Φάουτσι – Τσιόδρας: Η σιωπή της… ενοχής

Στην Ελλάδα το πρόσωπο που βρέθηκε ξαφνικά στο επίκεντρο της πανδημίας ήταν ο δρ Τσιόδρας. Στην Αμερική το «πρόσωπο» του κορονοϊού ήταν ο δρ Φάουτσι.

• Από τον Βασίλη Γαλούπη

Σήμερα, βλέποντας την εικόνα από ασφαλή απόσταση, οι δυο τους είχαν βασικά κοινά:

1. Οι κυβερνήσεις τους τούς έδωσαν εκ των προτέρων ασυλία, γεγονός που μόνο εμπιστοσύνη δεν ενέπνευσε στον κόσμο.

2. Μιλούσαν και οι δύο με την απόλυτη επιστημονική σιγουριά για έναν ιό για τον οποίο ούτε η ίδια η επιστήμη δεν είχε ακόμα πλήρη εικόνα.

3. Κυρίως, αντί να προστατέψουν την επιστήμη τους και τη δημόσια υγεία από την πολιτική, τελικά λειτούργησαν σαν κυβερνητικά φερέφωνα. Δέχτηκαν να δίνουν ενεργά την επιστημονική τους κάλυψη σε αποφάσεις και οδηγίες που ήταν πάνω απ’ όλα πολιτικές, με ολέθρια αποτελέσματα.

Ο Σωτήρης Τσιόδρας έμπαινε κάθε μέρα στα σπίτια μας επί πανδημίας, με ένα προφίλ μελετημένο να εμπνέει συμπάθεια. Χαμηλών τόνων, σεμνός, πάντοτε ελαφρώς συγκινημένος, ταπεινός αλλά απόλυτος. Ο κόσμος τον εμπιστευόταν. Τουλάχιστον όσο πίστευε ότι ο λοιμωξιολόγος μιλάει εξ ονόματος των ιατρικών δεδομένων κι όχι των επιθυμιών του Μαξίμου.

Την άνοιξη του 2020 ο Τσιόδρας είχε δώσει δημόσια μια οδηγία που αποδείχθηκε ολέθρια. Υποστήριζε ότι η χρήση μάσκας από τον γενικό πληθυσμό δεν συστηνόταν. Θα ήταν πιο υπεύθυνο να είχε πει απλά την αλήθεια, ότι εκείνη την περίοδο εμφανίζονταν ελλείψεις σε μάσκες, κι όχι να συνιστά αποφυγή του μόνου μέσου που πραγματικά προστάτευε τον κόσμο.

Στην αρχή ο Τσιόδρας κολακεύτηκε από την υπερπροβολή που του κατασκεύασε η κυβέρνηση. Οταν, όμως, κατάλαβε ότι τον χρησιμοποιούσαν απλά ως το βολικό «συμπαθές» πρόσωπο για να σερβίρει τις αποφάσεις που βόλευαν την κυβέρνηση, όχι τη δημόσια υγεία, ο Τσιόδρας δεν βρήκε το σθένος να τους ξεμπροστιάσει.

Στην επιτροπή των ειδικών οι αποφάσεις δεν λαμβάνονταν από τους επιστήμονες αλλά από την κυβέρνηση, που χρησιμοποιούσε μετά τους γιατρούς μόνο για να βάλουν τη βούλα τους. Υπουργοί σαν τον Σκέρτσο και τον Γεραπετρίτη συμμετείχαν στις συνεδριάσεις κι επέβαλαν στους επιστήμονες προειλημμένες αποφάσεις με γνώμονα τι βόλευε τους επιχειρηματίες της αγοράς και του τουρισμού.

Ο Τσιόδρας διαφωνούσε με το ολέθριο άνοιγμα του τουρισμού όπως να ’ναι κι άρον άρον, μπουλουκηδόν και χωρίς ελέγχους. Ομως, δεν σταμάτησε τον πρωθυπουργό, ούτε τον ξεμπρόστιασε δημόσια. Κι ας πέθαινε πια ο κόσμος μαζικά στα νοσοκομεία, χωρίς οξυγόνο, χωρίς ΜΕΘ, χωρίς θεραπείες αντισωμάτων. Οταν η αντιπολίτευση έφτασε να ζητά τη δημοσιοποίηση των πρακτικών της επιτροπής, ο Τσιόδρας προτίμησε να προστατεύσει την κυβέρνηση.

Οταν ο ιός αφέθηκε να επελαύνει ανεξέλεγκτος, ο Τσιόδρας προσπάθησε να μην επωμιστεί την επιστημονική ευθύνη των οδηγιών Μητσοτάκη για ορθάνοιχτη οικονομία κι ας πέθαιναν οι άνθρωποι στα νοσοκομεία σαν τις μύγες. Αλλά δεν τα κατάφερε. Μη τολμώντας να πάρει σαφή θέση ανοιχτά, ταυτίστηκε με το εγκληματικό φιάσκο της κυβερνητικής διαχείρισης της πανδημίας.

Τον Δεκέμβριο του 2021, όταν οι ασθενείς που χρειάζονταν ΜΕΘ αφήνονταν να πεθαίνουν μαζικά στους διαδρόμους του ΕΣΥ, ο Μητσοτάκης κορύφωσε την κυβερνητική ανευθυνότητα λέγοντας από το βήμα της Βουλής; «Δεν έχω ένδειξη ότι έχουμε μεγαλύτερη θνησιμότητα στους ασθενείς που είναι διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ. Εχετε εσείς; Φέρτε τη».

Λίγο μετά, είδε το φως της δημοσιότητας η έρευνα Τσιόδρα – Λύτρα, που αποκάλυπτε ότι η θνησιμότητα σε όσους αφήνονταν εκτός ΜΕΘ ήταν σχεδόν καθολική! Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε πει ψέματα στον ελληνικό λαό για το ποσοστό θνητότητας εκτός ΜΕΘ, ενώ γνώριζε απόλυτα την κατάσταση.

Ο Τσιόδρας είχε προσπαθήσει να πάρει την εκδίκησή του, αλλά ήταν πολύ αργά. Η κυβέρνηση, αφού τον χρησιμοποίησε επαρκώς, τον απέσυρε από τη δημόσια θέα. Νέο «Τσιόδρα» έκανε τον Χαρδαλιά. Από την επόμενη μελέτη Λύτρα που επανήλθε αργότερα, η επιστημονική υπογραφή του Τσιόδρα απουσίαζε. Εκτοτε ο Σωτήρης Τσιόδρας, το πρόσωπο της πανδημίας, είναι σαν μην υπήρξε ποτέ.

Στην Αμερική ο Φάουτσι κλήθηκε να καταθέσει σε ακρόαση στη Γερουσία, με κύριο θέμα την προέλευση του ιού. Εν συντομία, να απαντήσει γιατί ενώ δημόσια υποστήριζε τη φυσική προέλευση του ιού, σε ιδιωτικές καταχωρίσεις στο ημερολόγιό του, που αποκαλύφθηκαν πρόσφατα, πίστευε ότι πιθανότατα ο ιός προήλθε από εργαστήριο.

Ο Φάουτσι επικαλέστηκε την Πέμπτη Τροπολογία -κάτι σαν το αμερικανικό αντίστοιχο «δικαίωμα στη σιωπή»- και αρνήθηκε να καταθέσει για την προέλευση του Covid-19. Το έκανε, υποστήριξε, επειδή οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν μένος εναντίον του και θέλουν «να με κάνουν να πω κάτι -οτιδήποτε- που θα μπορούσε να δικαιολογήσει τις επανειλημμένες δημόσιες δεσμεύσεις ότι θα καταλήξω πίσω από τα κάγκελα».

Αλλά δεν απάντησε σε καμιά ερώτηση. Επικαλέστηκε την Πέμπτη Τροπολογία για να μείνει σιωπηλός, ακόμα κι όταν γερουσιαστής τον κατηγόρησε ότι «κατά τη διάρκεια της πανδημίας πλούτισες, έτσι δεν είναι; Πλούτισες ενώ οι άνθρωποι πέθαιναν». Ο Φάουτσι σιώπησε ακόμα και γι’ αυτό, ενώ είναι πια δημόσια η πληροφορία ότι η προσωπική του περιουσία αυξήθηκε κατά τουλάχιστον 5 εκατ. δολάρια στη διάρκεια της πανδημίας.

Θρασύς και σταρ ο Φάουτσι, πιο «ταπεινός» αλλά άτολμος ο Τσιόδρας, θωρακίστηκαν και οι δύο με επίσημα προκαταβολικά συγχωροχάρτια, ώστε ποτέ να μη λογοδοτήσουν για καμιά πτυχή της περιόδου εκείνης. Ως επιστήμονες συστήθηκαν, αλλά κατέληξαν εντολοδόχοι της πολιτικής.

ΑΝΤΟΝΙ ΦΑΟΥΤΣΙ

Γιατρός και ανοσιολόγος

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Γεννήθηκε το 1940, είναι Αμερικανός γιατρός και ανοσιολόγος, που υπηρέτησε ως διευθυντής του Εθνικού Ινστιτούτου Αλλεργίας και Λοιμωδών Νοσημάτων (NIAID) από το 1984 μέχρι το 2022. Από τον Ιανουάριο του 2020 ήταν ένας από τους επικεφαλής της ειδικής ομάδας κορονοϊού του Λευκού Οίκου για την αντιμετώπιση της πανδημίας του Covid-19 στις Ηνωμένες Πολιτείες. Εχει υπηρετήσει στη δημόσια υγεία, σε διάφορες θέσεις, για πάνω από 50 χρόνια, ενώ υπήρξε σύμβουλος κάθε προέδρου των ΗΠΑ μετά τον Ρόναλντ Ρίγκαν. Συνταξιοδοτήθηκε στις 31 Δεκεμβρίου του 2022.