Η έκδηλη αμηχανία για τη Συμφωνία της Μέκκας, οι λεονταρισμοί για τις απειλές της Τουρκίας και η πλήρης αφωνία για τη Μονή της Αγίας Αικατερίνης του Σινά χαρακτήρισαν την παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Ελ Αλαμέιν της Αιγύπτου και στην έκτακτη άτυπη τριμερή Σύνοδο Κορυφής Ελλάδας – Κύπρου – Αιγύπτου με τη συμμετοχή των Προέδρων Κύπρου και Αιγύπτου Νίκου Χριστοδουλίδη και Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι.
Η εκκωφαντική σιωπή του Ελληνα πρωθυπουργού για τα συμβαίνοντα στην ιστορική Μονή της Αγ. Αικατερίνης του όρους Σινά, η οποία με πλήρη ευθύνη του Καΐρου αντιμετωπίζει μείζον υπαρξιακό ζήτημα, δεν πέρασε απαρατήρητη, καθώς, παρά το θετικό κλίμα που είχε καλλιεργήσει το κυβερνητικό επιτελείο το προηγούμενο διάστημα, το ζήτημα, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν συζητήθηκε ποτέ στην ουσία του.
Υπενθυμίζεται ότι το 2025 αιγυπτιακό διοικητικό εφετείο εξέδωσε μια πρωτοφανή απόφαση που ορίζει ότι η γη στην οποία βρίσκεται η μονή ανήκει στο αιγυπτιακό κράτος και, συνεπώς, οι Ελληνες ορθόδοξοι μοναχοί υποβιβάζονται από «ιδιοκτήτες» σε απλούς «χρήστες» του αγιασμένου χώρου. Ο πρωθυπουργός δεν βρήκε κουβέντα να πει στις κοινές δηλώσεις των τριών ηγετών για το θέμα, ενώ εξήρε το επίπεδο και τη συνεχόμενη εμβάθυνση της συνεργασίας των τριών χωρών.
Κι ενώ σύμφωνα με πληροφορίες η άτυπη τριμερής σύνοδος έγινε για «χατίρι» της Αιγύπτου, ως «άτυπο» μήνυμα απέναντι στην ισλαμική και επικίνδυνη για την παγκόσμια ειρήνη Συμφωνία της Μέκκας, η στάση της Αθήνας να μην ενοχληθεί το Κάιρο εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τα όρια της ελληνικής διπλωματικής διεκδικητικότητας, τη στιγμή που η αιγυπτιακή πλευρά επιβάλλει μονομερείς διοικητικούς περιορισμούς στο εμβληματικό μνημείο της Ορθοδοξίας. «Η Ελλάδα δεν απειλεί κανέναν, αλλά ταυτόχρονα δεν ανέχεται τετελεσμένα» ανέφερε ο πρωθυπουργός.
Το Κάιρο, ωστόσο, με τη στάση του επέλεξε να κρατήσει σαφείς αποστάσεις. Στις κοινές δηλώσεις ο πρωθυπουργός έθιξε το θέμα της Συμφωνίας της Μέκκας που συνυπέγραψαν η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν ως μια εξέλιξη που «αξίζει να παρακολουθήσουμε», επιδιώκοντας ωστόσο να υποβαθμίσει την επίδρασή της στους ελληνικούς σχεδιασμούς, ξεκαθαρίζοντας ότι η συμφωνία αυτή «δεν αλλάζει την κεντρική προτεραιότητα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής» και ότι η στρατηγική σχέση Ελλάδας – Αιγύπτου παραμένει ισχυρή και προσανατολισμένη στη σταθερότητα. Στο επίκεντρο της ομιλίας του κ. Μητσοτάκη βρέθηκε η ενεργειακή συνεργασία και ειδικότερα το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης GREGY.
Στην πεπατημένη
Ο πρωθυπουργός παρουσίασε τη μεταφορά «πράσινης» ενέργειας από την Αίγυπτο προς την Ευρώπη μέσω Ελλάδας ως το απόλυτο γεωπολιτικό επίτευγμα. Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα, επαναλαμβάνοντας τις γνωστές θέσεις για άμεση κατάπαυση του πυρός και στήριξη της λύσης των δύο κρατών, κινούμενος αποκλειστικά εντός της ασφαλούς πεπατημένης των ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών.
Από την πλευρά του, ο Αιγύπτιος πρόεδρος Αλ Σίσι εμφανίστηκε απόλυτα ικανοποιημένος από την έκβαση των συνομιλιών, έχοντας επιτύχει να κρατήσει εκτός επίσημης ατζέντας τα «αγκάθια» που θα μπορούσαν να τον φέρουν σε δύσκολη θέση. Χαρακτήρισε το σχήμα «πρότυπο στρατηγικής περιφερειακής συνεργασίας», το οποίο βασίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό των κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Ο Αλ Σίσι τόνισε ότι ο συντονισμός για την ασφάλεια των θαλάσσιων ζωνών παραμένει προτεραιότητα για το Κάιρο. Παράλληλα, αξιοποιώντας τη διπλωματική παθητικότητα της Αθήνας, έστειλε τα δικά του μηνύματα προς την Αγκυρα. Κατέστησε σαφές ότι η Αίγυπτος διατηρεί τον πρώτο λόγο στις ισορροπίες της ανατολικής Μεσογείου, χρησιμοποιώντας την τριμερή συνεργασία ως μοχλό πίεσης για τις δικές της περιφερειακές επιδιώξεις.
Από την πλευρά του, ο Ν. Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι η τριμερής συνεργασία αποτελεί έναν θετικό άξονα που θωρακίζει την ασφάλεια των λαών της περιοχής, χωρίς να στρέφεται εναντίον τρίτων χωρών. Ωστόσο, ευθυγραμμίστηκε πλήρως με την τακτική της σιωπής που επέβαλε η Αθήνα για τη Μονή Σινά.