Το «πείραμα» των ερευνητών του ΑΠΘ με τη χρήση μεθόδων νευροαπεικόνισηςΑπό την
Ντόνια Κανιτσάκη
Για πρώτη φορά σε παγκόσμιο επίπεδο ερευνητές από τη Θεσσαλονίκη απέδειξαν ότι οι περιοχές του εγκεφάλου που ενεργοποιούνται, κατόπιν παρουσίασης ερεθισμάτων που δημιουργούν αρνητικά συναισθήματα, διαφέρουν μεταξύ των υγιών ατόμων και των ατόμων με υποκειμενική νοητική διαταραχή!
Η μελέτη, που έγινε από ερευνητές του Τμήματος Ιατρικής του ΑΠΘ και του Ινστιτούτου Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών του Εθνικού Κέντρου Ερευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ – ΙΠΤΗΛ), μπορεί να συμβάλει στην έγκαιρη διάγνωση του Αλτσχάιμερ, με απώτερο στόχο την αναχαίτιση της νόσου.
Οπως εξηγεί στη «δημοκρατία» η ψυχολόγος – κλινική ερευνήτρια του ΕΚΕΤΑ – ΙΠΤΗΛ Ιουλιέττα Λαζάρου, στην πρωτοποριακή νευροφυσιολογική μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με την Ελληνική Εταιρία Νόσου Alzheimer, πήραν μέρος 57 ηλικιωμένοι από τη Θεσσαλονίκη. «Σχηματίστηκαν τέσσερις διαφορετικές ομάδες: υγιείς, άτομα με υποκειμενική νοητική διαταραχή (δηλαδή άτομα που κατά δήλωσή τους φοβούνται ότι ξεχνούν), άτομα με ήπια νοητική διαταραχή (πρώιμο στάδιο του Alzheimer) και άτομα με άνοια τύπου Alzheimer» σημειώνει η κυρία Λαζάρου.
Εξέταση
Οι συμμετέχοντες εξετάστηκαν με λεπτομερή κλινική και νευροψυχολογική εκτίμηση και στη συνέχεια παρακολούθησαν 34 εικόνες προσώπων ανθρώπων που παρουσίαζαν αρνητικά συναισθήματα, θυμό και φόβο. Ταυτόχρονα με την παρουσίαση των εικόνων γινόταν καταγραφή με τη χρήση υψηλής ποιότητας – πυκνότητας ηλεκτροεγκεφαλογράφου, με στόχο την καταγραφή του σήματος του εγκεφάλου και τον εντοπισμό διαφορών.
«Τα αποτελέσματα έδειξαν στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ των υγιών και των συμμετεχόντων με υποκειμενική νοητική διαταραχή, αλλά και των άλλων ομάδων συμμετεχόντων» τονίζει η κυρία Λαζάρου.
Οι ερευνητές, με επιστημονικά υπευθύνους την καθηγήτρια Νευρολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΑΠΘ Μάγδας Τσολάκη και τον ερευνητή Α΄ του EKETA – IΠΤΗΛ, δρ Ιωάννη Κομπατσιάρη, συμπεραίνουν ότι το στάδιο της υποκειμενικής νοητικής διαταραχής χρήζει περαιτέρω διερεύνησης, καθώς αποτελεί μια ξεχωριστή κατηγορία όπου, παρά τις μέχρι σήμερα πρακτικές, είναι δύσκολο να διαφοροποιηθεί από τους υγιείς. Εξάλλου, πολλοί είναι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι η εμφάνιση της ανησυχίας που προκύπτει στους ηλικιωμένους, όταν αρχίζουν να ξεχνούν, ενώ δεν υπάρχει καμία οργανική ή αντικειμενική αιτιολογία, έχει θεωρηθεί σύμπτωμα με υψηλή προγνωστική αξία για την άνοια.
«Η μελέτη αποδεικνύει, για πρώτη φορά, ότι με τη χρήση προηγμένων μεθόδων νευροαπεικόνισης μπορούμε να λάβουμε πληροφορίες για τη λειτουργία του εγκεφάλου των πρώιμων σταδίων που μπορεί να εξελιχθούν σε νόσο Alzheimer με απώτερο σκοπό να αναχαιτίσουμε την πορεία της» υπογραμμίζουν οι ερευνητές.
Σοκ! Στα 152.000.000 ο αριθμός των ατόμων με άνοια έως το 2050
Την ανάγκη έγκαιρης ενημέρωσης επισημαίνουν οι επιστήμονες με αφορμή τη σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Αλτσχάιμερ και επισημαίνουν ότι στην πρόληψη της νόσου συμβάλλουν η σωματική άσκηση, η νοητική ενδυνάμωση και ο έλεγχος των παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου, όπως η υπέρταση, ο σακχαρώδης διαβήτης, η παχυσαρκία και το κάπνισμα.
Υπολογίζεται ότι από τη νόσο προσβάλλονται το 5% των ατόμων άνω των 65 ετών και το 25% των ατόμων άνω των 85 ετών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο αριθμός των ανθρώπων με άνοια πρόκειται να τριπλασιαστεί έως το 2050 από 50.000.000 σε 152.000.000, ενώ οι ειδικοί εκτιμούν ότι ένας στους πέντε ανθρώπους πάνω από τα 80 θα νοσήσει από κάποια μορφή άνοιας.
Στην Ελλάδα, σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρία Αλτσχάιμερ Αθηνών, υπάρχουν 200.000 ασθενείς και από το 2000 έως το 2017 σημειώνεται σημαντική αύξηση στα περιστατικά με νόσο Αλτσχάιμερ και άλλων τύπων άνοιας. Η Εταιρία Alzheimer Αθηνών διοργανώνει κάθε Σεπτέμβριο μια σειρά από εκδηλώσεις, αφιερωμένες στην ευαισθητοποίηση και την ενημέρωση του πληθυσμού σχετικά με την άνοια.
Στο πλαίσιο αυτό, την Κυριακή 23 Σεπτεµβρίου η εταιρία ανοίγει τον δρόµο για κοινότητες φιλικές προς την άνοια και διοργανωνει συγκέντρωση στο Σύνταγµα στις 6.30 µ.µ. για συµβολική πορεία (memory walk) προς το Ζάππειο.
Ρίτα Μελά
