Η παράνομη Συμφωνία των Πρεσπών έγινε ήδη κουρελόχαρτο από τα Σκόπια. Πώς κινήθηκε η προπαγάνδα στην Ελλάδα, πώς παραδόθηκε το όνομα «Μακεδονία» για να ενισχυθεί ο «μακεδονισμός», η λεγόμενη εθνική ιδεολογία των γειτόνων. Οι βαριές απώλειες για το έθνος
Με τη συμπλήρωση οκτώ ετών από την υπογραφή και επτά από την κύρωση της εναντίον των εθνικών μας συμφερόντων Συμφωνίας των Πρεσπών, με την οποία παραδόθηκε η Μακεδονία, θα πρέπει, αφενός, να γίνει μία αποτίμηση και, αφετέρου, να τονιστεί ότι μία οποιαδήποτε (αποτυχημένη) Συμφωνία, πόσο μάλλον η συγκεκριμένη, ακυρώνεται.
- Από τον Θεοφάνη Μαλκίδη*
Ξεκινώντας από τα «επιχειρήματα» για τη Συμφωνία, που αποτέλεσαν δείγμα της αντιμετώπισης του λαού από την τότε πλειοψηφία, γίνεται κατανοητό πόσο φτωχή υπήρξε η πολιτική και πόσο πλούσια η προπαγάνδα.
Για παράδειγμα, το επιχείρημα πως ήταν προς το συμφέρον της Ελλάδας η Συμφωνία με τους παραχαράκτες ή το πως 140 χώρες είχαν αναγνωρίσει ήδη τα Σκόπια ως «Μακεδονία», άρα έπρεπε και εμείς να κάνουμε το ίδιο, αφού έτσι θα συνεχίσουν να την ονομάζουν, ή το γεγονός ότι η τότε προσωρινή ονομασία είχε τον όρο Μακεδονία, άρα τους είχαμε αναγνωρίσει ήδη, ή ότι έχει αναγνωριστεί η λεγόμενη «μακεδονική» γλώσσα από τη δεκαετία του 1970 και άλλα φαιδρά.
Μετά, αφού υπήρξε η αντίδραση του λαού μας, η προπαγάνδα κινήθηκε ακόμη πιο συγκεκριμένα και πιο στοχευμένα και προέκυψαν οι χαρακτηρισμοί για όσους αντιδρούσαν, όταν ανώτατοι θεσμικοί πρωθυπουργοί, υπουργοί, σύμβουλοι, δημοσιογράφοι κ.λπ. αποκαλούσαν τον ελληνικό λαό με επίθετα πεζοδρομίου και υβριστικούς όρους: φασίστες, εθνικιστές, περιθωριακούς, ακροδεξιούς, παρακρατικούς, πράκτορες, ετερόκλητο όχλο, αμόρφωτα εθνίκια!
Η γλώσσα
Την υπογραφή της Συμφωνίας μαζί με το σχετικό show στην Πρέσπα τον Ιούνιο του 2018 ακολούθησε η κύρωση τον Ιανουάριο του 2019, με 153 βουλευτές από τέσσερα διαφορετικά κόμματα, ανεξάρτητους, διαγραμμένους κ.λπ., χωρίς βεβαίως να τηρηθεί η σχετική διαδικασία για διεθνείς «συμφωνίες» όπου απαιτείται πλειοψηφία των δύο τρίτων του Κοινοβουλίου. Ψιλά γράμματα θα πει κάποιος υπερασπιστής της παρανομίας, Σύνταγμα, κανονισμός της Βουλής, νομιμότητα θα αντιπροτείνουμε εμείς!
Και έτσι εγένετο η αποκαλούμενη «Βόρεια Μακεδονία, με εθνότητα και γλώσσα μακεδονική» και ύστερα από οκτώ χρόνια και αφού εκκρεμεί από την Βουλή των Ελλήνων η κύρωση τριών μνημονίων με τα Σκόπια (γιατί άραγε;), έρχεται η αποτίμηση να ολοκληρωθεί με τις 800 και πλέον παραβιάσεις της Συμφωνίας από τη γειτονική χώρα. Παραβιάσεις σε μείζονα μέχρι και ελάσσονα, από μεγάλα έως μικρά ζητήματα, παραβιάσεις παντού και σε όλα, γενικώς και ειδικώς (η σχετική λίστα είναι διαθέσιμη για όσους επιθυμούν να βάλουν «τον δάκτυλον εις τον τύπον των ήλων»).
Είναι παραδοχή για τους αντικειμενικούς και τους έντιμους ότι η Ελλάδα ανάλωσε τα διπλωματικά της όπλα για να εξασφαλίσει μία (σύνθετη) ονομασία, προκειμένου να διακρίνεται η ελληνική Μακεδονία από το γειτονικό κράτος και να καταστεί σαφές ότι το τελευταίο δεν εκπροσωπεί το ιστορικό και γεωγραφικό μέγεθος της Μακεδονίας ως συνόλου. Πραγματικά αδιανόητο να αποδέχεσαι τους όρους του παραχαράκτη, λαμβάνοντας την παραχάραξη ως λογικό και φυσικό.
Σε αντάλλαγμα η Ελλάδα αποδέχτηκε την παραχώρηση του ονόματος της Μακεδονίας και έτσι η Συμφωνία καθίσταται ετεροβαρής, λεόντειος και δυσμενής για την ελληνική πλευρά με την αναγνώριση «μακεδονικής» ιθαγένειας και γλώσσας. Επιπλέον, η λεγόμενη εθνική ιδεολογία των γειτόνων, δηλαδή ο «μακεδονισμός», στηρίζεται και ενισχύεται μέσω της αναγνώρισης αυτής, γεγονός το οποίο εγκυμονεί σοβαρά προβλήματα για την Ελλάδα. Αυτό το είδαμε σε περιπτώσεις όπως το «Κέντρο Μακεδονικής Γλώσσας» στη Φλώρινα ή με τα αλυτρωτικά τραγούδια σε χορούς και πανηγύρια.
Η Συμφωνία προώθησε και συνεχίζει να το πράττει, ερήμην του ελληνικού λαού, την απώλεια της αποκλειστικής όπως έχουμε το δικαίωμα χρήσης και της διαχείρισης του ελληνικού, ιστορικού, γεωγραφικού, πολιτικού, διπλωματικού, οικονομικού και γεωπολιτικού όρου Μακεδονία. Και, βεβαίως, είναι περιττό να επαναλάβουμε την προπαγάνδα ότι η Συμφωνία ήταν και παραμένει μονόδρομος, ότι σε περίπτωση μονομερούς ελληνικής δράσης η γειτονική χώρα θα ονομάζεται σκέτο «Μακεδονία», τη στιγμή που στην πράξη η Συμφωνία, η οποία προωθήθηκε χωρίς δημοψήφισμα, όπως έγινε στα Σκόπια και κυρώθηκε ερήμην μας, έχει καταργηθεί ουσιαστικά και τυπικά από τα Σκόπια με τις εκατοντάδες παραβιάσεις.
Παραβιάσεις, οι οποίες επαναλαμβάνουμε και θα επαναλαμβάνουμε συνεχώς, συνιστούν, σύμφωνα με το διεθνές, διπλωματικό και προξενικό δίκαιο, αλλά και ακόμη και με την πρόνοια της Συμφωνίας, ικανή αιτία ακύρωσης. Ειδικά στο άρθρο 19 της Συμφωνίας και άρθρο 60 της Σύμβασης της Βιέννης για τις διπλωματικές σχέσεις, όπου αναφέρεται ότι υπάρχει η δυνατότητα λήξεως ή αναστολής εφαρμογής μιας συνθήκης σε περίπτωση ουσιώδους παραβιάσεως των όρων της. Και δύο αναγκαία υστερόγραφα ή έσχατα και σημαντικά αλλά όχι τελευταία: Το πρώτο είναι πως όλοι οι εχέφρονες, νοήμονες και σοβαροί θεσμικοί υποστηρίζουν, και καλώς υποστηρίζουν, ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι παράνομο και πρέπει να ακυρωθεί, παρότι έχει εγγραφεί στο πρωτόκολλο του ΟΗΕ.
Διάλυση
Οπως λέγεται και καλώς λέγεται, η εν λόγω Συμφωνία είναι παράνομη και άκυρη, συνήφθη με παράτυπο τρόπο και δεν κυρώθηκε, ως όφειλε, από τη λιβυκή Βουλή των Αντιπροσώπων, όπως φάνηκε και από την επιστολή του προέδρου της τελευταίας προς τον γ.γ. του ΟΗΕ, ενώ η Συμφωνία αυτή συνήφθη κατά παράβαση της σύμβασης για το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας.
Για τη Συμφωνία που κυρώθηκε με τον τρόπο που κυρώθηκε και έχει (παρα)βιαστεί από τα Σκόπια, άρα υπάρχει σοβαρότατος λόγος δράσης για να καταστεί άκυρη, δεν υπάρχει ζήτημα παρανομίας και ακύρωσης; Και το δεύτερο αφορά τα κόμματα που ψήφισαν τη Συμφωνία, έχουν διαλυθεί και εξαφανιστεί. Τη στιγμή που τα Σκόπια έχουν καταντήσει τα υπογραφέντα κουρελόχαρτο, τα κόμματα που σιώπησαν ή στήριξαν και στηρίζουν την παράδοση της Μακεδονίας μας λένε ότι οι Συμφωνίες πρέπει να τηρούνται και ότι το κράτος έχει συνέχεια και λοιπές αστειότητες, μήπως πρέπει να ξανασκεφτούν το ενδεχόμενο της εκδίκησης της ιστορικής αλήθειας και συγκεκριμένα της εκδίκησης της Μακεδονίας και με τη δική τους διάλυση;
Η μεγάλη απάτη της κυβέρνησης Ν.Δ.
Στις 17 Ιουνίου συμπληρώνονται οκτώ χρόνια από την υπογραφή της Συμφωνίας των Πρεσπών, που για τους περισσότερους Ελληνες παραμένει συνώνυμη μιας ιστορικής εθνικής υποχώρησης και ταπείνωσης. Οκτώ χρόνια μετά, υπόλογος δεν είναι μόνο ο άρτι επανεμφανισθείς στο πολιτικό προσκήνιο Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος εξακολουθεί -αμετανόητος- να την υπερασπίζεται με φανατισμό, αλλά και η Ν.Δ. του Κυριάκου Μητσοτάκη, που ορκιζόταν ότι θα την πολεμήσει και τελικά την προστατεύει περισσότερο από κάθε άλλον.
Η συμφωνία υπογράφηκε στις 17 Ιουνίου 2018 στις Πρέσπες από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και κυρώθηκε από τη Βουλή στις 25 Ιανουαρίου 2019. Από τη Θεσσαλονίκη μέχρι το Σύνταγμα, εκατομμύρια πολίτες κατέβηκαν στους δρόμους φωνάζοντας ότι η Μακεδονία είναι μία και ελληνική. Ηταν ένα αυθεντικό λαϊκό ξέσπασμα που δεν μπορούσε να χωρέσει στα κομματικά καλούπια.
Η υπογραφή της είχε πραγματοποιηθεί, μάλιστα, υπό πρωτοφανή αστυνομικά μέτρα, καθώς χιλιάδες πολίτες είχαν κινητοποιηθεί στην περιοχή προκειμένου να διαμαρτυρηθούν. Περίπου 4.000 διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στο Πισοδέρι, αφού οι δρόμοι προς τους Ψαράδες είχαν αποκλειστεί από ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις. Οταν ομάδες διαδηλωτών επιχείρησαν να προσεγγίσουν τα μπλόκα, ακολούθησαν συγκρούσεις, εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων και χειροβομβίδων κρότου – λάμψης, ενώ υπήρξαν τραυματισμοί και καταγγελίες για υπέρμετρη αστυνομική βία. Οι εικόνες από το Πισοδέρι αποτέλεσαν το συμβολικό αποτύπωμα μιας επιλογής που επιβλήθηκε παρά τη μαζική κοινωνική αντίδραση και οι φωτογραφίες με ηλικιωμένους, οικογένειες και διαδηλωτές μέσα στα δακρυγόνα παραμένουν μέχρι σήμερα από τα πιο μελανά στιγμιότυπα της περιόδου.
Η συμφωνία πέρασε από τη Βουλή μερικούς μήνες αργότερα, αφού είχε προηγηθεί η διάλυση της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ. Ο Π. Καμμένος αποχώρησε καταγγέλλοντας τη συμφωνία, όμως τελικά οι απαιτούμενες ψήφοι βρέθηκαν από μια ετερόκλητη ομάδα βουλευτών που έδωσαν στον Αλέξη Τσίπρα την κοινοβουλευτική πλειοψηφία που χρειαζόταν. Πέρα από τους 145 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, υπέρ ψήφισαν οι: Θανάσης Θεοχαρόπουλος (ΔΗΜ.ΑΡ.), Σταύρος Θεοδωράκης, Γιώργος Μαυρωτάς, Σπύρος Λυκούδης, Σπύρος Δανέλλης (Ποτάμι), Κατερίνα Παπακώστα (προερχόμενη από τη Ν.Δ.), Ελενα Κουντουρά και Θανάσης Παπαχριστόπουλος (από ΑΝ.ΕΛ.).
Η Ν.Δ., ως τότε αντιπολίτευση, βρισκόταν στην πρώτη γραμμή των καταγγελιών. Στελέχη της μιλούσαν για «εθνική ήττα», για «επιζήμια συμφωνία» και για παραχώρηση της μακεδονικής ταυτότητας και γλώσσας, ο δε κ. Μητσοτάκης δεσμευόταν ότι η Ν.Δ. δεν θα νομιμοποιήσει αυτή την επιλογή και ο ίδιος δεν θα δεχόταν ποτέ στην Αθήνα έναν «Μακεδόνα πρωθυπουργό», αλλά την ημέρα της ψήφισής της κι ενώ η χώρα συγκλονιζόταν από τα συλλαλητήρια, ο ίδιος είχε πάει για… σκι.
Αργότερα ακολούθησε και η δημόσια αποκάλυψη του Σταύρου Θεοδωράκη ότι η Ν.Δ. ζητούσε να βρεθούν από το Ποτάμι οι ψήφοι για να περάσει η συμφωνία πριν αναλάβει η ίδια τη διακυβέρνηση. Η καταγγελία αυτή ουδέποτε διαψεύστηκε. Αντίθετα, αρκετά από τα πολιτικά πρόσωπα που διευκόλυναν την κύρωση βρέθηκαν είτε βουλευτές με τη Ν.Δ. είτε σε δημόσια αξιώματα επί των ημερών της.
Το μεγαλύτερο σοκ ήρθε μετά τις εκλογές του 2019. Η Ν.Δ., αν και ανέλαβε την εξουσία με ισχυρή στήριξη από πολίτες που είχαν βγει στα συλλαλητήρια και περίμεναν τουλάχιστον μια σκληρή γραμμή απέναντι στη συμφωνία, τους παραπλάνησε και τους εξαπάτησε, καθώς μετατράπηκε στον πιο συνεπή εγγυητή της εφαρμογής της, φτάνοντας στο σημείο ακόμη και να… παρακαλά τα Σκόπια να την εφαρμόζουν πιστά.
*Διδάκτωρ κοινωνικών και πολιτικών επιστημών