Η πυρασφάλεια λειτουργούσε από τον Νοέμβριο με δικαιολογητικά που δεν είχαν ελεγχθεί ποτέ
Ακόμη ένας εγκληματικός νόμος της κυβέρνησης, ο οποίος συνέβαλε στο έγκλημα της Βιολάντα, είναι η δυνατότητα που προσφέρει στις επιχειρήσεις να λειτουργούν χωρίς άμεσο έλεγχο των αρμόδιων υπηρεσιών και σε αυτά περιλαμβάνονται ακόμη και ευαίσθητες λειτουργίες, όπως η ασφάλεια των εργαζομένων.
Συγκεκριμένα, επειδή οι υπηρεσίες για τον έλεγχο της λειτουργίας των επιχειρήσεων είναι αποδεκατισμένες (στη Θεσσαλία υπάρχουν μόλις τρία άτομα για χιλιάδες επιχειρήσεις), δίνεται η δυνατότητα στις επιχειρήσεις να ανεβάζουν στο Open Business (είναι Εθνικό Σύστημα) όλα τα δικαιολογητικά που αφορούν τον κανονισμό λειτουργίας τους.
Στο πλαίσιο αυτό, κάθε υπηρεσία ανάλογα με το αντικείμενό της ελέγχει σε πρώτο χρόνο τα δικαιολογητικά που έχει καταθέσει η επιχείρηση (π.χ. μηχανολογικός εξοπλισμός η Περιφέρεια, πυρασφάλεια η Πυροσβεστική κ.ο.κ.) και στη συνέχεια έχει χρονικό ορίζοντα έναν χρόνο για να κάνει και την επιτόπια αυτοψία. Στην περίπτωση της Βιολάντα, η τελευταία τροποποίηση που έκανε στον κανονισμό λειτουργίας της ήταν την 1/11/2025, όταν ανέβασε τα σχετικά δικαιολογητικά στο Εθνικό Σύστημα. Η αμέσως προηγούμενη ήταν το 2021. Ετσι, στο πλαίσιο του νόμου, όλες οι εμπλεκόμενες υπηρεσίες, που είναι πολλές, καθώς δεν είναι πάντα διακριτές οι αρμοδιότητες καθεμιάς για το τι ελέγχει, δεν υποχρεώνονται άμεσα από τον νόμο να προβούν σε αυτοψία.
Ισως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αφορά τους ελέγχους για την τήρηση των μέτρων πυροπροστασίας από την Πυροσβεστική. Η τελευταία μελέτη πυρασφάλειας κατατέθηκε από την εταιρία πριν από περίπου τρεις μήνες. Τόσες ημέρες μετά την τραγωδία κανείς δεν έχει απαντήσει πότε ήταν η τελευταία φορά που κλιμάκιο της Πυροσβεστικής μετέβη στο εργοστάσιο για να διαπιστώσει εάν τηρούνταν τα μέτρα πυρασφάλειας. Και όλα αυτά ενώ οι εργαζόμενοι έχουν καταθέσει ότι μύριζε υγραέριο εδώ και καιρό.
Επιπρόσθετα, εντύπωση και ερωτήματα προκαλεί το γεγονός ότι για την αρχική άδεια της Βιολάντα το 2007, τις μελέτες παθητικής και ενεργητικής πυροπροστασίας, καθώς και τις ηλεκτρολογικές, θέρμανσης και καύσιμου αερίου, είχε υπογράψει τότε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, ηλεκτρολόγος μηχανικός, ο οποίος σήμερα είναι υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Διευκρινίσεις
Ο ίδιος, με δημόσια τοποθέτησή του, διευκρίνισε ότι ως ελεύθερος επαγγελματίας μηχανικός είχε ασχοληθεί το 2007 με τις ηλεκτρομηχανολογικές μελέτες τμήματος της επιχείρησης, στο στάδιο της πρώτης εγκατάστασης. Οπως ανέφερε, οι μελέτες εγκρίθηκαν έπειτα από επιτόπιους ελέγχους της Πυροσβεστικής και των αρμόδιων υπηρεσιών της Περιφέρειας Θεσσαλίας, ενώ στη συνέχεια ακολούθησαν επεκτάσεις της μονάδας με ευθύνη άλλων μηχανικών. Σε ό,τι αφορά τη Βιολάντα, από το 2020 υπήρχε πρόβλημα με τις δεξαμενές υγραερίου. Το σχετικό έγγραφο του Τμήματος Χορήγησης Αδειών Ανάπτυξης και Ενέργειας της Περιφέρειας Θεσσαλίας, με ημερομηνία 17/2/2020, κάνει λόγο «για μη συμβατότητα τη λειτουργίας της βιοτεχνίας όσον αφορά την τοποθέτηση δύο υπόγειων δεξαμενών σε απόσταση μικρότερη των 3 μέτρων από τα όρια ιδιοκτησίας και την τοποθέτηση δύο υπέργειων δεξαμενών σε απόσταση μικρότερη των 7,5 μέτρων από τα όρια ιδιοκτησίας».
Η επιχείρηση κλήθηκε να συμμορφωθεί στη σχετική νομοθεσία που προβλέπει τα μέτρα ασφαλείας. Ωστόσο, μόλις δύο ημέρες μετά το σχετικό έγγραφο, στις 19 Φεβρουαρίου 2020, με νέα απόφασή της η Περιφέρεια Θεσσαλίας χορήγησε άδεια λειτουργίας στην επιχείρηση, δίνοντας προθεσμία δύο χρόνων στην εταιρία προκειμένου να διευθετήσει τις δεξαμενές υγραερίου σύμφωνα με τη νομοθεσία. Για τη συνέχιση της λειτουργίας του εργοστασίου η Περιφέρεια ζητούσε εγγράφως από την εταιρία Βιολάντα να τηρεί κατά τη διάρκεια της προθεσμίας αυτής όλα τα μέτρα πυροπροστασίας, αλλά και όλους τους προβλεπόμενους κανόνες για την ασφάλεια των εργαζομένων και την προστασία του περιβάλλοντος.
Ομως μέχρι σήμερα δεν έχει ακόμη εξακριβωθεί τι ακριβώς έγινε μετά το τέλος της προθεσμίας που έδωσε η Περιφέρεια Θεσσαλίας στον ιδιοκτήτη της Βιολάντα. Αν δηλαδή η εταιρία συμμορφώθηκε και έβαλε στη σωστή απόσταση τις δεξαμενές ή όχι. Αλγεινή εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι όλο αυτό το διάστημα οι αρμόδιοι της Περιφέρειας τηρούν σιγήν ιχθύος και δεν απαντούν τουλάχιστον σε ερωτήματα που αφορούν τις δικές τους αρμοδιότητες αναφορικά με τη λειτουργία της επιχείρησης.
Στο μεταξύ, χθες διέρρευσαν έγγραφα προκειμένου να καλυφθούν οι κυβερνητικές ευθύνες, ρίχνοντας το «μπαλάκι» στην Περιφέρεια Θεσσαλίας που εξέδωσε απόφαση για «χορήγηση έγκρισης εγκατάστασης του μηχανολογικού εξοπλισμού της βιομηχανίας παραγωγής μπισκότων, παξιμαδιών και διατηρούμενων ειδών διατροφής». Το ζήτημα είναι πως το τοπίο είναι ακόμη ομιχλώδες, υπάρχουν αναπάντητα ερωτήματα και μέχρι στιγμής οι αρμόδιες υπηρεσίες στην πλειονότητά τους όχι μόνο δεν δίνουν απαντήσεις, αλλά κωφεύουν.