Οι τελευταίες ώρες της ζωής του μακροβιότερου και πιο αιμοδιψούς τυράννου του αραβικού κόσμου και οι βίαιες συνθήκες κάτω από τις οποίες θανατώθηκε ξετυλίγονται έναν χρόνο μετά σε μια 50σέλιδη έκθεση της Μη Κυβερνητικής Οργάνωσης Human Rights Watch (Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων – HRW) με τίτλο «Ο θάνατος ενός δικτάτορα: Αιματηρή εκδίκηση στη Σύρτη».
Η έκθεση επικαλείται μεταξύ άλλων την κατάθεση του Μανσούρ Ντάο, επικεφαλής ασφαλείας του Καντάφι, ο οποίος ήταν αυτόπτης μάρτυρας, και του Καλίντ Αχμέντ Ράιντ, τοπικού διοικητή των ανταρτών στη Μισράτα, στις 20 Οκτωβρίου 2011, τότε που ο Μουαμάρ Καντάφι αναγκάστηκε να κρυφτεί, μαζί με μερικούς από τους σωματοφύλακές του, σε έναν υπόγειο αγωγό αποχέτευσης, όπου εντοπίστηκε από τους αντικαθεστωτικούς.
Ο Μανσούρ Ντάο εξιστορεί ότι η αυτοκινητοπομπή που προσπαθούσε να φυγαδεύσει τον έκπτωτο δικτάτορα δέχτηκε νατοϊκή αεροπορική επίθεση και ο Λίβυος ηγέτης βρήκε προσωρινό καταφύγιο στον υπόνομο. «Η επίθεση στο κομβόι κατέστρεψε 14 αυτοκίνητα και σκότωσε τουλάχιστον 53 μέλη της συνοδείας του Καντάφι. Οι υπόλοιποι διαφύγαμε πεζή, προσπαθώντας να βρούμε καταφύγιο σε μια παρακείμενη έπαυλη. Εκεί αυτόπτες μάρτυρες είδαν τον Καντάφι να περιφέρεται φορώντας αλεξίσφαιρο γιλέκο και κράνος και να κραδαίνει ένα αυτόματο όπλο στο χέρι του. Ομως και η έπαυλη δέχτηκε επίθεση» αναφέρει σχετικά.
Τότε ο Μανσούρ Ντάο ήταν εκείνος που τον έπεισε να κρυφτούν στον αγωγό αποχέτευσης – απόφαση που σήμανε τον θάνατό του. Μόνο που λίγο μετά «ο Καντάφι συνελήφθη και τον έβαλαν να σταθεί πάνω στο καπό ενός αγροτικού φορτηγού, αλλά εκείνος έπεσε από εκεί» προσθέτει ο Καλίντ Αχμέντ Ράιντ.
Ο τοπικός διοικητής των ανταρτών στη Μισράτα υπογραμμίζει το χάος εκείνων των στιγμών, όπου το εξαγριωμένο και ανεξέλεγκτο πλήθος επιχειρούσε να πάρει εκδίκηση χτυπώντας τον. «Οταν ο Καντάφι μπήκε στο ασθενοφόρο, ήταν σχεδόν ολόγυμνος και είχε χάσει τις αισθήσεις του. Οταν φτάσαμε στη Μισράτα, δύο ώρες μετά, ήταν ήδη νεκρός» θυμάται.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, οι αντάρτες στη Μισράτα αιχμαλώτισαν και αφόπλισαν τα μέλη της αυτοκινητοπομπής του Καντάφι. Κάποιους τους εκτέλεσαν επί τόπου, ενώ άλλους τους υπέβαλαν σε βασανιστήρια αργότερα. Η συγκεκριμένη εκτέλεση αιχμαλώτων θεωρείται η πολυπληθέστερη από δυνάμεις της αντιπολίτευσης κατά την οκτάμηνη σύγκρουση στη Λιβύη.
Δήμητρα Αθανασοπούλου
