Νέο τετελεσμένο πριν από τη συνάντηση Μητσοτάκη–Ερντογάν
Σε ευθεία αμφισβήτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων και μεθοδευμένη προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων στο Αιγαίο προχωρά η Τουρκία, κλιμακώνοντας την προκλητική της στάση λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού με τον Τούρκο πρόεδρο. Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε επισήμως ότι μετατρέπει τις NAVTEX που έχει εκδώσει σε αόριστης διάρκειας, επιχειρώντας ουσιαστικά να «κόψει» το Αιγαίο στη μέση και να επιβάλει μονομερώς έναν νέο, αυθαίρετο κανόνα συνδιαχείρισης.
Κατά την πρωινή ενημέρωση της Πέμπτης, το τουρκικό ΥΠΕΘΑ ξεκαθάρισε ότι οι συγκεκριμένες αγγελίες ναυσιπλοΐας δεν έχουν χρονικό όριο, απορρίπτοντας κάθε ελληνική θέση περί προσωρινού ή τεχνικού χαρακτήρα. Όπως μετέφερε η ανταποκρίτρια του Open στην Κωνσταντινούπολη, η τουρκική πλευρά ισχυρίστηκε ότι «τα διαβήματα τεχνικού χαρακτήρα δεν έχουν χρονικό περιορισμό, όπως υποστηρίζεται, αλλά ισχύουν απ’ αόριστον».
Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας προχώρησε ακόμη περισσότερο, υποστηρίζοντας ότι όλες οι ερευνητικές δραστηριότητες της Ελλάδας «εντός των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας μας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που καλύπτουν την υφαλοκρηπίδα στο Αιγαίο, πρέπει να συντονίζονται με τη χώρα μας», υιοθετώντας πλήρως το αναθεωρητικό αφήγημα περί «τουρκικής δικαιοδοσίας» σε περιοχές που ανήκουν αναμφίβολα στην ελληνική υφαλοκρηπίδα.
Ρητορική αμφισβήτησης και απειλών
Σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο ειδήσεων, σε δελτίο Τύπου του ΥΠΕΘΑ αναφέρεται χαρακτηριστικά:
«Οι ειδοποιήσεις ναυσιπλοΐας μας, οι οποίες έχουν τη φύση τεχνικών αντιρρήσεων σχετικά με τις δραστηριότητες της Ελλάδας στο Αιγαίο Πέλαγος που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, είναι αόριστης διάρκειας, όχι διετούς διάρκειας όπως ισχυρίζεται».
Η ανακοίνωση αυτή δεν μένει μόνο στη ρητορική αμφισβήτηση, αλλά συνοδεύεται και από σαφή προειδοποίηση στρατιωτικού χαρακτήρα: «Οι τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις θα συνεχίσουν να εξουδετερώνουν, στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου, μονομερείς δραστηριότητες και πρωτοβουλίες που αγνοούν τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της χώρας μας που απορρέουν από τις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας της».
Σε ακόμη πιο προκλητικό τόνο, ο υποναύαρχος Ζεκί Ακτούρκ επανέφερε το πάγιο τουρκικό αφήγημα περί αποστρατιωτικοποίησης ελληνικών νησιών, δηλώνοντας:
«Με τις ειδοποιήσεις NAVTEX που δημοσιεύουμε, τονίζουμε ότι όλες οι ερευνητικές δραστηριότητες εντός των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας μας, συμπεριλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο Πέλαγος, πρέπει να συντονίζονται με τη χώρα μας, λαμβάνοντας υπόψη την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Τονίζουμε επίσης ότι η διεξαγωγή στρατιωτικών δραστηριοτήτων που θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας σε περιοχές που περιλαμβάνουν τα χωρικά ύδατα των “Νήσων Μη Στρατιωτικού Καθεστώτος (NMS)” είναι αντίθετη με τις διεθνείς συμφωνίες».
Στόχος τα τετελεσμένα πριν τη συνάντηση κορυφής
Η χρονική συγκυρία μόνο τυχαία δεν θεωρείται. Η νέα αυτή τουρκική κίνηση έρχεται λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, με την Άγκυρα να επιδιώκει να προσέλθει στο τραπέζι του διαλόγου έχοντας ήδη δημιουργήσει νέα δεδομένα επί του πεδίου.
Αναμφίβολα, πρόκειται για μια ξεκάθαρη στρατηγική πίεσης, με στόχο την εμπέδωση του τουρκικού αναθεωρητισμού και την επιβολή ατζέντας «συντονισμού» υπό τουρκικούς όρους. Η ελληνική πλευρά καλείται πλέον να αντιμετωπίσει όχι μόνο μια ακόμη ρητορική έξαρση, αλλά μια οργανωμένη προσπάθεια αμφισβήτησης του status quo στο Αιγαίο, με εργαλεία που επιχειρούν να ντυθούν τον μανδύα της τεχνικής και νομικής κανονικότητας.
