ΤτΕ: Ταμειακό έλλειμμα 1,18 δισ. ευρώ στο δεκάμηνο
Αύξηση δαπανών κατά 6,3 δισ. ευρώ
Από πλεόνασμα 3,92 δισ. ευρώ το δεκάμηνο του 2025 σε έλλειμμα 1,18 δισ. ευρώ το αντίστοιχο χρονικό διάστημα του 2026 πέρασε το ταμειακό αποτέλεσμα της κεντρικής διοίκησης, παρουσιάζοντας επιδείνωση κατά 5,1 δισ. ευρώ μέσα σε έναν χρόνο και αυτό παρά το γεγονός ότι τα κρατικά έσοδα συνέχισαν να αυξάνονται.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε στις 18 Νοεμβρίου η Τράπεζα της Ελλάδος, οι δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού αυξήθηκαν σχεδόν τρεις φορές ταχύτερα από τα έσοδα, ενώ σημαντική ήταν και η υποχώρηση των πρωτογενών πλεονασμάτων. Η κεντρική διοίκηση αφορά ουσιαστικά τον στενό πυρήνα του κράτους, δηλαδή τα υπουργεία και τις κεντρικές κρατικές υπηρεσίες, των οποίων οι οικονομικές συναλλαγές αποτυπώνονται στον κρατικό προϋπολογισμό. Δεν περιλαμβάνει το σύνολο των φορέων της γενικής κυβέρνησης, όπως τους δήμους, τις περιφέρειες και τους ασφαλιστικούς οργανισμούς.
Τι σημαίνει, όμως, ότι παρουσιάζει ταμειακό έλλειμμα; Ότι, με βάση τις εισπράξεις, τις πληρωμές και τις κινήσεις των κρατικών λογαριασμών που συνυπολογίζονται, το αποτέλεσμα του δεκαμήνου ήταν αρνητικό κατά 1,18 δισ. ευρώ. Αυτό δεν σημαίνει ότι το Δημόσιο έχει ξεμείνει από χρήματα. Το έλλειμμα μπορεί να καλυφθεί με τη χρήση ταμειακών διαθεσίμων ή με δανεισμό, ενώ το τελικό αποτέλεσμα επηρεάζεται και από τον χρόνο πραγματοποίησης των πληρωμών.
Ο κίνδυνος προκύπτει εάν η κατάσταση αυτή αποκτήσει μόνιμα χαρακτηριστικά. Τότε το κράτος μπορεί να χρειαστεί να δανείζεται περισσότερο, να περιορίσει τα διαθέσιμά του ή να αναπροσαρμόσει τις δαπάνες και τα έσοδά του. Στην παρούσα περίπτωση, πάντως, τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δεν αποδεικνύουν ότι έχουν δημιουργηθεί τέτοιες πιέσεις. Καταγράφουν όμως μια σημαντική επιδείνωση της ταμειακής εικόνας, η οποία χρειάζεται προσοχή καθώς πλησιάζει το τέλος του οικονομικού έτους.
Τα έσοδα του τακτικού προϋπολογισμού έφτασαν την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2026 στα 63,06 δισ. ευρώ, από 60,36 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025, καταγράφοντας αύξηση 2,7 δισ. ευρώ ή 4,5%. Την ίδια περίοδο, όμως, οι δαπάνες εκτινάχθηκαν στα 57,81 δισ. ευρώ, από 51,52 δισ. ευρώ πέρυσι. Δηλαδή, αυξήθηκαν κατά 6,3 δισ. ευρώ ή 12,2%.
Με απλ’α λόγια, για κάθε επιπλέον ευρώ που εισέπραξε ο τακτικός προϋπολογισμός σε σχέση με το προηγούμενο έτος, οι δαπάνες του αυξήθηκαν κατά περίπου 2,33 ευρώ. Η εξέλιξη αυτή περιόρισε αισθητά το θετικό ταμειακό αποτέλεσμα, ενώ οι μεταβολές των λογαριασμών του Δημοσίου στην Τράπεζα της Ελλάδος επηρέασαν επιπλέον τη συνολική εικόνα.
Μείωση 8,22 δισ. ευρώ στο πρωτογενές πλεόνασμα
Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η υποχώρηση του πρωτογενούς πλεονάσματος του κρατικού προϋπολογισμού. Από τα 11,13 δισ. ευρώ το δεκάμηνο του 2025 περιορίστηκε στα 2,91 δισ. ευρώ το 2026, σημειώνοντας μείωση 8,22 δισ. ευρώ ή 73,8%.
Το πρωτογενές αποτέλεσμα αποτυπώνει το ισοζύγιο χωρίς τις πληρωμές τόκων για την εξυπηρέτηση του χρέους. Στη συγκεκριμένη περίπτωση πρόκειται για το ταμειακό πρωτογενές αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολογισμού. Επομένως, η μεγάλη υποχώρησή του σημαίνει ότι το θετικό αποτέλεσμα πριν από τους τόκους περιορίστηκε δραστικά σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Αντίστοιχα, το πρωτογενές πλεόνασμα της κεντρικής διοίκησης, στο οποίο συνυπολογίζονται και κινήσεις άλλων λογαριασμών του Δημοσίου, μειώθηκε από τα 10,52 δισ. ευρώ στα 6,10 δισ. ευρώ.
Σημαντική είναι και η μεταβολή στο συνολικό ταμειακό αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολογισμού. Από πλεόνασμα 4,54 δισ. ευρώ το δεκάμηνο του 2025 πέρασε σε έλλειμμα 4,36 δισ. ευρώ το 2026, παρουσιάζοντας επιδείνωση σχεδόν 8,9 δισ. ευρώ. Η τελική εικόνα της κεντρικής διοίκησης είναι διαφορετική, καθώς επηρεάζεται από τις κινήσεις λοιπών λογαριασμών του Δημοσίου στην Τράπεζα της Ελλάδος, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν τη διαχείριση του χρέους.
Οι τόκοι ξεπέρασαν ήδη ολόκληρο το 2025
Ένα ακόμη στοιχείο που ξεχωρίζει αφορά τις πληρωμές τόκων για το δημόσιο χρέος. Στο δεκάμηνο του 2026 ανήλθαν σε 7,27 δισ. ευρώ, έναντι 6,59 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025, παρουσιάζοντας αύξηση 677 εκατ. ευρώ ή 10,3%.
Μάλιστα, οι πληρωμές των πρώτων δέκα μηνών του 2026 έχουν ήδη ξεπεράσει κατά 102 εκατ. ευρώ εκείνες ολόκληρου του 2025, οι οποίες είχαν διαμορφωθεί στα 7,17 δισ. ευρώ. Πρόκειται, πάντως, για ταμειακές καταβολές, τις οποίες επηρεάζει και ο χρόνος πληρωμής των τόκων. Συνεπώς, η συγκεκριμένη σύγκριση δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το συνολικό ετήσιο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους έχει αυξηθεί στον ίδιο βαθμό.
Παράλληλα, το αρνητικό ταμειακό αποτέλεσμα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων διευρύνθηκε από 5,11 δισ. ευρώ σε 6,94 δισ. ευρώ. Η μεταβολή αυτή αποτυπώνει τη διαφορά μεταξύ εισπράξεων και πληρωμών του προγράμματος, χωρίς όμως να προκύπτει από τη συγκεκριμένη ανακοίνωση ποιο μέρος της οφείλεται σε περισσότερες επενδυτικές δαπάνες και ποιο στον χρόνο είσπραξης των αντίστοιχων πόρων.
Αρνητική εικόνα και τον Οκτώβριο
Η επιδείνωση αποτυπώνεται και στα στοιχεία του Οκτωβρίου. Οι δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού αυξήθηκαν από 4,70 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο του 2025 σε 5,83 δισ. ευρώ τον φετινό Οκτώβριο, ενώ τα έσοδα ενισχύθηκαν από 6,44 δισ. ευρώ σε 6,70 δισ. ευρώ.
Το αποτέλεσμα; Το πρωτογενές ταμειακό ισοζύγιο της κεντρικής διοίκησης πέρασε από πλεόνασμα 950 εκατ. ευρώ σε έλλειμμα 168 εκατ. ευρώ, ενώ το συνολικό ταμειακό αποτέλεσμα μετατράπηκε από πλεόνασμα 789 εκατ. ευρώ σε έλλειμμα 400 εκατ. ευρώ.
Η εικόνα που προκύπτει από τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος είναι σαφής. Τα κρατικά έσοδα αυξάνονται, αλλά οι υψηλότερες δαπάνες περιορίζουν σημαντικά τα πρωτογενή πλεονάσματα, ενώ οι αυξημένες πληρωμές τόκων επιβαρύνουν το συνολικό ταμειακό αποτέλεσμα.
Βεβαίως, τα δεδομένα αφορούν την κεντρική διοίκηση σε ταμειακή βάση και δεν ταυτίζονται με το επίσημο δημοσιονομικό αποτέλεσμα της γενικής κυβέρνησης. Επίσης, από την ανακοίνωση δεν προκύπτει εάν η εξέλιξη αυτή συνιστά απόκλιση από τους στόχους του προϋπολογισμού. Εκείνο που προκύπτει, ωστόσο, είναι ότι μέσα σε δέκα μήνες η ταμειακή εικόνα έχει επιδεινωθεί κατά 5,1 δισ. ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.
πηγή: DEALNEWS.GR
