Σε κατάσταση προχωρημένης αποσύνθεσης βρίσκεται πλέον το ΠΑΣΟΚ. Το θέμα της λίστας Λαγκάρντ αποτέλεσε απλώς τη σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι της εσωκομματικής αμφισβήτησης του Ευάγγελου Βενιζέλου, ο οποίος δέχεται αλλεπάλληλα χτυπήματα. Το γεγονός, μάλιστα, ότι τόσο ο Ανδρέας Λοβέρδος όσο και ο Γιάννης Ραγκούσης δεν περίμεναν την ψήφιση των νέων μέτρων, αλλά επέσπευσαν τις επιθέσεις τους επιβεβαιώνει ότι οι εξελίξεις στο άλλοτε κραταιό κόμμα θα είναι ταχύτατες.
Οι χειρισμοί του κ. Βενιζέλου όσον αφορά την περίφημη λίστα με τους μεγαλοκαταθέτες και κυρίως η αποκάλυψη ότι την κρατούσε για μήνες στο συρτάρι του τον έφεραν ένα βήμα προ της ανατροπής τα προηγούμενα εικοσιτετράωρα. Αν διασώθηκε την τελευταία στιγμή και στη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας δεν τέθηκε ανοικτά θέμα ηγεσίας, αυτό οφείλεται αποκλειστικά και μόνο στο ότι οι βουλευτές βρίσκονται και αυτοί σε απελπισία και δεν γνωρίζουν ποια θα είναι η «επόμενη μέρα» ούτε για τους ίδιους ούτε για το κόμμα. Το κλίμα διάλυσης, πάντως, είναι διάχυτο και τις επόμενες ημέρες αυτό αναμένεται να γίνει ακόμη πιο εμφανές, καθώς αφενός θα καταγράφονται νέες δημοσκοπικές παρενέργειες στο ΠΑΣΟΚ και αφετέρου θα πλησιάζει η ψήφιση των νέων μέτρων.
Στο παρασκήνιο ήδη αυξάνεται ο αριθμός των βουλευτών που φέρονται προβληματισμένοι και εξετάζουν σοβαρά το ενδεχόμενο να μη δώσουν θετική ψήφο. Στην Ιπποκράτους ανησυχούν συγκεκριμένα για τους Μιχάλη Κασσή (Ιωαννίνων), Θόδωρο Παραστρατίδη (Κιλκίς), Δημήτρη Κρεμαστινό (Δωδεκανήσων), Γιάννη Δριβελέγκα (Χαλκιδικής), Μίμη Ανδρουλάκη (Β’ ΑΘηνών), Μάρκο Μπόλαρη (Σερρών), ενώ ερωτήματα υπάρχουν για τον Απόστολο Κακλαμάνη και τον Γιάννη Κουτσούκο. Το ενδεχόμενο, μάλιστα, να επιδεινωθεί τους προσεχείς μήνες η κοινωνική κατάσταση και να μην είναι ευθύγραμμες οι πολιτικές εξελίξεις κάνει ακόμη πιο σκεπτικούς τους βουλευτές, που έχοντας την «εμπειρία» της περασμένης διετίας διστάζουν να συνδέσουν το όνομά τους με την επικύρωση ενός ακόμη επώδυνου πακέτου μέτρων για τους Ελληνες πολίτες.
Τις τελευταίες ημέρες έχουν πυκνώσει δε και οι «οριζόντιες» επαφές με βουλευτές της ΔΗΜ.ΑΡ. που έχουν ανάλογους προβληματισμούς κι αν διαφανεί ότι σχηματίζεται ισχυρό μέτωπο αντίθεσης και στα τρία κόμματα της συγκυβέρνησης, τότε δεν αποκλείονται οι εκπλήξεις όταν φτάσει η ώρα της ψηφοφορίας στη Βουλή.
Σημαντικό ρόλο αναμένεται να παίξει και το κλίμα που θα διαμορφωθεί κατά την επίσκεψη της Α. Μέρκελ στην Αθήνα, καθώς από το μέγεθος της αντίθεσης της κοινωνίας στην υποταγή της χώρας και τη φτωχοποίηση θα επηρεαστούν και οι συσχετισμοί εντός των κομμάτων.
Μέχρι τώρα ο κ. Βενιζέλος προσπαθούσε να κερδίζει χρόνο με την ελπίδα ότι αυτό θα του επιτρέψει να σταθεροποιηθεί και να απορροφήσει τους κραδασμούς από τη διπλή εκλογική συντριβή του Μαΐου και του Ιουνίου. Στις προθέσεις του μάλιστα ήταν και παραμένει να πιέσει, μετά την ψήφιση των μέτρων, για ανασχηματισμό προκειμένου να αναλάβει θέση αντιπροέδρου της κυβέρνησης (όπως και ο κ. Κουβέλης), με στόχο να ενδυναμωθεί ο ίδιος εσωκομματικά και προσωπικά.
Φαίνεται όμως ότι και αυτό το σενάριο εξελίσσεται σε προβληματικό για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, αφού ο ίδιος αποδυναμώνεται με πολύ ταχύτερους ρυθμούς. Ηδη είναι εμφανές ότι ο κ. Βενιζέλος «κόβεται» φέτα φέτα και διαρκώς συρρικνώνεται η επιρροή του. Η κίνηση Λοβέρδου να επιταχύνει τη δημιουργία άλλου σχήματος αποκόπτει ένα ακόμη «εκσυγχρονιστικό» τμήμα από το εναπομείναν ΠΑΣΟΚ. Το τμήμα αυτό μπορεί να μην είναι ισχυρό, αλλά αν συσχετιστεί με τα περιορισμένα ποσοστά του ΠΑΣΟΚ, είναι αρκετό για να προκαλέσει ζημιά. Με τον κ. Λοβέρδο, μάλιστα, φέρεται να συμπλέει πάλι ο Γ. Ραγκούσης που χρησιμοποίησε ως αφορμή τη λίστα Λαγκάρντ για να ανακοινώσει επίσημα την αποχώρησή του από το ΠΑΣΟΚ. Ταυτόχρονα κινητοποιεί ορισμένες «μεταρρυθμιστικές» κινήσεις προκειμένου να αποτελέσουν την οργανωτική βάση του νέου σχήματος. Επίσης καταβάλλονται προσπάθειες για να πειστούν σε συμπόρευση και άλλοι πρώην υπουργοί του ΠΑΣΟΚ όπως οι Γ. Φλωρίδης και Ν. Χριστοδουλάκης, αν και εκείνοι παραμένουν προς το παρόν επιφυλακτικοί, συνομιλώντας παράλληλα και με τη ΔΗΜ.ΑΡ.
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν τα «παραδοσιακά» στελέχη που έχουν ανοίξει γέφυρες επικοινωνίας με τον ΣΥΡΙΖΑ. Οπως είχε αποκαλύψει η «κυριακάτικη δημοκρατία», συζητήσεις κάνει ήδη με τη μεσολάβηση του Π. Κουρουμπλή η Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, αλλά ταυτόχρονα κινείται προς την ίδια κατεύθυνση και η λεγόμενη «ομάδα Παπουτσή». Διαύλους επικοινωνίας με την Κουμουνδούρου έχει και ο Στ. Τζουμάκας.
Ο «λαγός» του προέδρου (ο Σκανδαλίδης) ονειρεύεται προεδρία
Απ’ όσους έχουν απομείνει «εντός» του ΠΑΣΟΚ ενδιαφέρον έχουν οι πληροφορίες ότι -μετά τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη- έχει αυτονομηθεί και ο Κώστας Σκανδαλίδης, που μέχρι πρότινος συμπορευόταν με τον κ. Βενιζέλο λειτουργώντας συχνά και ως «λαγός» του. Ο κ. Σκανδαλίδης φέρεται να έχει την εκτίμηση ότι οι πολιτικές εξελίξεις ίσως να μη βραδύνουν και είτε μεσολαβήσουν εκλογές είτε όχι να προκύψει θέμα ηγεσίας στο ΠΑΣΟΚ. Ο ίδιος, άλλωστε, την είχε διεκδικήσει και το 2007. Τώρα πιστεύει ότι μπορεί να αποτελέσει τη διάδοχη κατάσταση και να επαναφέρει το ΠΑΣΟΚ στην παραδοσιακή του θέση. Στο πλαίσιο αυτό αναπτύσσει και έναν (όψιμο) αντιμνημονιακό λόγο, αν και θεωρείται πολύ δύσκολο να καταψηφίσει τα μέτρα. Εχοντας πάντως κατά νου τον εαυτό του στη θέση του αρχηγού, φέρεται να το συνδυάζει με ένα «προσκλητήριο» και προς άλλα ιστορικά στελέχη, πρωτίστως δε τον Κώστα Λαλιώτη, που περιμένει εδώ και χρόνια μια τέτοια στιγμή…
Ο κ. Βενιζέλος έχει χάσει και τη στήριξη βουλευτών που τον ακολούθησαν, όπως ο Μίμης Ανδρουλάκης, ο οποίος επέλεξε να μην παραστεί στη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, ενώ ο Γιώργος Παπανδρέου αποφεύγει να εκδηλωθεί, παρακολουθώντας όμως τις εξελίξεις και έτοιμος να στηρίξει υπογείως κάθε κίνηση αμφισβήτησης του σημερινού αρχηγού του κόμματος.
Μπροστά σε αυτή τη γενική πίεση, ο κ. Βενιζέλος επιχειρεί μερικούς ελιγμούς απελπισίας σε πολιτικό επίπεδο. Εχει αρχίσει, για παράδειγμα, να θέτει «όρους» για την ψήφιση των μέτρων και να εκδηλώνει τάσεις αστάθειας απέναντι στην κυβέρνηση την οποία έχει δεσμευτεί ότι στηρίζει. Στην πραγματικότητα δείχνει να αναζητεί τρόπους για να κρατηθεί ο ίδιος στην καρέκλα του.
