Το επικαιροποιημένο Μνημόνιο «πλήττει» τους πολυτέκνους και τους αναπήρουςΡεπορτάζ
Μάριος Ροζάκος
Τα επιδόματα των τριτέκνων, των πολυτέκνων, των αναπήρων και των φοιτητών αλλά και την «ασπίδα» προστασίας της πρώτης κατοικίας από πλειστηριασμούς θυσιάζει η κυβέρνηση στον βωμό της επίτευξης συμφωνίας με τους δανειστές για την τρίτη αξιολόγηση.
Οπως αποκαλύπτεται από το προσχέδιο της τρίτης αναθεώρησης του τρίτου Μνημονίου, τα βασικά σημεία του οποίου διέρρευσαν χθες, η «μεταρρύθμιση» των προνοιακών επιδομάτων από τη νέα χρονιά περιλαμβάνει μειώσεις και αυστηρά κριτήρια χορήγησης των οικογενειακών παροχών, δραστικό περιορισμό των δικαιούχων των επιδομάτων αναπηρίας και στέγασης, καθώς και των επιδοτήσεων μεταφορών. Επιπλέον, παρελθόν θα αποτελέσει από τον Φεβρουάριο η προστασία της πρώτης κατοικίας από πλειστηριασμούς με βάση τον νόμο Κατσέλη, θα αναβαθμιστεί η προτεραιότητα ικανοποίησης των απαιτήσεων των τραπεζών από πλειστηριασμούς περιουσιακών στοιχείων υπερχρεωμένων επιχειρήσεων και θα επεκταθούν οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί σε υποθέσεις οφειλών προς το Δημόσιο.
Αναλυτικά, οι σκληρές ανατροπές στα προνοιακά επιδόματα, τις οποίες αποδέχεται η κυβέρνηση για να ολοκληρωθεί η τρίτη αξιολόγηση, είναι:
«Μεταρρύθμιση του συστήματος οικογενειακών παροχών από τον Ιανουάριο του 2018»: «Ξηλώνεται» εντελώς το σημερινό μοντέλο, που έδινε έμφαση στις τρίτεκνες και τις πολύτεκνες οικογένειες, και καθιερώνεται ένα «ενιαίο επίδομα τέκνων». Οπως αναφέρεται στο προσχέδιο της τρίτης αναθεώρησης του Μνημονίου, «το επίπεδο των παροχών και τα κατώτατα όρια επιλεξιμότητας θα καθορίζονται έτσι, ώστε να βελτιωθούν η στόχευση, η επάρκεια και η ισότητα, στο πλαίσιο των δημοσιονομικών περιθωρίων, όπως προσδιορίζεται στον Προϋπολογισμό». Πρακτικά, προωθείται η μείωση των υφιστάμενων εισοδηματικών ορίων και του ύψους των καταβαλλόμενων ποσών για τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, σε συνδυασμό με τη θέσπιση αυστηρών περιουσιακών κριτηρίων, προκειμένου να εξοικονομηθούν χρήματα που θα διατεθούν για την αύξηση των επιδομάτων στις οικογένειες με ένα ή δύο παιδιά.
«Μεταρρύθμιση των παροχών αναπηρίας»: Η αναθεώρηση του τρίτου Μνημονίου προβλέπει ότι η «επιλεξιμότητα» των δικαιούχων πρέπει να γίνεται ανάλογα με την ικανότητά τους να ασκούν δραστηριότητες της καθημερινής ζωής! Ετσι, εισάγεται ο νεολογισμός της «λειτουργικής αναπηρίας», με στόχο να περιοριστούν δραματικά οι δικαιούχοι προνοιακών επιδομάτων και συντάξεων αναπηρίας. Το νέο σύστημα θα εφαρμοστεί πιλοτικά από τον Ιανουάριο, ενώ η νομοθεσία για την εθνική εφαρμογή του θα εγκριθεί τον Μάιο, προκειμένου να τεθεί το νέο καθεστώς σε πλήρη ισχύ έως τον Ιούνιο.
«Μεταρρύθμιση του συστήματος των επιδοτήσεων μεταφορών»: Από τον Μάρτιο θα πρέπει να περιοριστεί η δαπάνη για τα μειωμένα εισιτήρια των αστικών συγκοινωνιών για πολυτέκνους, φοιτητές, ανέργους, στρατιωτικούς κ.λπ.
Νέα νομοθεσία με αλλαγές στο καθεστώς των στεγαστικών επιδομάτων: Οι επιδοτήσεις για τα ενοίκια των φτωχών νοικοκυριών και το φοιτητικό επίδομα στέγασης θα μπουν κι αυτά στην προκρούστεια κλίνη από τον Μάρτιο. Δημιουργία οργανισμού παροχών ως ενιαίας Αρχής πληρωμής για όλες τις παροχές κοινωνικής πρόνοιας.
Τέλος στο ΕΚΑΣ και αύξηση των εισφορών
Σταδιακή κατάργηση του ΕΚΑΣ έως το τέλος του 2019, για περαιτέρω «εξοικονομήσεις» ύψους 808.000.000 το 2018 και 853.000.000 έως το 2019, προβλέπει το επικαιροποιημένο Μνημόνιο.
Προβλέπει, επίσης, περαιτέρω αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών των αυτοαπασχολουμένων. Αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι οι ασφαλιστικές εισφορές των αυτοαπασχολουμένων «θα διευρυνθούν και θα εκσυχρονιστούν», μεταξύ άλλων, με τη «μετάβαση από το πλασματικό στο πραγματικό εισόδημα» σε συνδυασμό με τα «ελάχιστα όρια των απαιτούμενων εισφορών».
Στα εργασιακά, προβλέπεται η θέσπιση νομοθεσίας για την «αύξηση της απαρτίας» στο 50%+1 του συνόλου των εργαζομένων, προκειμένου να είναι δυνατή η κήρυξη απεργιών από τα πρωτοβάθμια συνδικαλιστικά σωματεία.
Περιλαμβάνεται, επίσης, και πρόβλεψη για «αξιόπιστο σύστημα» αναφορικά με την «αντιπροσωπευτικότητα των κλαδικών συλλογικών συμβάσεων» (Μάρτιος 2018).
Τέλος, καθιερώνεται «μηχανισμός διάγνωσης των αναγκών της αγοράς εργασίας», προκειμένου οι σχετικές πληροφορίες που θα συγκεντρώνονται να αξιοποιούνται από τον ΟΑΕΔ, τα υπουργεία αλλά και από «συμβούλους απασχόλησης» για να βοηθούνται τα άτομα που αναζητούν εργασία.
Στο χρονοντούλαπο η προστασία του νόμου Κατσέλη στην πρώτη κατοικία
Μεγάλο σοκ για χιλιάδες πολίτες κρύβει στις σελίδες του το νέο επικαιροποιημένο Μνημόνιο, καθώς προβλέπει άρση της προστασίας της πρώτης κατοικίας από τους πλειστηριασμούς από τον Φεβρουάριο! Προωθείται επίσης η επέκταση των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών και σε υποθέσεις οφειλετών προς το Δημόσιο, αλλά και η νομοθέτηση της προτεραιότητας των τραπεζών στην ικανοποίηση απαιτήσεων από πλειστηριασμούς περιουσιακών στοιχείων υπερχρεωμένων επιχειρήσεων.
Ειδικότερα, δρομολογείται η κατάργηση της όποιας παρεχόμενης νομικής προστασίας και για την πρώτη κατοικία των νοικοκυριών που έχουν «κόκκινα» δάνεια. Σε αυτό το πλαίσιο θα αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα του νομικού πλαισίου περί «αφερεγγυότητας των νοικοκυριών» και το αργότερο έως τον Φεβρουάριο του 2018 ο νόμος 3869/2010, γνωστός και ως νόμος Κατσέλη, θα πρέπει να έχει τροποποιηθεί. Παρά το γεγονός ότι η ισχύς του νόμου Κατσέλη παύει τυπικά στις 31 Δεκεμβρίου του 2018, οι τράπεζες έχουν θέσει στους θεσμούς το ζήτημα κατάργησης του νόμου, επικαλούμενες την προστασία που δίνει σε στρατηγικούς κακοπληρωτές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία των τραπεζών, δύο στους δέκα δανειολήπτες που έχουν υποβάλει αίτηση υπαγωγής στον νόμο στο παρελθόν, όταν τα κριτήρια ήταν πιο ελαστικά, χαρακτηρίζονται ως στρατηγικά κακοπληρωτές. Πέρα απ’ αυτό, το επικαιροποιημένο Μνημόνιο καθιερώνει ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς και για τις οφειλές προς τον φοροεισπρακτικό μηχανισμό, δηλαδή το Δημόσιο. Προβλέπει ακόμη τροποποίηση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, καθώς και «άλλων συναφών νόμων», αναφορικά με τις νέες διατάξεις που καθορίζουν τη σειρά προτεραιότητας των τραπεζών κατά τη διαδικασία των πλειστηριασμών, ώστε να αναβαθμιστεί ακόμη περισσότερο η θέση τους έναντι άλλων, όπως τα ασφαλιστικά ταμεία προς τα οποία οφείλονται εισφορές και οι εργαζόμενοι προς τους οποίους οφείλονται αποδοχές.
