Η νέα διοίκηση αναζητεί το μοντέλο για τη διεξαγωγή των απαραίτητων εργασιών που εκκρεμούν σχεδόν μια δεκαετίαΤο μοντέλο συντήρησης του σιδηροδρομικού δικτύου θα αποτελέσει μία από τις προτεραιότητες της νέας διοίκησης του ΟΣΕ. Η συντήρηση του σιδηροδρομικού δικτύου, θέμα το οποίο εκκρεμεί εδώ και σχεδόν μία δεκαετία, θεωρείται κρίσιμη καθώς πρόσφατα παραδόθηκαν, έπειτα από πολλά χρόνια, μεγάλα τμήματα.
Πρόκειται για τμήματα που κινδυνεύουν να απαξιωθούν, όπως και σημαντικό κομμάτι του υπόλοιπου σιδηροδρομικού δικτύου, αν δεν αποφασιστεί επιτέλους με ποιο μοντέλο θα συντηρούνται.
Επί χρόνια οι διοικήσεις του ΟΣΕ, οι συνδικαλιστές και οι αρμόδιοι υπουργοί δεν έχουν καταφέρει να συμφωνήσουν αν η συντήρηση θα γίνεται με παραδοσιακό έργο ΣΔΙΤ (Σύμπραξη Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα), με συμβάσεις που προβλέπουν ρήτρες ποιότητας και αποτελεσματικότητας (Service Level Agreements – SLAs) ή ως κλασικό δημόσιο έργο.
Οπως επισημαίνεται και στο πρόσφατο Εθνικό Στρατηγικό Σχέδιο Μεταφορών (ΕΣΣΜ), «με εξαίρεση τις πρόσφατα αναβαθμισμένες σιδηροδρομικές υποδομές, το μεγαλύτερο μέρος του δικτύου είναι σε μέτρια κατάσταση.
Εκτελείται περιορισμένη συντήρηση, που επικεντρώνεται κυρίως σε επείγοντα έργα επισκευών, ιδίως στις γραμμές, όπου σημαντικές παρεμβάσεις (ανακατασκευή, αναβάθμιση με ηλεκτροκίνηση κ.λπ.) είναι σε εξέλιξη ή υπό σχεδιασμό».
Ακόμη και σήμερα υπάρχουν σιδηροδρομικά τμήματα του λεγόμενου διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών χωρίς ηλεκτροκίνηση και διαλειτουργικότητα (μέσω, π.χ., του συστήματος ETCS).
Η αναβάθμιση των συγκεκριμένων τμημάτων και των διασυνοριακών συνδέσεων αποτελεί προτεραιότητα. Γι’ αυτόν τον λόγο «θεωρείται ωφέλιμος ο περαιτέρω εξορθολογισμός του δικτύου, προκειμένου να αποφευχθεί η ευρεία κατανομή των περιορισμένων πόρων συντήρησης σε ολόκληρο το δίκτυο, γεγονός που οδηγεί σε πολύ χαμηλά επίπεδα συντήρησης».
Εμπόδιο
Η έλλειψη συντήρησης αποτελεί το σημαντικότερο εμπόδιο για την αναβάθμιση των σιδηροδρομικών υπηρεσιών, της αύξησης της χωρητικότητας του δικτύου (ώστε να πυκνώσουν, π.χ., τα δρομολόγια εμπορευματικών αμαξοστοιχιών από το λιμάνι του Πειραιά), ενώ αυξάνει την πιθανότητα μικρών ή μεγαλύτερων ατυχημάτων.
Επιπλέον, σε περιπτώσεις όπως οι σήραγγες και οι γέφυρες απαιτούνται έργα συντήρησης για να καλυφθούν οι απαιτήσεις κοινοτικών οδηγιών.
Στην αρνητική εικόνα των σιδηροδρομικών μεταφορών δεν συμβάλλει μόνο η εικόνα εγκατάλειψης στους σταθμούς, αλλά και το πανάρχαιο τροχαίο υλικό, με το 45% των μηχανών έλξης να έχει ηλικία μεγαλύτερη των 50 ετών και μόνο το 28% των μηχανών έλξης να είναι κάτω από 20 ετών.
