Η ανυπακοή Κυρίλλου επισύρει την ποινή της καθαίρεσηςΑπό την ερχόμενη Τρίτη έως την Πέμπτη θα συνέλθει στο Φανάρι η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου υπό την προεδρία του Πατριάρχη Βαρθολομαίου.
Δεν αποκλείεται το Σώμα των ιεραρχών του οικουμενικού θρόνου να εγκρίνει, μεταξύ άλλων θεμάτων, και την απόδοση Τόμου Αυτοκεφαλίας στην Ουκρανία. Τι θα φέρει, όμως, αυτή η εξέλιξη στις εκκλησιαστικές ισορροπίες; Πώς θα διαρθρωθεί διοικητικά η νέα Εκκλησία; Ποιες θα είναι οι επιπτώσεις στις διμερείς σχέσεις της Κωνσταντινούπολης με τη Μόσχα; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που μονοπωλούν συζητήσεις εκκλησιαστικών, πολιτικών και διπλωματικών παραγόντων.
Στην Ουκρανία, σε επίπεδο πολιτικής ηγεσίας, επικρατεί κλίμα αισιοδοξίας ότι αυτή την περίοδο θα οριστικοποιηθεί με θετικό τρόπο η αυτοκεφαλία. Την ίδια ώρα τα μέσα ενημέρωσης της Ουκρανίας παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις και αναμένεται μαζική προσέλευση δημοσιογράφων στην Κωνσταντινούπολη για να καταγράψουν τα γεγονότα.
Σε εκκλησιαστικό επίπεδο, τις απαντήσεις θα δώσει το ίδιο το κείμενο του Τόμου, το οποίο θα περιγράφει το όνομα της νέας Εκκλησίας, τη σχέση της με τη μητέρα Εκκλησία της Κωνσταντινούπολης, αλλά και τον τρόπο ρύθμισης των σχέσεων με τη γειτονική Εκκλησία του Πατριαρχείου της Μόσχας.
Ενδιαφέρον έχει η στάση της Εκκλησίας στη Ρωσία. Ο Πατριάρχης Κύριλλος, αλλά και το Κρεμλίνο θεωρούν «μητέρα των μαχών» για το κύρος της χώρας τους την Ουκρανία. Βέβαια, καμία από τις εκκλησιαστικές και διπλωματικές κινήσεις της Μόσχας δεν έχει αποδώσει τα προσδοκώμενα για το Πατριαρχείο της Μόσχας αποτελέσματα. Οι περισσότερες ορθόδοξες Εκκλησίες έχουν τηρήσει στάση ουδετερότητας και μόνον η Εκκλησία της Πολωνίας έχει ταχθεί άμεσα στο πλευρό της Μόσχας, αλλά και σε προσωπικό επίπεδο, αντιεκκλησιολογικά, ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόδωρος.
Σε περίπτωση που ο Τόμος εκδοθεί για την Ουκρανία, η Εκκλησία της Ρωσίας θα έχει δύο επιλογές: ή να αποδεχθεί και τα λάθη της τακτικής της, αλλά πολύ περισσότερο το αντικανονικό και αντιεκκλησιαστικό πνεύμα που τήρησε, κάνοντας τελικά υπακοή στους ιερούς κανόνες και στο τυπικό της Εκκλησίας, ή να ακολουθήσει έναν σκοτεινό και δύσβατο δρόμο. Οχι η ίδια η Εκκλησία στη Ρωσία, αλλά η ηγεσία της.
Ποια πιθανή τιμωρία αναμένει τον Πατριάρχη Μόσχας Κύριλλο περιγράφει αρκετά εύγλωττα ο θεολόγος Χρήστος Τσούβαλης σε άρθρο του στην ιστοσελίδα panorthodoxcemes.blogspot.com, όπου αναφέρει:
«Η αρνητική στάση του Πατριαρχείου Μόσχας, εφ’ όσον συνεχισθή και μετά την έκδοσιν του Πατριαρχικού και Συνοδικού Τόμου, περί παραχωρήσεως αυτοκεφάλου καθεστώτος εις την Εκκλησίαν της Ουκρανίας, συνιστά Κανονικόν παράπτωμα, και μάλιστα αυτό της ανυπακοής εις Συνοδικήν Απόφασιν, διά το οποίον προβλέπει ο στ’ Κανών της 3ης Οικουμενικής Συνόδου την ποινή της καθαιρέσεως διά τους κληρικούς και τον αφορισμόν διά τους λαϊκούς».
Αντ. Τριανταφύλλου
