκαυμάτων και οι ελιές στο δέρμα αποτελούν σημαντικούς παράγοντες κινδύνου.
Οσοι έχουν ανοιχτό χρώμα κινδυνεύουν περισσότερο να προσβληθούν από δερματικό καρκίνο, διότι η μικρότερη ποσότητα μελανίνης στο δέρμα παρέχει και λιγότερη προστασία από τη βλαβερή ηλιακή ακτινοβολία, ενώ κάθε ηλιακό έγκαυμα καταστρέφει τα δερματικά κύτταρα και αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος.
Την ίδια ώρα, οι δερματικοί σπίλοι (ελιές) στο δέρμα, που είναι μεγαλύτερου μεγέθους από το φυσιολογικό, είναι πιο πιθανό να μετατραπούν σε καρκινωματώδεις.
Κληρονομικότητα
Αυξημένο κίνδυνο να εκδηλώσουν μελάνωμα διατρέχουν όσοι έχουν στενό συγγενή με τη νόσο, καθώς η κληρονομικότητα παίζει ρόλο στο 1%-2% των κρουσμάτων μελανώματος, όσοι έχουν πάθει αρκετά ηλιακά εγκαύματα πριν από την ηλικία των 18 ετών, όσοι κάνουν συστηματικά σολάριουμ και όσοι λατρεύουν την ηλιοθεραπεία και υπερεκτίθενται στον ήλιο για να μαυρίσουν αρκετά.
Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το μαύρισμα από την ηλιοθεραπεία είναι η απόκριση του δέρματος στη βλάβη από την υπερβολική ηλιακή ακτινοβολία.
Γι’ αυτό όσοι εκτίθενται χρονίως στον ήλιο χωρίς προστασία διατρέχουν υψηλό κίνδυνο να εκδηλώσουν βασικοκυτταρικό ή ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα.
Το μελάνωμα μπορεί να εμφανιστεί ως μία απλή ελιά
Υπάρχουν τρεις τύποι καρκίνου του δέρματος: το βασικοκυτταρικό καρκίνωμα, το ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα και το μελάνωμα, που αποτελεί και τον σοβαρότερο τύπο καρκίνου δέρματος.
Ωστόσο, και οι τρεις τύποι καρκίνου του δέρματος μπορεί να προληφθούν. Οσο για το γνωστό σε όλους μας μελάνωμα, είναι ο καρκίνος που αρχίζει από τα μελανοκύτταρα, τα κύτταρα που προμηθεύουν το χρώμα στο δέρμα.
Εκδηλώνεται ως μια καφετιά κηλίδα, με μικρότερες κηλίδες σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος.
Επίσης, μπορεί να εμφανιστεί ως ένας δερματικός σπίλος σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, που αλλάζει χρώμα, μέγεθος, υφή ή αιμορραγεί. Σε μελάνωμα μπορεί να εξελιχθεί και ένας μικρός σπίλος με ασαφή όρια και κόκκινα, λευκά, μπλε ή μπλε – μαύρα στίγματα στον κορμό ή στα άκρα του σώματος.
Το μελάνωμα εμφανίζεται και σε ασυνήθιστες περιοχές, όπως κάτω από το νύχι του χεριού ή του ποδιού, στον βλεννογόνο που καλύπτει τη στοματική κοιλότητα, στον κόλπο ή τον πρωκτό και αποτελεί έναν από τους πλέον κακοήθεις καρκίνους γενικώς.
Μπορεί να διασπαρεί σχεδόν σε κάθε όργανο ή ιστό του σώματος και να οδηγήσει στον θάνατο μέσα σε έναν χρόνο μετά την υποτροπή του σε απομακρυσμένα σημεία. Αξίζει δε να τονιστεί ότι το 75% των θανάτων από καρκίνο του δέρματος οφείλεται στο μελάνωμα.
Μάλιστα, σύμφωνα με μελέτες, κάθε άνδρας έχει μία στις 39 πιθανότητες να παρουσιάσει κακόηθες μελάνωμα, ενώ κάθε γυναίκα έχει μία στις 63 πιθανότητες να παρουσιάσει κακόηθες μελάνωμα.
Τα μέτρα προστασίας από την ηλιακή ακτινοβολία
Αποφύγετε την παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, κυρίως κατά τις πρωινές και τις μεσημεριανές ώρες. Μην κάνετε ηλιοθεραπεία ή σολάριουμ.
Κάνετε επάλειψη με αντηλιακό γαλάκτωμα τουλάχιστον 20΄ με 30΄ πριν από την έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία και επαναλαμβάνετε την επάλειψη κάθε δύο ώρες ή μετά το κολύμπι.
Η υπεριώδης ακτινοβολία του ήλιου (UV) αντανακλάται στις λείες επιφάνειες (π.χ., άσφαλτος, μάρμαρα, άμμος, νερό) και μπορείτε να καείτε ακόμα κι αν κάθεστε κάτω από ομπρέλα ή τέντα. Καλό είναι να καλύπτετε το σώμα σας με ανοιχτόχρωμα, φαρδιά και μακριά ρούχα και να φοράτε πλατύγυρο καπέλο και γυαλιά ηλίου.
Τα φάρμακα
Ενημερωθείτε από τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σας για τις παρενέργειες των φαρμακευτικών σκευασμάτων που λαμβάνετε.
Κάποια φαρμακευτικά σκευάσματα κάνουν το δέρμα πιο ευάλωτο στην ηλιακή ακτινοβολία. Μην εκθέτετε καθόλου στον ήλιο τα μωρά ηλικίας έως έξι μηνών.
Ακόμα, μην ξεχνάτε να ελέγχετε το δέρμα σας τακτικά και απευθυνθείτε στον γιατρό σας σε περίπτωση που παρατηρήσετε κάποια αλλαγή σε αυτό.
Συνιστάται η κλινική εξέταση του δέρματος από γιατρό μετά την ηλικία των 50 ετών (κάθε δύο χρόνια), ενώ για τα άτομα με ανοιχτόχρωμο δέρμα κάθε χρόνο μετά την ηλικία των 40 ετών.
