Η ενεργειακή ακρίβεια επιστρέφει με ένταση πριν ακόμη μπει ο χειμώνας, με τα καύσιμα να ακριβαίνουν σχεδόν καθημερινά, το ηλεκτρικό ρεύμα να έχει ήδη ανέβει και το πετρέλαιο θέρμανσης να προετοιμάζεται για πρεμιέρα σε επίπεδα που απέχουν πολύ από τα περσινά. Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση εξακολουθεί να περιμένει μεγαλύτερη ευρωπαϊκή δημοσιονομική ευελιξία για να χρηματοδοτήσει ένα ευρύτερο πακέτο στήριξης, ενώ άλλες χώρες έχουν ήδη προχωρήσει σε εθνικές παρεμβάσεις.
Πετρέλαιο θέρμανσης
Το μεγαλύτερο βάρος συγκεντρώνεται πλέον στο πετρέλαιο θέρμανσης, η διάθεση του οποίου ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου. Με βάση τις σημερινές τιμές στα διυλιστήρια, αν δεν υπάρξει καμία παρέμβαση, η τιμή εκκίνησης εκτιμάται κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο. Μία οικογένεια που θα χρειαστεί 1.000 λίτρα θα πρέπει σε αυτή την περίπτωση να πληρώσει περίπου 2.000 ευρώ, όταν πέρυσι η αντίστοιχη δαπάνη ήταν περίπου 1.130 ευρώ, με τιμή εκκίνησης κοντά στο 1,13 ευρώ το λίτρο.
Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο να περιοριστεί η τελική τιμή κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο μέσω επιδότησης στην αντλία και αυξημένου επιδόματος θέρμανσης. Ακόμη όμως και αν ο στόχος επιτευχθεί, η τιμή θα παραμείνει πάνω από 50% υψηλότερη από την περσινή έναρξη. Αυτό σημαίνει ότι μία αγορά 1.000 λίτρων θα κοστίζει έως 620 ευρώ περισσότερο σε σχέση με πέρυσι.
Στο τραπέζι βρίσκεται επιδότηση που θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 40 λεπτά ανά λίτρο, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να έχει κλειδώσει ούτε το τελικό ύψος ούτε το δημοσιονομικό κόστος της παρέμβασης. Παράλληλα εξετάζεται η επαναφορά πλαφόν στα περιθώρια κέρδους των εταιριών εμπορίας και των πρατηρίων, καθώς και η συμμετοχή των διυλιστηρίων μέσω πρόσθετων εκπτώσεων. Ανοιχτό παραμένει ακόμη και το ενδεχόμενο να μεταφερθεί μέρος της επιδότησης από την αμόλυβδη στο πετρέλαιο θέρμανσης, εφόσον οι διεθνείς τιμές συνεχίσουν να πιέζουν την αγορά.
Καύσιμα και ρεύμα
Το πετρέλαιο θέρμανσης δεν είναι το μόνο μέτωπο. Η βενζίνη και το diesel έχουν κινηθεί έντονα ανοδικά τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ στην ηλεκτρική ενέργεια η άνοδος της χονδρεμπορικής έχει ήδη αρχίσει να περνά στα τιμολόγια λιανικής. Η πίεση επομένως δεν αφορά μόνο τη θέρμανση του σπιτιού. Αφορά το κόστος μετακίνησης, τις μεταφορές προϊόντων, τη λειτουργία των επιχειρήσεων και τελικά ένα μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού προϋπολογισμού. Η ενεργειακή κρίση αρχίζει ξανά να λειτουργεί πολλαπλασιαστικά στην οικονομία, καθώς ακριβότερα καύσιμα και ρεύμα μεταφέρονται σταδιακά στις τελικές τιμές.
Σε αυτό το περιβάλλον, η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί να εξασφαλίσει μεγαλύτερο περιθώριο κινήσεων από την Ευρωπαϊκή Ενωση. Η Αθήνα ζητά να μπορέσει να αξιοποιήσει περίπου 700 εκατ. ευρώ από πρόσθετα φορολογικά έσοδα, κυρίως από τον ΦΠΑ, τα οποία βρίσκονται πάνω από τις αρχικές προβλέψεις.
Παράλληλα, επιδιώκει να εξαιρεθούν από τους δημοσιονομικούς περιορισμούς προσωρινά ενεργειακά μέτρα ύψους περίπου 670 εκατ. ευρώ. Για την Ελλάδα ο χρόνος πιέζει ακόμη περισσότερο, καθώς μετά τις παρεμβάσεις που έχουν ήδη ανακοινωθεί ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος για το υπόλοιπο του 2026 περιορίζεται περίπου στα 200 εκατ. ευρώ. Η συζήτηση μεταφέρεται πλέον στο Eurogroup και στη Σύνοδο Κορυφής της 15ης και της 16ης Οκτωβρίου, με την πρώτη αντίδραση από πλευράς Κομισιόν την περασμένη εβδομάδα να είναι αρνητική.
Μητσοτάκης: Για όλα φταίει η διεθνής συγκυρία
Οι Ελληνες τσουρουφλίζονται από την ακρίβεια και οδεύουν ολοταχώς προς την ενεργειακή φτώχεια και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, επιμένει στο αφήγημα ότι για όλα φταίει η διεθνής συγκυρία. Στην κυριακάτικη ανάρτησή του στο facebook παραδέχεται ότι δεν μπορεί να λύσει (ή δεν θέλει;) το πρόβλημα με τις αυξήσεις στα καύσιμα, αλλά μας λέει ότι είναι «ανάσα ότι για τις επόμενες 15 ημέρες αυξάνεται η επιδότηση στην αντλία για το ντίζελ κίνησης από τα 10 στα 15 λεπτά, η οποία, μαζί με την έκπτωση από τα διυλιστήρια, θα φτάσει τελικά τα 20 λεπτά».
Είναι πολύ πιθανό να «παγώσουμε» τον χειμώνα, αφού ο πρωθυπουργός ομολογεί ότι δεν πρέπει να περιμένουμε πολλά: «Θα παρακολουθούμε την κατάσταση ανά δεκαπενθήμερο, κινούμενοι στα όρια των δυνατοτήτων μας για να στηρίξουμε την κοινωνία». Στην ανάρτησή του, φυσικά, και αναφέρεται στην επιστολή που έχει στείλει στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στον πρόεδρο του Eurogroup, γιατί, όπως λέει, «αυτή η ενεργειακή αναταραχή είναι ένα ευρωπαϊκό πρόβλημα».
