Σύνοδος κορυφής ΕΕ – Ηνωμένου Βασιλείου στις Βρυξέλλες: Στο «τραπέζι» η επόμενη μέρα του Brexit
: Ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ συναντάται με τους Αντόνιο Κόστα και Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν
Με στόχο τη σύναψη οικονομικών συμφωνιών που, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Λονδίνου, θα μπορούσαν να αποφέρουν ετήσιο όφελος έως και 8,9 δισεκατομμύρια λίρες, πραγματοποιείται σήμερα, Παρασκευή (20/11), στις Βρυξέλλες η δεύτερη σύνοδος κορυφής Ηνωμένου Βασιλείου και Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο επίκεντρο της ατζέντας βρίσκονται η άρση των εμπορικών εμποδίων της μετά-Brexit εποχής, η ενεργειακή συνεργασία, η βιομηχανική πολιτική και η κινητικότητα των νέων.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ συναντάται στις 11:00 ώρα Βρυξελλών (12:00 ώρα Ελλάδας) με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Στις 11:45 (12:45 ώρα Ελλάδας) θα ακολουθήσει διευρυμένη συνεδρίαση με τη συμμετοχή υπουργών και Ευρωπαίων επιτρόπων, ενώ η κοινή συνέντευξη Τύπου έχει προγραμματιστεί περίπου για τις 13:25 ώρα Βρυξελλών (14:25 ώρα Ελλάδας).
Εμπόριο τροφίμων και συμφωνία για τις εκπομπές άνθρακα
Οι δύο βασικότεροι πυλώνες των οικονομικών διαβουλεύσεων αφορούν τη μείωση της γραφειοκρατίας και την προστασία της βιομηχανίας:
• Αγροδιατροφικά προϊόντα: Οι δύο πλευρές επιδιώκουν τη δραστική μείωση των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών ελέγχων στις συναλλαγές τροφίμων, ποτών, φυτών και ζωικών προϊόντων. Η γραφειοκρατία μετά το Brexit δυσχέρανε σημαντικά τις εισαγωγές και τις εξαγωγές, με το Λονδίνο να εκτιμά ότι η νέα συμφωνία θα αποφέρει έως 5,1 δισ. λίρες ετησίως, μειώνοντας το διοικητικό κόστος για παραγωγούς και επιχειρήσεις.
• Εκπομπές άνθρακα: Το δεύτερο μεγάλο ζήτημα αφορά τη σύνδεση των συστημάτων εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών άνθρακα της Βρετανίας και της ΕΕ. Στόχος είναι να περιοριστούν οι επιβαρύνσεις από τον ευρωπαϊκό Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM) που εφαρμόζεται σε τρίτες χώρες. Η βρετανική κυβέρνηση υπολογίζει το ετήσιο όφελος σε έως 3,8 δισ. λίρες, προστατεύοντας καίριους κλάδους όπως η χαλυβουργία και η βιομηχανία αλουμινίου.
Το ευρωπαϊκό σχέδιο «Made in Europe»
Υψηλή προτεραιότητα για το Λονδίνο αποτελεί και η συμμετοχή της βρετανικής βιομηχανίας στην ευρωπαϊκή πρωτοβουλία «Made in Europe», η οποία προβλέπει την ενίσχυση της παραγωγής εντός ΕΕ μέσω δημόσιων συμβάσεων και οικονομικών κινήτρων. Το σχέδιο εστιάζει στην αυτοκινητοβιομηχανία, τον χάλυβα και τις καθαρές τεχνολογίες, επιδιώκοντας τη μείωση της εξάρτησης της ευρωπαϊκής αγοράς από εισαγόμενα προϊόντα.
Η βρετανική κυβέρνηση επιδιώκει να εξασφαλίσει πρόσβαση στο πλαίσιο αυτό, φοβούμενη ότι διαφορετικά οι εγχώριοι κατασκευαστές αυτοκινήτων και εξαρτημάτων θα βρεθούν σε μειονεκτική ανταγωνιστική θέση. Ωστόσο, η συμμετοχή της Βρετανίας παραμένει ανοιχτή, καθώς καταγράφονται διαφωνίες ακόμη και μεταξύ των ίδιων των κρατών-μελών της ΕΕ για τους όρους εφαρμογής.
Κινητικότητα νέων και «αγκάθι» τα δίδακτρα
Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η δημιουργία προγράμματος κινητικότητας, το οποίο θα επιτρέπει σε νέους Βρετανούς και Ευρωπαίους πολίτες να διαμένουν, να εργάζονται, να σπουδάζουν ή να συμμετέχουν σε εθελοντικές δράσεις στην άλλη πλευρά της Μάγχης για διάστημα έως τριών ετών.
Ενώ οι διαπραγματεύσεις εστιάζουν στον αριθμό των συμμετεχόντων, το βασικό «αγκάθι» αφορά τα πανεπιστημιακά δίδακτρα. Οι Βρυξέλλες πιέζουν για ευνοϊκότερη μεταχείριση των Ευρωπαίων φοιτητών στη Βρετανία, ωστόσο το Λονδίνο εμφανίζεται επιφυλακτικό απέναντι στην εξίσωση των διδάκτρων τους με εκείνα των Βρετανών φοιτητών (σήμερα οι φοιτητές της ΕΕ καταβάλλουν διεθνή δίδακτρα, συχνά τριπλάσια των εγχώριων).
Ενέργεια, Ουκρανία και μεταναστευτικό
Στην ατζέντα των Βρυξελλών περιλαμβάνονται ακόμη:
• Ενεργειακή ασφάλεια: Η στενότερη συνεργασία στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η καλύτερη αξιοποίηση των διασυνδέσεων, η ανάπτυξη καθαρών μορφών ενέργειας και η μείωση του κόστους των διασυνοριακών συναλλαγών.
• Άμυνα και γεωπολιτική: Η ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα της ασφάλειας, με έμφαση στον πόλεμο στην Ουκρανία.
• Μεταναστευτικό και έγκλημα: Ο συντονισμός των αρμόδιων αρχών για την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος, της παράτυπης μετανάστευσης και των δικτύων διακινητών.
Ο Άντι Μπέρναμ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι το Brexit έβλαψε τη βρετανική οικονομία, περιόρισε τη διεθνή επιρροή της χώρας και αποδυνάμωσε την ευρωπαϊκή συνοχή σε μια κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία. Μάλιστα, έχει προαναγγείλει ότι μετά τη σύνοδο θα ανοίξει ευρύτερη εθνική συζήτηση για τη μακροπρόθεσμη σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ.
