Πώς δρούσε το κύκλωμα φοροδιαφυγής 28 εκατ. ευρώ: Το καφενείο κι ο «Ζακάρ»
Ο ρόλος των λογιστών και οι αχυράνθρωποι
Ένα ολόκληρο δίκτυο επιχειρήσεων, εικονικών συναλλαγών και προσώπων που φέρονται να διευκόλυναν την απόκρυψη εκατομμυρίων ευρώ βρίσκεται πίσω από το κύκλωμα φοροδιαφυγής που εξαρθρώθηκε χθες, με τις αποκαλύψεις για τον τρόπο δράσης του να συνεχίζονται. Από τις εταιρείες που χρησιμοποιούνταν για την έκδοση εικονικών τιμολογίων μέχρι ένα καφενείο στο κέντρο της Αθήνας, το οποίο είχε μετατραπεί σε σημείο διεκπεραίωσης φορολογικών διαδικασιών, οι λεπτομέρειες της υπόθεσης αποτυπώνουν έναν σύνθετο μηχανισμό οικονομικών συναλλαγών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν γίνει γνωστά, το δίκτυο φέρεται να απέκρυψε φορολογητέα έσοδα ύψους 28 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ παράλληλα εξασφάλισε παράνομες επιστροφές φόρων που υπολογίζονται σε 4,8 εκατομμύρια ευρώ.
Η χθεσινή επιχείρηση κατέληξε σε 15 συλλήψεις, μεταξύ των οποίων δύο τραπεζικά στελέχη και τέσσερις λογιστές. Πλέον, στο επίκεντρο βρίσκεται η ανασύνθεση της διαδρομής των χρημάτων και ο προσδιορισμός του ρόλου που φέρεται να είχε κάθε εμπλεκόμενος.
Το δίκτυο εταιρειών και τα εικονικά τιμολόγια
Βασικό εργαλείο της φερόμενης παράνομης δραστηριότητας ήταν η αξιοποίηση ενός εκτεταμένου δικτύου επιχειρήσεων, μεταξύ των οποίων εμφανίζονταν οικονομικές συναλλαγές που τέθηκαν υπό αμφισβήτηση από τους ελεγκτές.
Μέσω των εικονικών τιμολογίων, το κύκλωμα φέρεται να δημιουργούσε μια παραπλανητική εικόνα για την οικονομική δραστηριότητα των εμπλεκόμενων εταιρειών, αποκρύπτοντας φορολογητέα ποσά και επιδιώκοντας επιστροφές φόρων χωρίς νόμιμη βάση.
Οι ελεγκτικές υπηρεσίες χρειάστηκε να εξετάσουν μεγάλο όγκο οικονομικών δεδομένων, προκειμένου να εντοπίσουν τις σχέσεις μεταξύ των εταιρειών και να διαπιστώσουν ποιες συναλλαγές παρουσίαζαν ύποπτα χαρακτηριστικά.
Το καφενείο που λειτουργούσε ως φορολογικό «στρατηγείο»
Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί ο ρόλος ενός καφενείου στο κέντρο της Αθήνας, το οποίο, σύμφωνα με τις πληροφορίες της ΕΡΤ, χρησιμοποιούνταν για την ηλεκτρονική υποβολή φορολογικών δηλώσεων εταιρειών του δικτύου.
Η επιχείρηση φέρεται να αποτελούσε σημείο τεχνολογικής υποστήριξης, μέσω του οποίου διεκπεραιώνονταν οι απαραίτητες διαδικασίες προς τις φορολογικές υπηρεσίες.
Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι ότι, μόλις ολοκληρώθηκαν οι συγκεκριμένες υποβολές, το καφενείο μεταβιβάστηκε σε άλλο πρόσωπο, το οποίο φέρεται να λειτουργούσε ως «αχυράνθρωπος».
Η μεταβίβαση αυτή αποτελεί ένα από τα στοιχεία που εξετάζονται για να διαπιστωθεί πώς οργανωνόταν η δραστηριότητα του δικτύου και ποια πρόσωπα εμφανίζονταν τυπικά ως υπεύθυνα των επιχειρήσεων.
Ο αλγόριθμος που αποκάλυψε τις ύποπτες διασυνδέσεις
Καθοριστική για την εξέλιξη της έρευνας ήταν η αξιοποίηση του αλγορίθμου Jaccard, γνωστού ως «Ζακάρ», ο οποίος χρησιμοποιείται για τη μέτρηση της ομοιότητας μεταξύ συνόλων δεδομένων.
Το συγκεκριμένο εργαλείο επέτρεψε στους ελεγκτές να αναζητήσουν κοινά χαρακτηριστικά και επαναλαμβανόμενα μοτίβα σε μεγάλο αριθμό οικονομικών εγγραφών. Με αυτόν τον τρόπο εντοπίστηκαν συσχετίσεις μεταξύ επιχειρήσεων και συναλλαγών που συνέβαλαν στη χαρτογράφηση του φερόμενου κυκλώματος.
Η τεχνολογική ανάλυση λειτούργησε υποστηρικτικά στην ελεγκτική έρευνα, αναδεικνύοντας συνδέσεις που απαιτούσαν περαιτέρω διερεύνηση.
Ο ρόλος τραπεζικών στελεχών και λογιστών
Η παρουσία δύο τραπεζικών στελεχών και τεσσάρων λογιστών ανάμεσα στους 15 συλληφθέντες αποτελεί μία ακόμη σημαντική διάσταση της υπόθεσης.
Οι Αρχές εξετάζουν τη συμμετοχή των συγκεκριμένων προσώπων και τις ενδεχόμενες υπηρεσίες που παρείχαν στο δίκτυο, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν δημοσιοποιηθεί αναλυτικά στοιχεία για τις επιμέρους ενέργειες που αποδίδονται στον καθένα.
Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον στην πλήρη αποτύπωση των συναλλαγών, στην εξακρίβωση των πραγματικών δικαιούχων και στον προσδιορισμό της οικονομικής ζημίας.
Την ίδια ώρα, σύμφωνα με τις πληροφορίες, οι ελεγκτικές υπηρεσίες έχουν στραμμένο το ενδιαφέρον τους και σε δεύτερη υπόθεση φοροδιαφυγής μεγάλης κλίμακας, η οποία δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί.
Οι έρευνες συνεχίζονται, με στόχο να αποσαφηνιστεί πλήρως ο τρόπος λειτουργίας του δικτύου που αποκαλύφθηκε χθες και η συμμετοχή των εμπλεκόμενων προσώπων.
