Οι σελίδες τους έμοιαζαν με πλούσιους ζωηρόχρωμους καταλόγους τέχνης με «βαριές» υπογραφές κορυφαίων καλλιτεχνών.
Με μια μοναδική διαφορά: δίπλα σε κάθε αριστούργημα της ελληνικής ζωγραφικής υπήρχε και το όνομα ενός μήνα θυμίζοντας στον ιδιοκτήτη τους ότι πρόκειται για ημερολόγια, για τα καθημερινά χρηστικά αντικείμενα.
Χάρη σε αυτά τα ημερολόγια, έργα των Γιάννη Τσαρούχη, Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα, Γιάννη Μόραλη αλλά και 57 ακόμη γνωστών εικαστικών «εισέβαλαν» σε κάθε ελληνικό σπιτικό και έγιναν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς τους.
Οι δημιουργίες -φιλοτεχνημένες ειδικά για τα ημερολόγια- «άγγιξαν» κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής των Ελλήνων και είχαν ποικίλα θέματα: Επαγγέλματα της εποχής, ανθρώπους του μόχθου και μικροπωλητές αλλά και τα γραφικά τοπία της Πελοποννήσου, της Βόρειας Ελλάδας, της Κρήτης, της πόλης των Αθηνών.
Τα ημερολόγια της ΑΓΕΤ Ηρακλής -η οποία φέτος κλείνει έναν αιώνα ζωής- γεννήθηκαν εν έτει 1956 και έως και το 2009 κατάφεραν να διεισδύσουν στα ενδότερα της ελληνικής οικογένειας και να μυήσουν το κοινό στα διαμάντια της νεοελληνικής τέχνης.
Το 2012 η ΑΓΕΤ, μέλος του γαλλικού ομίλου Lafarge, δεν θα βγάλει ύστερα από σχεδόν μισό αιώνα το καθιερωμένο ημερολόγιό της, κλείνοντας έτσι έναν μεγάλο κύκλο και εγκαινιάζοντας τη συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη. Συνεργασία που προβλέπει την παραχώρηση της συλλογής έργων (1.472 στον αριθμό) για δεκαεννέα χρόνια στο πολιτιστικό ίδρυμα, αποσκοπώντας στην περαιτέρω αξιοποίηση αλλά και την ανάδειξη των έργων.
Μοναδική δέσμευση του μουσείου για τη φιλοξενία των έργων είναι να πραγματοποιεί κάθε χρόνο μια έκθεση με «πρωταγωνιστές» τις άγνωστες στο ευρύ κοινό δημιουργίες των ημερολογίων. «Η υπόδειξη αυτή, δηλαδή να πραγματοποιεί το μουσείο ετησίως μια μεγάλη έκθεση με θέμα τα ημερολόγια, ήταν δική μας ιδέα» τόνισε κατά τη διάρκεια της χθεσινής συνέντευξης Τύπου ο διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη Αγγελος Δεληβοριάς.
Η πρώτη μεγάλη έκθεση άνοιξε τις πύλες της χθες στο Κεντρικό Κτίριο του Μουσείου Μπενάκη -επίσημα εγκαίνια την 1η Νοέμβρη- και θα διαρκέσει έως τις 4 Δεκεμβρίου 2012. Συνολικά 82 έργα προερχόμενα από 52 καλλιτέχνες παρουσιάζονται, ενώ περίοπτη θέση στην έκθεση κατέχει μια επιβλητική μικρογραφία του Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα με τίτλο «Ατέλειωτη μάντρα». Εργο που δεν περιλαμβάνεται στα ημερολόγια ωστόσο συμπεριλήφθηκε γιατί απεικονίζει τη μάντρα που περιέβαλε το κτίριο της ΑΓΕΤ στη Λυκόβρυση και δημιουργήθηκε για λογαριασμό της ΑΓΕΤ.
«Το κριτήριό μας τουλάχιστον για την πρώτη αυτή έκθεση ήταν ιστορικό» διευκρίνισε ο κ. Κωνσταντίνος Παπαχρίστου, επιμελητής της έκθεσης, υποστηρίζοντας ότι τουλάχιστον για την πρώτη έκθεση επελέγησαν τα πιο αντιπροσωπευτικά έργα. «Τα επόμενα χρόνια θα ακολουθήσουν θεματικές εκθέσεις με συγκεκριμένο προσανατολισμό, ώστε να έρθουν στο φως και άλλες πτυχές της συλλογής ΑΓΕΤ».
Αγήνωρ Αστεριάδης, Περικλής Βυζάντιος, Σπύρος Βασιλείου, Ανδρέας Βουρλούμης, Γιάννης Σπυρόπουλος, Παναγιώτης Τέτσης αλλά και δεκάδες ακόμη Ελληνες εικαστικοί περιλαμβάνονται στη λίστα των καλλιτεχνών που άφησαν τη σφραγίδα τους σε αυτά. Μάλιστα είναι χαρακτηριστικό ότι η δυναμική των ημερολογίων με το χαρακτηριστικό ορθογώνιο σχήμα αλλά και το σπιράλ δέσιμο ήταν τόσο μεγάλη, που θεωρούνταν τιμητικό για έναν καλλιτέχνη να του ζητηθεί να δημιουργήσει έργα ειδικά γι’ αυτά.
Info: Η έκθεση με τίτλο «Ελληνες ζωγράφοι στα ημερολόγια της ΑΓΕΤ Ηρακλής 1956-2009» θα διαρκέσει έως τις 4 Δεκεμβρίου 2012.
Γιώτα Βαζούρα
