Μια ομάδα που δημιούργησαν δύο νέοι άνθρωποι επισκέπτεται ιδρύματα για παιδιά, γηροκομεία και άλλες κοινωνικές δομές και διαβάζει βιβλία σε ανθρώπους που δεν έχουν τη δυνατότητα, για διάφορους λόγους, να το πράξουν
Από τον
Γεράσιμο Κόντο
Φωτό: Βαγγέλης Μασιάς
Ασπρα μαλλιά, μπαστουνάκια και ρυτίδες σε παράταξη, εικόνες αγίων στους τοίχους, κανάτες με νερό στα τραπέζια και δύο νεαρές κοπέλες που διαβάζουν μύθους του Αισώπου. Χαμόγελα και ψίθυροι, ιστορίες που διαδέχονται η μία την άλλη, σχόλια, απορίες και… παραγγελιές. «Να πούμε τώρα παροιμίες;» ρίχνει την ιδέα ένας παππούς και η πρόταση γίνεται δεκτή με ενθουσιασμό. Γνωμικά και λαϊκές ρήσεις «χορεύουν» στο δωμάτιο και καθένας από τους 15 ηλικιωμένους της παρέας βάζει τη δική του πινελιά, προσθέτοντας την αγαπημένη φράση του. «Θέλουμε να συμμετέχουν όλοι, να το απολαμβάνουν. Τις περισσότερες φορές ρωτάμε κιόλας τι να τους διαβάσουμε. Αλλοι ζητούν βίους αγίων, άλλοι κάτι σχετικό με τον τόπο καταγωγής τους… Συνήθως προτιμούν τα μικρά κείμενα, τα μεγάλα κουράζουν» εξηγεί η Μάρω Λευθεριώτου, υπεύθυνη της δράσης της εθελοντικής ομάδας «Διαβάζω για τους άλλους», σε ιδιωτικό γηροκομείο, στον Βύρωνα.
Με κεντρικό σύνθημα «Για να ακούνε με τα μάτια μας και να διαβάζουν με τη φωνή μας», η ομάδα «γεννήθηκε» στις αρχές του 2015 με πρωτοβουλία της Αργυρώς Σπυριδάκη, που έχει σπουδάσει Πολιτικές Επιστήμες, και του Θοδωρή Τσάτσου, που είναι τυφλός και έχει τελειώσει Νομική και Ψυχολογία. «Για την ακρίβεια, η Αργυρώ δημιούργησε την ομάδα. Εγώ ήμουν απλώς η αφορμή. Στην πρώτη συνάντηση εθελοντών δεν πήγα, δεν ήξερα τίποτα. Εμαθα τα νέα έπειτα από περίπου δύο μήνες. Ηταν… έκπληξη, συγκινήθηκα πολύ» λέει ο Θοδωρής.
«Η ιδέα προέκυψε ύστερα από μια συζήτηση που είχαμε για τα αγαπημένα βιβλία μας. Του πρότεινα να διαβάσει “Το σπίτι του ύπνου”, του Τζόναθαν Κόου. Μου εξήγησε ότι δεν υπήρχε σε κάποια ακουστική βιβλιοθήκη και μου ζήτησε να του το διαβάσω εγώ. Στην αρχή θύμωσα. Σκέφτηκα ότι είναι άδικο να μην έχουν όλοι οι άνθρωποι ισότιμη πρόσβαση στη λογοτεχνία, στην ποίηση, σε όλες τις κατηγορίες βιβλίων. Μόνο με τον θυμό, όμως, δεν μπορείς να αλλάξεις τα πράγματα. Εφτιαξα, λοιπόν, μια σελίδα στο facebook και όλα πήραν τον δρόμο τους» εξηγεί η Αργυρώ.
Στο πρώτο «ραντεβού» των εθελοντών συγκεντρώθηκαν 40 άτομα. «Συναντηθήκαμε σε μια καφετέρια και δεν υπήρχε χώρος για τόσους πολλούς. Ανθρωποι άγνωστοι μεταξύ τους περίμεναν υπομονετικά στην είσοδο για μιάμιση ώρα, μοιράστηκαν τις σκέψεις και τους προβληματισμούς τους, πήραν την ιδέα και της έδωσαν πνοή. Ηταν μοναδικό συναίσθημα» αναφέρει η ίδια. Ακολούθησαν νέες συναντήσεις, που καθόρισαν και τον χαρακτήρα της ομάδας.
«Η αποστολή μας είναι διπλή: Ηχογραφούμε όσο το δυνατόν περισσότερα βιβλία σε ειδικά εξοπλισμένα στούντιο, με σκοπό να εμπλουτίσουμε την Ακουστική Βιβλιοθήκη των Τυφλών, και επισκεπτόμαστε γηροκομεία, ιδρύματα για παιδιά και άλλες κοινωνικές δομές προκειμένου να γίνουμε η φωνή των ανθρώπων που δεν μπορούν, για διάφορους λόγους (π.χ. προβλήματα υγείας, φτώχεια, κοινωνικός αποκλεισμός κ.λπ.), να διαβάσουν» εξηγούν οι δύο φίλοι.
Η ομάδα «Διαβάζω για τους άλλους» δραστηριοποιείται σε Αττική και Ηράκλειο Κρήτης και μετράει ήδη περισσότερους από 1.100 εθελοντές. «Εχουμε 30 νέους εθελοντές την ημέρα, μεγαλώνει συνεχώς το δίκτυό μας. Θέλουμε να επεκταθούμε και σε άλλες πόλεις, στη Θεσσαλονίκη, την Πάτρα… Αλλά δεν είναι εύκολο να γίνει άμεσα. Χρειαζόμαστε ανθρώπους που θα αφιερώσουν πολύ χρόνο, θα οργανώσουν, θα επικοινωνήσουν με τον κόσμο, με φορείς, θα σηκώσουν το βάρος της προσπάθειας. Θέλουμε να είμαστε συνεπείς, να έχουν οι δράσεις μας συνέχεια και ποιότητα. Οχι να πάμε μια φορά σε μια πόλη και μετά να εξαφανιστούμε».
Οι εθελοντές της ομάδας επισκέπτονται σήμερα παιδικά ιδρύματα, κέντρα αγάπης και γηροκομεία σε Αθήνα, Βύρωνα, Πειραιά, Γλυφάδα, Μοσχάτο, Παλαιό Φάληρο και άλλες περιοχές, ενώ πολύ σύντομα θα αρχίσουν τις αναγνώσεις σε σπίτια τυφλών και τετραπληγικών. «Και στο κομμάτι των ηχογραφήσεων ετοιμάζουμε καινούργια πράγματα. Εχουμε ήδη ηχογραφήσει δεκάδες βιβλία, κυρίως λογοτεχνικά, και τώρα συζητάμε για ακαδημαϊκά συγγράμματα, επιστημονικά βοηθήματα και σημειώσεις. Υπάρχει βέβαια ένα μεγάλο πρόβλημα, που προσπαθούμε να λύσουμε μέσω χορηγιών, καθώς πολλές ηχογραφήσεις καθυστερούν ή ακυρώνονται επειδή δεν έχουμε δικά μας στούντιο» σημειώνουν οι δύο φίλοι.
Και καταλήγουν: «Οταν συνεργάζεσαι με έναν ηχολήπτη – εθελοντή και ξαφνικά του προκύψει δουλειά (μια διαφήμιση ή οτιδήποτε άλλο), είναι απολύτως λογικό να αφήσει για λίγο τις δικές σου δωρεάν ηχογραφήσεις και να κοιτάξει το μεροκάματό του. Ελπίζουμε, το επόμενο διάστημα, να αποκτήσουμε δικά μας στούντιο. Οσο… φιλόδοξο και αν ακούγεται, όνειρό μας είναι, μέσα στα επόμενα χρόνια, ό,τι παράγεται σε έντυπη μορφή να κυκλοφορεί και σε ακουστική μορφή. Το κάνουν εδώ και χρόνια στην Αμερική και σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Ηρθε η ώρα να συμβεί και στην Ελλάδα».
