Προβληματισμό και έντονες αντιδράσεις προκαλεί στον αγροτικό κόσμο η εφαρμογή των ψηφιακών δελτίων αποστολής, η οποία βρίσκεται σε ισχύ από την 1η Δεκεμβρίου 2025, με παραγωγούς και συνεταιρισμούς να ζητούν αλλαγές στο ισχύον πλαίσιο προκειμένου να καταστεί λειτουργικό και προσαρμοσμένο στις πραγματικές συνθήκες της αγροτικής παραγωγής.
Αν και οι αγρότες αναγνωρίζουν ότι το νέο μέτρο μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της διαφάνειας, στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και στον περιορισμό του παράνομου εμπορίου αγροτικών προϊόντων, εκφράζουν σοβαρές επιφυλάξεις για τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται στην πράξη.
Στο επίκεντρο των αντιδράσεων βρίσκεται η υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής από τον ίδιο τον παραγωγό πριν από τη μεταφορά των προϊόντων του, ακόμη και όταν αυτά προορίζονται για παράδοση σε συνεταιριστική οργάνωση της οποίας αποτελεί μέλος.
Οι αγρότες υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη διαδικασία δημιουργεί σημαντικά πρακτικά εμπόδια, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της συγκομιδής, όταν οι εργασίες πραγματοποιούνται σε απομακρυσμένες περιοχές όπου συχνά δεν υπάρχει επαρκές τηλεπικοινωνιακό σήμα ή η απαραίτητη τεχνική υποδομή για την άμεση έκδοση των παραστατικών.
«Σύμφωνοι με τη διαφάνεια, αλλά όχι με την επιπλέον γραφειοκρατία»
Η πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Αμυνταίου, Διαμάντω Κρητικού, ξεκαθαρίζει ότι ο αγροτικός κόσμος δεν αντιδρά στην ουσία του μέτρου, αλλά στον τρόπο εφαρμογής του.
«Το δελτίο αποστολής που αποφασίστηκε από το κράτος να εφαρμοστεί, είναι μια πολύ καλή έκβαση για να παταχθεί η φοροδιαφυγή, να παταχθεί γενικά η μαύρη αγορά, το μαύρο εμπόριο, και είμαστε σύμφωνοι, γιατί εμείς είμαστε αγρότες, συνεταιριζόμενοι, που εδώ και πάρα πολλά χρόνια έχουμε όλα τα παραστατικά μέσα από το συνεταιρισμό», αναφέρει, ωστόσο, όπως επισημαίνει, η νέα διαδικασία αντιμετωπίζει τα μέλη των συνεταιρισμών ως μεμονωμένους παραγωγούς, δημιουργώντας πρόσθετα προβλήματα στην καθημερινή λειτουργία των εκμεταλλεύσεων:
«Αυτή τη στιγμή όμως καλούμαστε να λειτουργούμε ως μεμονωμένοι αγρότες, ενώ είμαστε μέλη των συνεταιρισμών. Να λειτουργούμε ως μεμονωμένοι αγρότες και στα χωράφια μας, που πολλές φορές υπάρχουν και τεχνικές δυσκολίες, να κόβουμε δελτία αποστολής, τα οποία δεν είναι εφικτό κάθε φορά».
Η ίδια υπογραμμίζει ότι οι συνεταιρισμοί διαθέτουν ήδη την απαιτούμενη οργάνωση και τεχνογνωσία για να αναλάβουν τη σχετική διαδικασία χωρίς να θίγεται η διαφάνεια ή η δυνατότητα ελέγχου από τις αρμόδιες αρχές. «Λέμε ότι τα συνεργατικά σχήματα, οι συνεταιρισμοί που έχουνε τη δομή να μπορούν να διαχειρίζονται και το και το γραφειοκρατικό αυτό ζήτημα, να γίνεται μέσω συνεταιρισμών. Να υπάρχει διαφάνεια, να υπάρχει έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση στην ΑΑΔΕ, ούτως ώστε τα αποτελέσματα να είναι για όλους μας καλά και τα αγροτικά προϊόντα να προωθούνται έτσι όπως πρέπει να προωθούνται», υπογραμμίζει χαρακτηριστικά.
Προβληματισμός και από τους φορολογικούς συμβούλους
Ανάλογες επιφυλάξεις διατυπώνονται και από ειδικούς του χώρου. Ο φορολογικός σύμβουλος της ΕΘ.Ε.Α.Σ., Γιώργος Παπαδημητρίου, σημειώνει ότι η φιλοσοφία της ηλεκτρονικής τιμολόγησης βασίζεται στην καταγραφή των προϊόντων πριν από την παράδοσή τους, ωστόσο εκτιμά ότι η ισχύουσα νομοθεσία δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη τον ρόλο που διαδραματίζουν οι συνεταιρισμοί στην οργάνωση της αγροτικής παραγωγής.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Όταν με αντιμετωπίζεις εμένα, τον συνεταιριζόμενο, σαν να είναι ένας μεμονωμένος, δεν έχει έννοια να μπω σε σε συντηρητικό σχήμα».
Σύμφωνα με τους εκπροσώπους του αγροτικού χώρου, η σημερινή μορφή του μέτρου κινδυνεύει να αποδυναμώσει τον θεσμό των συνεταιρισμών, καθώς δεν αναγνωρίζει στην πράξη τον οργανωτικό τους ρόλο στη διακίνηση και συγκέντρωση των αγροτικών προϊόντων.
Ζητούν νομοθετική αλλαγή
Οι αγρότες και οι συνεταιριστικές οργανώσεις ζητούν την τροποποίηση της σχετικής διάταξης, ώστε η έκδοση των ψηφιακών δελτίων αποστολής να πραγματοποιείται από τους συνεταιρισμούς για λογαριασμό των μελών τους.
Όπως υποστηρίζουν, μια τέτοια λύση θα διατηρήσει τον στόχο της πλήρους διαφάνειας και της άμεσης ενημέρωσης της ΑΑΔΕ, χωρίς να επιβαρύνει τους παραγωγούς με πρόσθετη γραφειοκρατία και τεχνικές δυσκολίες κατά τη διάρκεια της παραγωγικής διαδικασίας.
Το αίτημα αναμένεται να τεθεί το επόμενο διάστημα στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών και στις αρμόδιες υπηρεσίες, καθώς οι συνεταιριστικές οργανώσεις επιδιώκουν μια πιο ευέλικτη εφαρμογή του μέτρου που θα ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της αγροτικής οικονομίας.
