Σημαντική, αλλά εξαιρετικά εύθραυστη, διπλωματική εξέλιξη καταγράφηκε στη Μέση Ανατολή, καθώς Ισραήλ και Λίβανος κατέληξαν σε συμφωνία για κατάπαυση του πυρός υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, έπειτα από διήμερες συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν στην Ουάσιγκτον υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η κοινή ανακοίνωση που εκδόθηκε μετά το τέλος των διαβουλεύσεων προβλέπει ένα νέο πλαίσιο ασφαλείας για τον νότιο Λίβανο, με βασικό στόχο τη σταθεροποίηση της περιοχής και τη δημιουργία των προϋποθέσεων για μια ευρύτερη συμφωνία ειρήνης μεταξύ των δύο χωρών.
Κεντρικός όρος της συμφωνίας είναι η πλήρης παύση των επιθέσεων από τη Χεζμπολάχ, καθώς και η άμεση απομάκρυνση των δυνάμεών της από τις περιοχές που βρίσκονται νότια του ποταμού Λιτάνι. Πρόκειται για μια ζώνη ιδιαίτερης στρατηγικής σημασίας, καθώς βρίσκεται κοντά στα σύνορα με το Ισραήλ και έχει αποτελέσει επανειλημμένα πεδίο συγκρούσεων τους τελευταίους μήνες.
Οι στόχοι του Ισραήλ απέναντι στο Λίβανο
Η περιοχή γύρω από τον Λιτάνι βρίσκεται εδώ και καιρό στο επίκεντρο των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων. Το Ισραήλ έχει πραγματοποιήσει επανειλημμένους βομβαρδισμούς σε γέφυρες και υποδομές κατά μήκος του ποταμού, επιδιώκοντας να περιορίσει τις μετακινήσεις και τον ανεφοδιασμό των δυνάμεων της Χεζμπολάχ προς τα σύνορα.
Στο πλαίσιο της νέας συμφωνίας, οι δύο πλευρές αποδέχθηκαν τη δημιουργία «πιλοτικών ζωνών» ασφαλείας, οι οποίες θα τεθούν υπό τον αποκλειστικό έλεγχο του λιβανικού στρατού. Η εφαρμογή του σχεδίου θα γίνει με την καθοδήγηση και εποπτεία των Ηνωμένων Πολιτειών, ενώ στις συγκεκριμένες περιοχές δεν θα επιτρέπεται η παρουσία μη κρατικών ένοπλων οργανώσεων.
Στην κοινή ανακοίνωση υπογραμμίζεται ότι τα μέτρα αυτά θεωρούνται απαραίτητα προκειμένου να ανοίξει ο δρόμος για μια συνολική συμφωνία ειρήνης και ασφάλειας ανάμεσα στις δύο χώρες. Παράλληλα, οι συμμετέχοντες επανέλαβαν ότι το μέλλον των σχέσεων Ισραήλ και Λιβάνου πρέπει να καθοριστεί αποκλειστικά από τις δύο κυρίαρχες κυβερνήσεις, απορρίπτοντας παρεμβάσεις κρατικών ή μη κρατικών παραγόντων. Η συγκεκριμένη αναφορά ερμηνεύεται ως έμμεση αιχμή προς το Ιράν και τη Χεζμπολάχ, που διατηρούν ισχυρή επιρροή στο λιβανικό πολιτικό και στρατιωτικό σκηνικό.
Οι δύο κυβερνήσεις συμφώνησαν επίσης να συμμετάσχουν σε νέο γύρο διαπραγματεύσεων την εβδομάδα που αρχίζει στις 22 Ιουνίου, με στόχο την επεξεργασία μιας πιο ολοκληρωμένης συμφωνίας για τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια της περιοχής.
H στάση των ΗΠΑ
Την ίδια ώρα, οι εξελίξεις στον Λίβανο συνδέονται άμεσα με τις ευρύτερες διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου. Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι ενδέχεται να υπάρξουν σημαντικές εξελίξεις ακόμη και μέσα στο προσεχές Σαββατοκύριακο, τονίζοντας ότι οι συνομιλίες βρίσκονται σε θετική πορεία. Παράλληλα, επανέλαβε πως η Ουάσιγκτον επιδιώκει να διαχωρίσει τις συνομιλίες για τον Λίβανο από εκείνες που αφορούν το Ιράν και το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Η προσέγγιση αυτή, ωστόσο, απορρίπτεται από την Τεχεράνη. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ξεκαθάρισε ότι η χώρα του θεωρεί τις συγκρούσεις στο Ιράν και στον Λίβανο ως μέρος της ίδιας κρίσης και υποστήριξε ότι δεν μπορεί να υπάρξει πραγματικός τερματισμός του πολέμου εάν δεν επιτευχθεί ταυτόχρονα κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα.
Ο Ιρανός υπουργός υπογράμμισε ακόμη ότι η ειρήνη θα πρέπει να συνοδευτεί από την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τον Λίβανο, ενώ τάχθηκε υπέρ ενός ευρύτερου εθνικού διαλόγου στον οποίο θα συμμετέχει και η Χεζμπολάχ για την επίλυση των εσωτερικών ζητημάτων της χώρας.
