Μεγάλη η πτώση στα έσοδα από το πετρέλαιο
Τα έσοδα της Ρωσίας από φόρους στο πετρέλαιο μειώθηκαν σχεδόν κατά το ήμισυ το Μάρτιο σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα πέρυσι, αποκαλύπτοντας τις οικονομικές δυσκολίες που αντιμετώπιζε το Κρεμλίνο λίγο, πριν η πολεμική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή προσφέρει μια απρόσμενη οικονομική στήριξη στη Μόσχα.
Οι ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες κατέβαλαν 494,9 δισ. ρούβλια (περίπου 6,18 δισ. δολάρια) σε φόρους πετρελαίου τον Μάρτιο, ποσό που αντιστοιχεί σε πτώση 48% σε ετήσια βάση.
Αυτή η εκτίμηση προκύπτει από υπολογισμούς του Bloomberg, βασισμένους σε στοιχεία του ρωσικού υπουργείου Οικονομικών που δημοσιοποιήθηκαν σήμερα. Τα συνολικά έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο στον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό μειώθηκαν κατά περίπου 43%, φτάνοντας τα 617 δισ. ρούβλια.
Η πτώση αυτή οφείλεται στον τρόπο υπολογισμού των φόρων για το Μάρτιο, ο οποίος βασίζεται στις τιμές του Φεβρουαρίου για το ρωσικό εξαγωγικό μείγμα πετρελαίου Urals. Κατά την περίοδο εκείνη, η μέση τιμή του Urals διαμορφώθηκε κάτω από τα 45 δολάρια το βαρέλι, σύμφωνα με επίσημα κυβερνητικά δεδομένα, επίπεδο σημαντικά χαμηλότερο από την πρόβλεψη των 59 δολαρίων που περιλαμβάνεται στον προϋπολογισμό της χώρας για το 2026.
Οι τιμές δέχθηκαν πίεση λόγω των μεγάλων εκπτώσεων που απαιτούσαν οι αγοραστές ρωσικού πετρελαίου, στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων ενεργειακών κυρώσεων, ενώ η ενίσχυση του ρουβλίου συνέβαλε περαιτέρω στη μείωση των εσόδων, όπως επισημαίνει το Bloomberg.
Η σημαντική υποχώρηση των φορολογικών εισπράξεων από τον ενεργειακό τομέα έχει διευρύνει το δημοσιονομικό έλλειμμα της Ρωσίας, καθώς η οικονομική ανάπτυξη έχει χάσει την αρχική της ορμή και οι δαπάνες που σχετίζονται με τον πόλεμο στην Ουκρανία εξακολουθούν να επιβαρύνουν σημαντικά τα δημόσια ταμεία.
Παρ’ όλα αυτά, από τον επόμενο μήνα αναμένεται αξιοσημείωτη αύξηση στα έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο, χάρη στην απότομη άνοδο των τιμών κατά τη διάρκεια του Μαρτίου, που προκλήθηκε από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Μέχρι το τέλος του μήνα, το Urals που παραδίδεται στην Ινδία –έναν από τους κύριους αγοραστές της Ρωσίας– διαπραγματευόταν πάνω από τα 120 δολάρια το βαρέλι, ξεπερνώντας ακόμη και το Brent.
Η πολεμική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή οδήγησε σε σχεδόν πλήρες κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, κρίσιμης αρτηρίας για τις εξαγωγές ενέργειας από τις χώρες του Κόλπου. Προκειμένου να περιορίσουν την άνοδο των τιμών, οι ΗΠΑ επέτρεψαν σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ινδίας, να προμηθευτούν μεγάλες ποσότητες ρωσικού πετρελαίου από τάνκερ που βρίσκονταν εν πλω. Αυτή η εξαίρεση ενίσχυσε τη ζήτηση για ρωσικό πετρέλαιο στην Ασία.
Μετά την εκτίναξη των τιμών, η Μόσχα φαίνεται να εγκαταλείπει τα σχέδια για μεγάλες περικοπές δημοσιονομικών δαπανών και ενδέχεται ακόμη και να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες, εφόσον ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχιστεί, σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το Bloomberg, επικαλούμενο πηγές με γνώση των συζητήσεων.
Ωστόσο, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έχει καλέσει επανειλημμένα την κυβέρνηση και τους πετρελαϊκούς παραγωγούς να υιοθετήσουν μετρημένη στάση στις δαπάνες, τονίζοντας ότι η τρέχουσα άνοδος των τιμών του πετρελαίου μπορεί να αποδειχθεί προσωρινή.
Για τον υπολογισμό των εσόδων από πετρέλαιο και φυσικό αέριο τον Μάρτιο, χρησιμοποιήθηκε τιμή Urals στα 44,59 δολάρια ανά βαρέλι, έναντι 61,69 δολαρίων πριν από ένα χρόνο. Η ισοτιμία του ρουβλίου ορίστηκε στα 76,85 ρούβλια ανά δολάριο, συγκριτικά με 92,9 ρούβλια ανά δολάριο τον Μάρτιο του 2025, με αποτέλεσμα ο προϋπολογισμός να εισπράττει λιγότερα ρούβλια ανά βαρέλι που εξάγεται.