Σε Καναδό και Ιάπωνα για τη μάζα των σωματιδίων
Ο Καναδός καθηγητής Αρθουρ ΜακΝτόναλντ και ο Ιάπωνας συνάδελφός του Τακαάκι Καγίτα κέρδισαν το φετινό Νόμπελ Φυσικής για την εργασία τους πάνω στα νετρίνα, όπως ανακοίνωσε η επιτροπή απονομής των βραβείων. Τα νετρίνα είναι στοιχειώδη υποατομικά σωματίδια που βρίσκονται παντού και τα οποία μέχρι πρότινος θεωρείτο ότι δεν είχαν μάζα, βάσει του λεγόμενου «Καθιερωμένου Πρότυπου» της σωματιδιακής φυσικής. Οι παράλληλες εργασίες όμως των δύο καθηγητών και των ομάδων τους οδήγησε στη ιστορική ανακάλυψη ότι τα νετρίνα έχουν τελικά μάζα, αν και ισχνή.
Οπως εξήγησε η επιτροπή των βραβείων Νόμπελ στην ανακοίνωσή της: «Οι δύο επιστήμονες βραβεύονται για την ανακάλυψη των ταλαντώσεων των νετρίνων, που δείχνουν ότι τα νετρίνα διαθέτουν μάζα, επιτρέποντας με τον τρόπο αυτό την κατανόηση της εσωτερικής λειτουργίας της ύλης και την καλύτερη γνώση του σύμπαντος».
Ο καθηγητής ΜακΝτόναλντ του πανεπιστημίου Queen’s, στο Kingston, και ο καθηγητής Καγίτα του πανεπιστημίου του Τόκιο με τις έρευνές τους έδειξαν ότι τα νετρίνα, που διαπερνούν κατά δισεκατομμύρια τη Γη χωρίς να αλληλεπιδρούν με την ύλη, έχουν τη δυνατότητα να μεταμορφώνονται από ένα είδος νετρίνου σε άλλο, αλλάζοντας ταυτόχρονα και τη μάζα τους. Κατά τη διάρκεια της πορείας τους -με ταχύτητα κοντά σε αυτήν του φωτός- τα νετρίνα έχουν την ιδιότητα να μεταμορφώνονται σε τρεις χωριστούς τύπους που ονομάζονται «γεύσεις», σε νετρίνα ηλεκτρονίων, μιονίων και ταυ.
Οπως σημειώνει χαρακτηριστικά η Επιτροπή των Νόμπελ: «Η σπουδαία ανακάλυψη δημιουργεί την πρώτη μεγάλη ρωγμή στο λεγόμενο “Καθιερωμένο Πρότυπο” της σωματιδιακής φυσικής, το οποίο πλέον δεν μπορεί να είναι η πλήρης θεωρία για τη λειτουργία των θεμελιωδών συστατικών του σύμπαντος».
