Οι αγροτικές κινητοποιήσεις δεν συμβαίνουν κατά… τύχη. Δείχνουν, σε έναν βαθμό, πόσο αδιαφορεί η κυβέρνηση για την περιφέρεια. Μέσα από αυτό το πρίσμα γίνεται αντιληπτό ότι και ο φετινός Προϋπολογισμός αποτυπώνει με σαφήνεια τις προτεραιότητες της κυβέρνησης και, ταυτόχρονα, τις βασικές της αβλεψίες. Ανάμεσα σε αυτές ξεχωρίζουν δύο που καθορίζουν το μέλλον της χώρας περισσότερο από κάθε επιμέρους φορολογική ρύθμιση ή πρόσκαιρη παροχή. Η αποκέντρωση και η υπογεννητικότητα αντιμετωπίζονται ξανά ως δευτερεύοντα ζητήματα, με μέτρα χαμηλής έντασης, αποσπασματικά και συμβολικά, σαν ασπιρίνες σε ανίατη ασθένεια.
Δείχνουν επίσης ότι η Ελλάδα συνεχίζει να λειτουργεί με ένα υπερσυγκεντρωτικό μοντέλο που στραγγαλίζει την περιφέρεια. Οι νέοι εγκαταλείπουν μικρές πόλεις και χωριά από ανάγκη. Δεν είναι… επίκτητη συνήθεια η μετανάστευση. Είναι επιλογή επιβίωσης. Εργασία, υγεία, παιδεία και πολιτισμός συγκεντρώνονται σε ελάχιστα αστικά κέντρα, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο ερήμωσης. Ο Προϋπολογισμός θα μπορούσε να αποτελέσει εργαλείο ρήξης με αυτό το μοντέλο, μέσα από γενναία φορολογικά κίνητρα, μεταφορά αρμοδιοτήτων και πραγματική ενίσχυση των τοπικών οικονομιών. Αντί γι’ αυτό, προσφέρει μικρές διορθώσεις που απλώς διαχειρίζονται τη στασιμότητα.
Ακόμα πιο ανησυχητική είναι η προσέγγιση στο Δημογραφικό. Η υπογεννητικότητα αποτελεί υπαρξιακή απειλή. Ολοι το παραδέχονται αυτό. Οι νέες οικογένειες πιέζονται από το κόστος στέγασης, την εργασιακή ανασφάλεια και την έλλειψη υποδομών φροντίδας. Τα επιδόματα που ανακοινώνονται λειτουργούν σαν πρόσκαιρη ανακούφιση, χωρίς να αλλάζουν τις συνθήκες που αποτρέπουν τη δημιουργία οικογένειας. Χωρίς τολμηρές παρεμβάσεις σε μισθούς και διευκολύνσεις στην απόκτηση στέγης ουδεμία δημογραφική πολιτική μπορεί να αποδώσει τα προσδοκώμενα.
Οι καιροί απαιτούν γενναιότητα και μηδέν πολιτική ορθότητα. Απαιτούν επιλογές που ενδέχεται να δυσαρεστήσουν, αλλά θα επαναφέρουν την προοπτική επιβίωσης του έθνους. Η χώρα μας χρειάζεται Προϋπολογισμό που θα κοιτάζει πολύ πιο μακριά από τον επόμενο εκλογικό κύκλο και θα επενδύει στη συνοχή και την ακμή της κοινωνίας. Χωρίς ουσιαστική αποκέντρωση και σοβαρή δημογραφική στρατηγική, κάθε συζήτηση για ανάπτυξη παραμένει κενή περιεχομένου.
Για όλους τους παραπάνω λόγους ο Προϋπολογισμός μπορεί κάλλιστα να αντιμετωπίζεται σαν μια άσκηση επί χάρτου, χωρίς ουσιαστική αντιστοίχιση στην ελληνική κοινωνία.
Από τη στήλη «Η θέση μας» της «Δημοκρατίας»
