Καλά τα γεωπολιτικά, άριστοι οι κόμβοι, τα ντελίβερι και οι ντελιβεράδες, εξαιρετικές οι διαβεβαιώσεις ότι η κυριαρχία μας είναι εγγυημένη, αλλά επειδή ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες, καλό είναι να έχουμε εφεδρικό σχέδιο
Ο,τι έχει γίνει μέχρι στιγμής γεωπολιτικά στον τομέα της ενέργειας είναι καλώς καμωμένο. Θετικό. Και που γίναμε κόμβος χάρη στη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη είναι καλό, και που επενδύει η ExxonMobil στο Ιόνιο είναι εξαιρετικό, και που θα αρχίσει έρευνες στην Κρήτη η Chevron εκεί όπου «θεωρείται» τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι ανακουφιστικό, όλα!
- Του Μανώλη Κοττάκη
Ακόμα και η επανέναρξη της συζήτησης για το καλώδιο. Μακάρι να ασκήσουμε ξανά κυριαρχία και κυριαρχικά δικαιώματα στην Κάσο. Θα είμαστε οι πρώτοι που θα το χαιρετίσουμε, αρκεί να μην ενημερώσουμε τους Τούρκους, βεβαίως.
Στον βαθμό που εγγυώνται την εθνική μας ασφάλεια και αυξάνουν το γεωπολιτικό βάρος της χώρας, οι εξελίξεις στις οποίες πρωταγωνιστεί αοράτως η πρέσβης Γκίλφοϊλ εδώ και τρεις μήνες είναι καταρχάς θετικές. Ωστόσο, άνθρωποι που γνωρίζουν άριστα την αγορά, τα πρόσωπα, τις καταστάσεις, τις στρατηγικές και τις πολιτικές διατυπώνουν ισχυρότατες επιφυλάξεις για την επιτυχία του όλου σχεδίου, που μπορεί να καταλήξει κάποτε και στη συνεκμετάλλευση όλου του ορυκτού πλούτου της Μεσογείου μαζί με την Τουρκία, επί ζημία ημών.
Το βασικό μυστικό είναι το εξής: Η Ελλάς καθίσταται κατά βάση εξαγωγική χώρα φυσικού αερίου. «Πάροχος». Αγγλιστί, θα κάνει με τις υποδομές της «ντελίβερι» στη μεταφορά και την πώληση του αμερικανικού φυσικού αερίου που παράγεται με την τελείως αντιπεριβαλλοντική διαδικασία της εξόρυξης σχιστολίθου. Και όσο οι τιμές είναι ψηλά, κάποιοι θα κερδίζουν και κάποιοι εδώ θα χαίρονται, δεν υπάρχει αμφιβολία. Αλλά αυτά δεν διαρκούν για πάντα.
Το σενάριο να αποκλιμακωθούν ραγδαία οι τιμές φυσικού αερίου μετά το διαφαινόμενο τέλος του πολέμου στην Ουκρανία (όσο κι αν πολλοί πασχίζουν να το αποτρέψουν) δεν είναι απίθανο. Ειδικώς μετά τις πληροφορίες ότι οι μεν Ρώσοι κατακτούν πόλεις-κλειδιά στην Ουκρανία και η κυβέρνηση Ζελένσκι παραπαίει από τα σκάνδαλα διαφθοράς που την πλήττουν. Ωστόσο, η πραγματικότης για εμάς είναι μάλλον οδυνηρή: Η οικονομία μας για τα επόμενα χρόνια θα εξαρτηθεί από τις πολύ υψηλές τιμές του δυτικού αερίου που γονατίζουν τα νοικοκυριά και εξοντώνουν τις επιχειρήσεις.
Κορυφαίοι του επιχειρείν είναι μάλιστα έτοιμοι να συγκρουστούν στο φως της ημέρας και με την κυβέρνηση και με την Κομισιόν. Οι τιμές είναι απαγορευτικές. Ερώτημα προς απάντηση: Εάν το μέλλον είναι πάμφθηνο λόγω της τυχόν αποκλιμάκωσης των τιμών, μήπως εμείς το αγοράζουμε και το προπληρώνουμε ακριβά; Μήπως οι «σταθερές» τιμές προμήθειας του φυσικού αερίου που με πολυετή συμβόλαια θα διοχετευθεί κατά βάση στο εξωτερικό και μικρό μέρος σε εμάς θα αποτελέσουν στο μέλλον «αυτεπίστροφον» συγκρινόμενες με τις νέες χαμηλότερες τιμές της ενέργειας από χώρες όπως το Κατάρ, η Ρωσία κ.ά.; Μήπως οι «σταθερές» τιμές είναι μεγάλη παγίδα; Οι σύμμαχοί μας δεσμεύουν στα «υψηλά» τώρα που πρόσκαιρα δεν υπάρχουν «χαμηλά»;
Βέτο
Μήπως η υποχρεωτική σύνδεση της ακριβότερης τιμής του φυσικού αερίου με τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό διαμόρφωσης των τιμών ενέργειας αποτελέσει θηλιά στον λαιμό της οικονομίας μας; Πώς υπογράφουμε μακροχρόνια συμβόλαια, όταν δεν είναι ακόμη γνωστό αν οι ΗΠΑ θα πάνε μέχρι τέλους το βέτο τους στην προμήθεια του ρωσικού φυσικού αερίου; Ηδη έχουν διαρρεύσει στον Τύπο πληροφορίες ότι ο πρόεδρος Τραμπ ζήτησε από τον πρόεδρο της Ινδίας Μόντι να σταματήσει προσωρινά την προμήθεια του ρωσικού φυσικού αερίου έως ότου τερματιστεί ο πόλεμος. «Μετά βλέπουμε»!
Πράγμα που σημαίνει ότι ο Λευκός Οίκος χρησιμοποιεί τη διακοπή της ροής του προς τις ευρωπαϊκές αγορές ως μέσον για να σταματήσει ο πόλεμος. Οχι για να σταματήσει η Δύση να προμηθεύεται ρωσικό φυσικό αέριο γενικώς! Σε αυτή την περίπτωση τι κάνουμε; Καλά τα γεωπολιτικά, άριστοι οι κόμβοι, τα ντελίβερι και οι ντελιβεράδες, εξαιρετικές οι διαβεβαιώσεις ότι η κυριαρχία μας είναι εγγυημένη (προσοχή, η κυριαρχία, όχι τα κυριαρχικά μας δικαιώματα), αλλά επειδή ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες, καλό είναι να έχουμε εφεδρικό σχέδιο. Καλό είναι να εργαζόμαστε με το καλύτερο σενάριο, να μας πάνε όλα δεξιά δηλαδή (ενέργεια, μεταφορά, γεωτρήσεις και εξορύξεις), καλό όμως είναι να εργαζόμαστε και με το χειρότερο, το worst case scenario. Δεν είναι ανόητοι οι Τούρκοι που επιθυμούν να αγοράζουν από πολλούς προμηθευτές όπως η Ρωσία, το Ιράν και το Καζακστάν.
Δεν είναι ανόητοι και οι Πολωνοί, οι Σλοβάκοι και οι Τσέχοι που διαμαρτύρονται για τις πανάκριβες τιμές φυσικού αερίου από τη Δύση. Δεν ήταν ανόητοι οι Αμερικανοί που μας ζητούσαν να μην έχουμε μονοπωλιακή εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο στο παρελθόν. Αρκεί να το εφαρμόζουν και για τους εαυτούς τους! Οι κοινωνίες μας θυμούνται. Θυμούνται ότι «γεωπολιτικός κόμβος» για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις είναι οι αντλίες των βενζινάδικων που γεμίζουν τα ρεζερβουάρ. «Γεωπολιτικός κόμβος» είναι οι λογαριασμοί του ηλεκτρικού ρεύματος. «Γεωπολιτικός κόμβος» είναι οι καυστήρες στις πολυκατοικίες και στα κοινόχρηστα. Εκεί δίνει τις μάχες της η κοινωνία μας. Η συμμαχία μας θα κριθεί και εκεί.
