Ρεπορτάζ
Μυρτώ Μπούτση
Τ ο Airbus Α320 της EgyptAir που εκτελούσε την πτήση MSR 804 Παρίσι – Κάιρο με 66 επιβαίνοντες, περνώντας και μέσα από τον ελληνικό εναέριο χώρο, εξαφανίστηκε από τα ελληνικά ραντάρ νότια της Καρπάθου, υπό καλές καιρικές συνθήκες και ενώ βρισκόταν πια στο αιγυπτιακό FIR. Η ώρα ήταν 3.29 χθες τα ξημερώματα. Πολλές ώρες αργότερα 230 μίλια νοτιοανατολικά της Κρήτης εντοπίστηκαν συντρίμμια, και αρχικά όλοι θεώρησαν πως ανήκαν στο μοιραίο αεροσκάφος. Ωστόσο χθες το βράδυ ο πρόεδρος της Επιτροπής Αεροπορικών Ατυχημάτων Αθανάσιος Μπίνης δήλωσε πως τα συντρίμμια που έχουν βρεθεί δεν ανήκουν στο μοιραίο αεροσκάφος. Στο μεταξύ, τα πρώτα στοιχεία για τη μοιραία πτήση οδηγούν στη σκέψη πως δεν πρόκειται για δυστύχημα. Αυτό φαίνεται να προκύπτει από τη «σιωπή» ανάμεσα στις 2.48 π.μ., οπότε εξήλθε από τον ελληνικό εναέριο χώρο, και τις 3.27 π.μ., οπότε το Κέντρο Ελέγχου Αθηνών προσπάθησε να επικοινωνήσει με το αεροσκάφος, χωρίς ανταπόκριση. Οπως αναφέρει η ΥΠΑ, στην τελευταία επικοινωνία του Ελληνα ελεγκτή με το αεροσκάφος στις 2.48, που υπήρξε και το τελευταίο «σημείο ζωής» του, ο πιλότος «ήταν ευδιάθετος και τον ευχαρίστησε στα ελληνικά». Λίγα λεπτά αργότερα, στις 3.29, χάθηκε το σήμα του αεροσκάφους από τα ραντάρ, εντός του αιγυπτιακού εναέριου χώρου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του αεροσκάφους, είχε παραδοθεί στην εταιρία το 2003 και είχε στο ενεργητικό του 48.000 ώρες πτήσης, δηλαδή περίπου το μισό της συνολικής διάρκειας πτήσεων ενός Airbus.
Το αεροπλάνο είχε αναχωρήσει λίγο μετά τις 23.00 το περασμένο βράδυ από το αεροδρόμιο «Σαρλ Ντε Γκολ» του Παρισιού και αναμενόταν στο Κάιρο στις 3.15. Ομως οι αναλυτές επισημαίνουν ακόμη ένα σημαντικό στοιχείο, που προέρχεται από την ιστοσελίδα FlightRadar24. Το τελευταίο εικοσιτετράωρο πριν από τη μοιραία πτήση, το αεροσκάφος της EgyptAir είχε περάσει από τα αεροδρόμια της Ασμάρα, πρωτεύουσας της Ερυθραίας, του Καΐρου, της Τύνιδας στην Τυνησία και ξανά από το Κάιρο, προτού κατευθυνθεί προς το Παρίσι. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που επισημαίνουν πως τουλάχιστον στην Ερυθραία, όπου πριν από μία εβδομάδα οι Αρχές απέτρεψαν απόπειρα τζιχαντιστικής επίθεσης, η ασφάλεια του αεροδρομίου μπορεί να είναι «απρόβλεπτη». Αλλά και πως η Τυνησία θεωρείται χώρα δραστηριοποίησης των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους.
Για επίθεση μιλούν και οι εμπειρογνώμονες
Δίνουν και παίρνουν οι εικασίες για τα πιθανά αίτια πτώσης του Airbus Α320 της EgyptAir, ιδιαίτερα μετά τη χθεσινή παραδοχή του υπουργού Πολιτικής Αεροπορίας της Αιγύπτου ότι είναι πιο πιθανό μια τρομοκρατική επίθεση να ευθύνεται για την πτώση του, παρά μια τεχνική βλάβη. «Φαίνεται ότι πρόκειται για τρομοκρατική ενέργεια» σημείωσε και ο διευθυντής της ρωσικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB) Αλεξάντερ Μπορτνίκοφ.
Ο Γάλλος εμπειρογνώμονας Ζαν – Πολ Τροαντέκ, πρώην επικεφαλής της γαλλικής Μονάδας Διερεύνησης Αεροπορικών Ατυχημάτων, προχώρησε παραπέρα, δηλώνοντας «σχεδόν βέβαιος» ότι η εξαφάνιση «οφείλεται σε επίθεση». Ανέφερε, μάλιστα, και τρία σενάρια: βόμβας μέσα στο αεροσκάφος, βομβιστή αυτοκτονίας και επίθεσης από πύραυλο.
Λιγότερο πιθανό
Φαίνεται, πάντως, ότι αυτό το τελευταίο είναι και το λιγότερο πιθανό, καθώς, όπως επισημαίνει ο αεροναυτικός εμπειρογνώμονας Ζεράρ Φελτζέ, το σημείο όπου εξαφανίστηκε από τα ραντάρ το αεροσκάφος βρισκόταν έξω από την εμβέλεια των πυραύλων εδάφους-αέρος φορητού τύπου, που έχουν στην κατοχή τους οι ισλαμιστικές οργανώσεις της Μέσης Ανατολής. Πάντως και οι επίσημοι φορείς που εξετάζουν το συμβάν, παρότι συνιστούσαν… αυτοσυγκράτηση στις εικασίες, άφηναν χθες όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά. Ο πρωθυπουργός της Αιγύπτου Σερίφ Ισμαΐλ παραδέχθηκε ότι δεν μπορεί να αποκλείσει τίποτα, ενώ καμία υπόθεση δεν απέκλειε ούτε ο Γάλλος πρωθυπουργός Μανουέλ Βαλς.
«Καμία υπόθεση δεν εξετάζεται περισσότερο από κάποια άλλη και καμία υπόθεση δεν έχει αποκλειστεί σε αυτό το στάδιο» ήταν η «ουδέτερη» ανακοίνωση της γαλλικής εισαγγελίας, που διενεργεί τη δική της έρευνα. Λιγότερο προσεκτικός όλων υπήρξε χθες ο Αμερικανός υποψήφιος για το χρίσμα των Ρεπουμπλικάνων Ντόναλντ Τραμπ, που έσπευσε να πει, πριν ακόμη βρεθούν τα συντρίμμια: «Μοιάζει για άλλη μία τρομοκρατική επίθεση».
Εξέπεμψε SOS;
Αντικρουόμενες δηλώσεις για το αν εξέπεμψε σήμα κινδύνου το αεροσκάφος. Ο εκπρόσωπος του αιγυπτιακού στρατού έγραψε στο facebook ότι κανένα «σήμα κινδύνου» δεν ελήφθη, διαψεύδοντας ανακοίνωση της EgyptAir κατά την οποία «σήμα κινδύνου» ελήφθη από τον αιγυπτιακό στρατό 10 λεπτά πριν από την εξαφάνισή του, γεγονός που υποδεικνύει ότι κάτι αιφνιδιαστικό συνέβη. Ο πιλότος στην τελευταία επικοινωνία που είχε με τον ελληνικό πύργο ελέγχου δεν είχε αναφέρει πάντως τεχνικό πρόβλημα.
Μετά την ανεύρεση του αεροσκάφους η Αίγυπτος θα ηγηθεί της επιτροπής διερεύνησης με τη συμμετοχή Γάλλων εμπειρογνωμόνων.
15 Γάλλοι υπήκοοι μεταξύ των νεκρών
Δεκαπέντε Γάλλοι υπήκοοι είναι μεταξύ των 66 νεκρών της συντριβής του αεροσκάφους Α320 της EgyptAir. Η επιβεβαίωση ήρθε διά στόματος του Γάλλου προέδρου Φρανσουά Ολάντ, ακολουθώντας την ανακοίνωση της πτώσης του αεροσκάφους.
«Καμία υπόθεση δεν μπορεί να αποκλειστεί, ακόμη και η εκδοχή της τρομοκρατικής ενέργειας. Εχουμε καθήκον να μάθουμε τα πάντα, τα αίτια, και καμία υπόθεση δεν εξετάζεται περισσότερο από κάποια άλλη» δήλωσε ο Γάλλος ηγέτης. Νωρίτερα, Γαλλία και Αίγυπτος είχαν ανταλλάξει συλλυπητήρια τηλεγραφήματα, σε μια πρώτη παραδοχή ότι και οι 66 επιβαίνοντες ήταν νεκροί.
Οι επιβάτες
Σύμφωνα με την αεροπορική εταιρία EgyptAir, στον κατάλογο των 56 επιβαινόντων του αεροσκάφους περιλαμβάνονταν 30 Αιγύπτιοι, 15 Γάλλοι, 1 Βρετανός, 1 Καναδός, 1 Βέλγος, 1 Πορτογάλος, 1 Αλγερινός, 1 Σουδανός, 1 πολίτης του Τσαντ, 2 Ιρακινοί, 1 Σαουδάραβας και 1 Κουβεϊτιανός.
Μεταξύ αυτών βρίσκονταν τρία παιδιά – τα δύο, βρέφη. Εκφράζοντας τη θλίψη και την αλληλεγγύη του προς τις οικογένειες των θυμάτων, ο Γάλλος πρόεδρος ανακοίνωσε τη λήψη μέτρων για τις οικογένειες αυτές και τη σύσταση ενός κέντρου αντιμετώπισης της κρίσης. Παράλληλα, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν – Μαρκ Ερό επιβεβαίωσε τη συνεργασία των δύο χωρών στις έρευνες, αποστέλλοντας αρχικά στρατιωτικά πλοία και αεροσκάφη επιτόπου, ενώ η EgyptAir διέθετε από χθες το απόγευμα θέσεις στις πτήσεις της για Κάιρο στους συγγενείς των θυμάτων οι οποίοι επιθυμούν να μεταβούν εκεί.
Καμμένος: Εκανε στροφές 90ο και 360ο και έπεσε από τα 38.000 πόδια
Μόλις τέσσερα λεπτά μετά την απώλεια του στίγματος του Airbus της EgyptAir από τα ελληνικά ραντάρ δόθηκε επείγον σήμα από το Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού Ερευνας και Διάσωσης, του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, ώστε να ξεκινήσουν οι έρευνες.
Αμεσα απογειώθηκε από την 112 Πτέρυγα Μάχης στην Ελευσίνα ένα αεροσκάφος C-130 της Πολεμικής Αεροπορίας -πέταξε χαμηλά, στα 5.000 πόδια, λόγω ισχυρών ανέμων-, ενώ από την Αστυπάλαια απέπλευσε η φρεγάτα «Νικηφόρος Φωκάς» του Πολεμικού Ναυτικού.
Ακτίνα 40 μιλίων
Τα ελληνικά μέσα εστίασαν σε μια ακτίνα 40 μιλίων, πέριξ του σημείου όπου χάθηκαν τα ίχνη του αεροσκάφους (όπως ανακοίνωσε νωρίς το πρωί το ΓΕΕΘΑ, αυτό εντοπίζεται περί τα 130 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά της Καρπάθου). Την ίδια στιγμή η ελληνική πλευρά «επιστράτευσε» και το αεροσκάφος εγκαίρου προειδοποιήσεως Embraer 145 H, ενώ στην Κάρπαθο παρέμενε σε ετοιμότητα για πτήση ένα ελικόπτερο Super Puma. Τις έρευνες αργότερα ενίσχυσαν ακόμη ένα C-130 καθώς και ένα ελικόπτερο Sikorsky (S-70), που μετέβη στην Κάρπαθο. Εκείνη τη στιγμή προέβη στις πρώτες δηλώσεις του ο υπουργός Εθνικής Αμυνας Πάνος Καμμένος:
«Στις 03.39 τα ξημερώματα η πορεία του αεροσκάφους ήταν νότια και νοτιοανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου, αμέσως μετά εισήλθε στον FIR Καΐρου, έκανε στροφές και πραγματοποίησε την κάθοδο που περιγράφω. 90 μοίρες αριστερά και μετά 360 μοίρες προς τα δεξιά, έπεσε από τα 38.000 στα 15.000 πόδια και στη συνέχεια χάθηκε στα 10.000 πόδια» τόνισε στη συνέντευξη Τύπου ο κ. Καμμένος.
Να σημειωθεί ότι η Ελλάδα ζήτησε τη συνδρομή χωρών-συμμάχων που διαθέτουν δορυφόρους στην ανατολική Μεσόγειο, προκειμένου να διαπιστώσουν αν έχουν λάβει εικόνα που θα βοηθήσει τις αρμόδιες Αρχές στις αναζητήσεις.
Πτώσεις αεροσκαφών στο Αφγανιστάν και στις ΗΠΑ
Δύσκολη μέρα για τις αερομεταφορές η χθεσινή: Εκτός από τη συντριβή του αεροσκάφους της EgyptAir, αεροσκάφος μεταφορών της εταιρίας Silk Way του Αζερμπαϊτζάν κατέπεσε στο Αφγανιστάν, με συνέπεια τον θάνατο των επτά από τα εννέα μέλη του πληρώματός του, όπως ανακοίνωσε η αζερική Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας. Η πτώση του αεροσκάφους έγινε μετά την απογείωσή του.
Λίγο νωρίτερα είχε γίνει γνωστό πως αμερικανικό στρατηγικό βομβαρδιστικό B-52 Stratofortress συνετρίβη στην αεροπορική βάση του Γκουάμ, εκτελώντας εκπαιδευτική πτήση ρουτίνας, από άγνωστη αιτία. Οπως ανακοινώθηκε όμως από στρατιωτικές πηγές, το επταμελές πλήρωμά του διασώθηκε.
Τέλος, χθες έως το απόγευμα δεν επιτράπηκε σε κανένα αεροπλάνο να απογειωθεί από τα αεροδρόμια της Στοκχόλμης, ενώ όσα βρίσκονταν στον αέρα κλήθηκαν να επιστρέψουν λόγω προβλήματος στο δίκτυο επικοινωνιών.
