Το προβαλλόμενο δίλημμα είναι ρήξη ή επώδυνος συμβιβασμός. Είναι γεγονός ότι μια σειρά από λάθη στρατηγικής σε όσα αποφάσισαν η νέα κυβέρνηση και το οικονομικό επιτελείο έχουν φέρει τη διαπραγμάτευση σε επίπεδο Eurogroup σε ένα πολύ δύσκολο σημείο για την Ελλάδα. Απλά γιατί έχουν εξαντληθεί τα περιθώρια της ρευστότητας, σε ένα μπρα ντε φερ που τελικά κερδίζουν οι Βρυξέλλες – Βερολίνο, παραμένοντας στη «σκληρή γραμμή» Σόιμπλε, αφού αυτοί μπορούν να περιμένουν ενώ εμείς όχι. Υπάρχει μια σειρά από αστοχίες, που έχουν δυσκολέψει την κατάσταση. Κυρίαρχη μεταξύ αυτών το ότι η κυβέρνηση Τσίπρα και η κυβερνώσα Αριστερά δεν ξεκίνησαν τη διακυβέρνηση με μια παραδοχή. Την αξιολόγηση. Ούτως ή άλλως, η συγκεκριμένη διαδικασία θα έδειχνε με τον πλέον επίσημο και πρόδηλο τρόπο τι παραλαμβάνει η νέα κυβέρνηση.
Ποια τα ζητήματα από τους δανειστές και τα μέτωπα της δημοσιονομικής προσαρμογής. Αλλωστε, τους στόχους και τα μέτρα του φετινού Προϋπολογισμού του 2015 τους έχει συμφωνήσει η προηγούμενη κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου. Ο πρώτος Προϋπολογισμός για την κυβέρνηση Τσίπρα είναι εκ των πραγμάτων ο επόμενος, του 2016. Αρα, με κάποια μέτρα από την περίφημη «λίστα Χαρδούβελη» να πηγαίνουν προς συζήτηση σε πιο ύστερους χρόνους, η «ενδιάμεση συμφωνία» θα μπορούσε να είναι μέρος της παράτασης των Μνημονίων έως το τέλος Φεβρουαρίου, επιστρέφοντας στους εμπνευστές της την «παγίδα» που στήθηκε στη νέα κυβέρνηση. Ο Αλ. Τσίπρας και το επιτελείο του με τον τρόπο αυτό θα μπορούσε, όχι υπό την απειλή της άμεσης χρεοκοπίας και παγίδας ρευστότητας, να προχωρήσει σε συζητήσεις για ένα πενταετές πλάνο οικονομικής ανασυγκρότησης εντός ευρώ ή ακόμη και στη συγκρότηση εθνικής διαπραγματευτικής ομάδας για τη συνέχεια, ούτως ώστε να διαφύγει και από τις σκοπιμότητες από την πλευρά του ευρωπαϊκού κατεστημένου να πλήξει πολιτικά την αντισυστημική κυβέρνηση των Αθηνών.
Η Αριστερά όμως έδειξε την απειρία και τις αδυναμίες της τους πρώτους μήνες της διακυβέρνησης. Με πολλές δηλώσεις, αυθαίρετες επιλογές για το πλαίσιο του ευρώ, αλληλοσυγκρουόμενες προσεγγίσεις για την προοπτική της χώρας και τη μεθοδολογία διαπραγμάτευσης με τους θεσμούς, θολή τακτική στο διεθνές περιβάλλον, υποτίμησε τη σημασία της επιβεβαίωσης της θέσης της χώρας στη Δύση και την «ειδική σχέση» που εμπεδωνόταν με τις ΗΠΑ και θέλησε να δοκιμάσει την τύχη της στις μακρές διαδρομές μέσω Μόσχας και Πεκίνου. Παράλληλα, με απολύτως αδικαιολόγητες επιλογές, όπως τα περί αποφυλάκισης Ξηρού και τρομοκρατών, ενέπλεξε ζητήματα εθνικής και εσωτερικής ασφάλειας και αντιτρομοκρατίας με το ούτως ή άλλως σύνθετο οικονομικό τοπίο των διαπραγματεύσεων.
Το αποτέλεσμα είναι πολύ αρνητικό. Ουσιαστικά, η Ελλάδα σύρεται απολύτως εκβιαζόμενη σε μια συμφωνία στη «γραμμή Σόιμπλε» με τρίτο Μνημόνιο, υπολογίζοντας μάλιστα κυρίαρχα στον παράγοντα Μέρκελ και στη γερμανική Καγκελαρία για να πετύχει τη μη χρεοκοπία και να αποφύγει ένα οδυνηρό αν και όχι μοιραίο «οικονομικό σοκ». Απέναντι στις διαμορφωμένες με αυτό τον τρόπο συνθήκες, οι ηγετικοί κύκλοι του ΣΥΡΙΖΑ προβληματίζονται και διαδηλώνουν τη διάθεση τους για ρήξη και μη συμφωνία με το Eurogroup, αφού οι «κόκκινες γραμμές» που έχει θέσει η Αθήνα ειδικά για Ασφαλιστικό και Εργασιακά δεν γίνονται σεβαστές. Η ρήξη όμως, για να έχει κάποια λειτουργικότητα για το συμφέρον της χώρας, θα πρέπει να αποκτήσει περιεχόμενο και σκοπό. Με την έννοια αυτή, η ρήξη θα μπορούσε να σχετίζεται με τη βιωσιμότητα του χρέους, ζήτημα που θέτει σε κάθε ευκαιρία στο τραπέζι του Eurogroup το ΔΝΤ. Μπορεί το Ταμείο να αναζητά επίμονα να αποχωρήσει από το ευρωπαϊκό πεδίο και την ελληνική εμπλοκή, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η Αθήνα, με το χρέος της στο 180% πλέον, δεν μπορεί να θέσει τέτοιο ζήτημα σαν ακολούθημα των υπολογισμών του ΔΝΤ. Σε αντίθετη περίπτωση, το Μνημόνιο 3 θα είναι γεγονός.
Μενέλαος Τασιόπουλος
