Την ώρα που οι εμπόλεμες χώρες στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή ανατινάζουν η μία τις ενεργειακές υποδομές της άλλης, η κυβέρνηση Μητσοτάκη… ανατινάζει μόνη της τις ενεργειακές υποδομές της χώρας μας.
- Από τον Γιώργο Χατζηδημητρίου
Η Ελλάδα της φτώχειας είναι η μόνη χώρα της Ευρώπης, ίσως και ολόκληρου του πλανήτη που καταργεί τον λιγνίτη, το μοναδικό «εθνικό καύσιμο» που διαθέτει, για να προωθήσει το εισαγόμενο, πανάκριβο, το πιο ρυπογόνο και δυσεύρετο πλέον LNG. Ταυτόχρονα, είναι και η μοναδική χώρα που καταστρέφει ποικιλοτρόπως και χωρίς κανέναν λόγο τις λιγνιτικές ενεργειακές της υποδομές.
Στέλεχος της ΔΕΗ, τις προηγούμενες ημέρες, διοχέτευσε την πληροφορία ότι ο υφυπουργός Ενέργειας Ν. Τσάφος, σε μυστική σύσκεψη 17 διευθυντικών στελεχών της ΔΕΗ προ μηνών, προανήγγειλε το κλείσιμο -και μάλιστα με τρόπο «ώστε να μην μπορούν να λειτουργήσουν ξανά»- όλων των λιγνιτικών μονάδων, ακόμα και της υπερσύγχρονης λιγνιτικής μονάδας «Πτολεμαΐδα 5» που χρυσοπλήρωσε ο ελληνικός λαός.
Υπό το βάρος της παγκόσμιας ενεργειακής αστάθειας, όλες οι χώρες προετοιμάζονται για τον επερχόμενο χειμώνα, στηρίζοντας τις εγχώριες πηγές ενέργειας και επιστρέφουν στον άνθρακα. Για να διασφαλίσουν τη βιομηχανική τους επιβίωση, χώρες όπως η Νότια Κορέα, η Ιαπωνία και η Ινδία στρέφονται δυναμικά στον άνθρακα ενώ η Αργεντινή, η Βραζιλία, το Εκουαδόρ, η Ινδονησία, η Ταϊβάν, η Ταϊλάνδη και άλλες χώρες αυξάνουν την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από αυτόν.
■ Η Κίνα επιστρέφει στον άνθρακα μειώνοντας κατά 12% τη χρήση φυσικού αερίου και επιβραδύνοντας το πρόγραμμα ανάπτυξης των ΑΠΕ.
■ Η Ιαπωνία, ο δεύτερος μεγαλύτερος εισαγωγέας LNG παγκοσμίως, αύξησε τη χρήση ανθρακικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, καθώς το LNG έγινε ακριβό και δυσεύρετο.
■ Στο Βιετνάμ, στο Πακιστάν και στην Ινδία η έλλειψη αερίου έχει ήδη οδηγήσει σε κλείσιμο βιομηχανιών λιπασμάτων και χάλυβα, ενώ χιλιάδες μικρές επιχειρήσεις αδυνατούν να λειτουργήσουν.
■ Η Ε.Ε. επιστρέφει ταχέως στον άνθρακα. Η Ιταλία η Γερμανία, η Αυστρία και η Ρουμανία προχωρούν στην επαναλειτουργία ανθρακικών μονάδων, ενώ εντείνουν την ήδη υπάρχουσα λιγνιτική παραγωγή η Πολωνία, η Βουλγαρία, η Τσεχία, η Σλοβενία, η Σλοβακία και άλλες χώρες της Ενωσης.
Η Ρουμανία είχε δεσμευτεί να αποσύρει οριστικά έως τις 31 Αυγούστου μονάδες ηλεκτροπαραγωγής από άνθρακα συνολικής ισχύος 710 μεγαβάτ. Με νέα νομοθετική ρύθμιση, η συγκεκριμένη δέσμευση αναστέλλεται. Ο άνθρακας λειτουργεί αυτή τη στιγμή ως καύσιμο ασφαλείας. Είναι πιο ανεξάρτητος από τη γεωπολιτική σε σχέση με το LNG» δήλωσε ο Τόνι Κνούτσον της Wood Mackenzie, σημειώνοντας ότι όσο διαρκεί η κρίση, ο άνθρακας θα συνεχίσει να καλύπτει το ενεργειακό κενό.
Οι χώρες της Ε.Ε βρίσκονται στο έλεος του Αμερικάνικου LNG. Η μεγάλη ενεργειακή συμφωνία που υπέγραψαν πριν από έναν χρόνο η Ευρωπαϊκή Ενωση και οι ΗΠΑ για αγορά ενεργειακών προϊόντων (κυρίως LNG) αξίας 750 δισ. δολαρίων τινάζεται στον αέρα, αφού οι ΗΠΑ προτιμούν πλέον να εξάγουν το LNG στην Ασία λόγω γεωπολιτικών συμφερόντων και υψηλότερων τιμών. Οι αποθήκες φυσικού αερίου των χωρών της Ε.Ε. αδειάζουν και οι ΗΠΑ δηλώνουν αδυναμία αναπλήρωσης.
Η προσπάθεια απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο έφερε την Ε.Ε. σε μονομερή εξάρτηση από το LNG των ΗΠΑ, το οποίο, εκτός των άλλων, φαίνεται πως δεν επαρκεί. Επιπλέον, οι ΗΠΑ είναι αντιμέτωπες με τη στασιμότητα στην παραγωγή τους. Ο κλάδος του σχιστολιθικού πετρελαίου και αερίου (LNG) των ΗΠΑ διαμηνύει ότι «δεν είναι σε θέση να σώσει την Ευρώπη αυτό τον χειμώνα». Επομένως η Ευρώπη τον φετινό χειμώνα θα αντιμετωπίσει σοβαρό πρόβλημα επάρκειας φυσικού αερίου, με σοβαρές συνέπειες στην επάρκεια της ηλεκτρικής ενέργειας.
Βρισκόμαστε μπροστά σε μια τεράστια καταστροφή ενεργειακών πόρων. Ο πόλεμος που κήρυξαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στο Ιράν επέφερε τεράστιες καταστροφές ενεργειακών υποδομών στις χώρες του Κόλπου (Κατάρ, Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κ.ά.) Υπολογίζεται ότι βομβαρδίστηκαν πάνω από 100 ενεργειακές υποδομές που εξήγαν σε όλο τον κόσμο τεράστιες ποσότητες πετρελαίου και LNG. Ακόμα και να σταματήσει οριστικά ο πόλεμος, θα χρειαστούν τουλάχιστον πέντε χρόνια για να ξαναπάρουν μπρος.
Η κρίση στα στενά του Ορμούζ καθιστά δύσκολη έως αδύνατη τη μεταφορά πετρελαίου και κυρίως LNG. Οι Χούθι της Υεμένης καταστρέφουν ενεργειακές υποδομές στη Σαουδική Αραβία και κλείνουν ουσιαστικά το κρίσιμο θαλάσσιο σημείο προς τη Διώρυγα του Σουέζ. Χιλιάδες πλοία αποφεύγουν την Ερυθρά Θάλασσα και ταξιδεύουν γύρω από την Αφρική, αυξάνοντας δραματικά το κόστος μεταφοράς.
Ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας, που βρίσκεται στο πέμπτο έτος, κατέστρεψε ή κατέστησε ανενεργές σχεδόν όλες τις ενεργειακές υποδομές της Ουκρανίας. Η ελληνική κυβέρνηση, με εντολή των ΗΠΑ, ανέλαβε να τροφοδοτήσει με LNG την Ουκρανία μέσω του κάθετου διαδρόμου και του τερματικού σταθμού LNG της Αλεξανδρούπολης. Η Ουκρανία με πολεμική τεχνολογία των ΗΠΑ και της Ε.Ε. καταστρέφει ενεργειακές υποδομές της Ρωσίας, η οποία από χώρα εξαγωγής ενέργειας πλέον αναζητά καύσιμα στο εξωτερικό. Την ίδια ώρα, παρατηρεί ο Στέφανος Πράσσος, εκπρόσωπος της «Αριστερής Συμπόρευσης για την ΑΝΑΤΡΟΠΗ στη Δυτική Μακεδονία», κλείνουν ή υπολειτουργούν πυρηνικά και υδροηλεκτρικά στην Ε.Ε.
Εκτός παραγωγής πυρηνικοί σταθμοί λόγω καιρικών συνθηκών
Η παρατεταμένη ανομβρία και η ιστορική υποχώρηση της στάθμης των υδάτων του Δούναβη βγάζουν εκτός παραγωγής 5,7 γιγαβάτ πυρηνικών σταθμών σε Ουγγαρία και Ρουμανία.
■ Ουγγαρία (Σταθμός Paks): Εχει τεθεί εκτός μάχης σχεδόν το 90% της ισχύος της μονάδας, αναγκάζοντας τη χώρα να καλύπτει άνω του 40% των αναγκών της με εισαγωγές και να ζητεί εθελοντική μείωση κατανάλωσης από τις βιομηχανίες.
■ Ρουμανία (Σταθμός Cernavoda): Εκλεισε στις 13/8 τον τελευταίο εν λειτουργία πυρηνικό αντιδραστήρα της, καθώς η ξηρασία που έπληξε την Ευρώπη προκάλεσε σοβαρές επιπτώσεις στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Οι δύο πυρηνικοί αντιδραστήρες που έκλεισαν ήταν ισχύος 1.412 μεγαβάτ και παρήγαγαν το 20% της ηλεκτρικής ενέργειας. Η χώρα κηρύχθηκε σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης.
■ Ανησυχία για Βουλγαρία (Σταθμός Kozloduy): Ο υπουργός Ενέργειας της χώρας προειδοποίησε για τον κίνδυνο επέκτασης του προβλήματος, σημειώνοντας ότι το όριο θερμοκρασίας του απορριπτόμενου νερού είναι οι 33°C.
■ Κλείνουν πυρηνικά στη Γαλλία: Η επέλαση του καύσωνα στην Ευρώπη στέρησε, στις 14/8, από τη Γαλλία περίπου το 15% της συνολικής ισχύος του πυρηνικού της στόλου. Σύμφωνα με στοιχεία της EDF, που επικαλείται το Reuters, οι περικοπές θα φτάσουν, στο αποκορύφωμά τους, τα 9,4 γιγαβάτ, επηρεάζοντας εννέα αντιδραστήρες, από τους οποίους οι έξι προβλέπεται να τεθούν πλήρως εκτός λειτουργίας.
■ Πέφτει η παραγωγή των υδροηλεκτρικών: Σύμφωνα με την εταιρία ενεργειακής ανάλυσης Montel, οι εισροές στους ταμιευτήρες και τους παραποτάμιους υδροηλεκτρικούς σταθμούς σε Αυστρία και Ελβετία ήταν τον Ιούλιο σχεδόν 50% κάτω από τον μέσο όρο. Η συνολική υδροηλεκτρική παραγωγή της Αυστρίας τον Ιούλιο έφτασε μόλις στο 51% των κανονικών επιπέδων (σε σύγκριση με τον μέσο όρο των τελευταίων 15 ετών) λόγω των χαμηλών βροχοπτώσεων. Αντίστοιχα, η Ελβετία κατέγραψε το 48% της συνήθους παραγωγής, ενώ η Γερμανία το 63% και η Γαλλία το 68%.
