Η ανάκαμψη της παγκόσμιας παραγωγής πιέζει τις τιμές – Η Ελλάδα σε φάση πτώσης παραγωγής
Η νέα έκθεση του FAO (Food and Agriculture Organisation) για τις παγκόσμιες αγορές τροφίμων καταγράφει μια επιστροφή της παραγωγής ελαιολάδου σε υψηλότερα επίπεδα, μετά τις δύσκολες χρονιές ξηρασίας που είχαν πλήξει κυρίως τη Μεσόγειο.
Αυτή η ανάκαμψη έχει ήδη συμπαρασύρει τις τιμές προς τα κάτω, με την Ελλάδα και την Ισπανία να βλέπουν πτώσεις άνω του 50% σε σχέση με τις αρχές του 2024.
Στην Ισπανία, τον μεγαλύτερο παραγωγό παγκοσμίως:
• Οι τιμές εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου έπεσαν από σχεδόν 9.000 ευρώ/τόνο τον Ιανουάριο 2024 στα 4.180 ευρώ/τόνο τον Σεπτέμβριο 2025
• Το επίπεδο αυτό είναι κάτω από τον πενταετή μέσο όρο
Στην Ελλάδα:
• Από το ιστορικό υψηλό των 8.460 ευρώ/τόνο, οι τιμές υποχώρησαν στα 4.100 ευρώ/τόνο στο τέλος της σεζόν 2024/25
• Η πτώση είναι παράλληλη με τη βελτίωση των αποθεμάτων και την αύξηση της διεθνούς προσφοράς
Η Ιταλία αποτελεί την μεγάλη ανωμαλία της χρονιάς:
• Η παρατεταμένη ξηρασία του 2024 έπληξε έντονα τις νότιες περιοχές
• Η συγκομιδή μειώθηκε κατά 25%
• Οι τιμές εκτινάχθηκαν πάνω από 9.500 ευρώ/τόνο το 2025
• Οι τιμές είναι 40% υψηλότερες από τον πενταετή μέσο όρο
Οι προβλέψεις του FAO δίνουν 3,4 εκατομμύρια τόνους παγκόσμια παραγωγή για το 2025/26, λίγο κάτω από πέρυσι αλλά πάνω από τον μέσο όρο της πενταετίας.
• Η Ισπανία παραμένει κυρίαρχη με 40% της παγκόσμιας παραγωγής
• Οι ανοιξιάτικες βροχές του 2025 βοήθησαν την ανθοφορία
• Η καλοκαιρινή ζέστη και ξηρασία πιέζουν ξανά τις αποδόσεις
• Η Τυνησία αναμένεται να πετύχει ρεκόρ παραγωγής πάνω από 400.000 τόνους, αγγίζοντας τη 2η θέση παγκοσμίως
• Η Ιταλία ανακάμπτει
• Η Τουρκία πέφτει από τα ιστορικά υψηλά της προηγούμενης σεζόν
Η εικόνα στην Ελλάδα: Μείωση παραγωγής και πίεση στις τιμές
Η Ελλάδα αντιμετωπίζει:
• Φυσική εναλλαγή καρποφορίας των δέντρων μετά από μια «γεμάτη» χρονιά
• Παρατεταμένη ξηρασία σε βασικές ζώνες
• Μείωση παραγωγής σε σχέση με το 2024/25
Αυτό αφήνει τους Έλληνες παραγωγούς αντιμέτωπους με ένα δύσκολο δίλημμα:
Πώς θα κρατήσουν την ποιότητα υψηλή όταν οι διεθνείς τιμές πέφτουν αλλά το κόστος παραγωγής παραμένει υψηλό;
Η FAO εκτιμά ότι:
• Η πτώση τιμών μπορεί να τονώσει την εσωτερική κατανάλωση
• Μπορεί επίσης να ενισχύσει τις εξαγωγές, εφόσον η ποιότητα παραμείνει ανταγωνιστική
• Οι δασμοί των ΗΠΑ δημιουργούν περιορισμούς στις ελληνικές εξαγωγές
Κίνδυνοι και προκλήσεις για τον κλάδο
Ο διεθνής τομέας του ελαιολάδου αντιμετωπίζει σοβαρά εμπόδια:
• Ακραία καιρικά φαινόμενα και ξηρασίες
• Κίνδυνος εξάπλωσης της Xylella fastidiosa
• Υψηλό κόστος εργασίας και εισροών, που πιέζει ιδιαίτερα τους μικρούς παραγωγούς
• Ανάγκη για σταθερό πλαίσιο εμπορίου και δασμών
• Απαραίτητοι οι πιο αυστηροί έλεγχοι για αποφυγή νοθείας και διασφάλιση αυθεντικότητας
Καθώς οι τιμές υποχωρούν, η κατανάλωση έχει αρχίσει να ανακάμπτει από τις αρχές του 2025.
• Το παγκόσμιο εμπόριο μπορεί να φτάσει τα 1,3 εκατομμύρια τόνους, σε νέο ιστορικό υψηλό
• Οι αγορές όπως Βραζιλία, Κίνα και ΗΠΑ θα ενισχύσουν τις εισαγωγές
• Η ΕΕ παραμένει ο μεγαλύτερος εξαγωγέας
• Η Τυνησία ανεβάζει το παγκόσμιο μερίδιο εξαγωγών
• Η Τουρκία θα περιορίσει τις πωλήσεις της λόγω χαμηλότερης παραγωγής
