Η συζήτηση για την εξάπλωση των γιγαντιαίων hyperscale data centers στην Ελλάδα φούντωσε ξανά, με μια κυβέρνηση που παρουσιάζει το εγχείρημα ως το απόλυτο «success story» της ψηφιακής μετάβασης.
Πίσω από τις λέξεις για μια επενδυτική «έκρηξη» που υπόσχεται έως και 18 κέντρα δεδομένων μέχρι το 2030, κρύβεται η πραγματικότητα.
Στις ΗΠΑ φερειπείν, οι οπαδοί του ίδιου του Ντόναλντ Τραμπ εξεγείρονται εναντίον του για τη λεηλασία των φυσικών τους πόρων από τα τεχνολογικά καρτέλ, ενώ στην Ελλάδα η δημόσια σφαίρα παραμένει στο σκότος για το τι σημαίνουν αυτές οι εγκαταστάσεις.
Στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, η οργή των πολιτών ξεχείλισε όταν συνειδητοποίησαν ότι η «χρυσή εποχή» της Τεχνητής Νοημοσύνης συνοδεύεται από δραματικούς περιορισμούς στη χρήση του νερού, κατακόρυφη αύξηση στους λογαριασμούς του ρεύματος και καταστροφή της ποιότητας ζωής τους. Στον αντίποδα, στην πατρίδα μας, η αλήθεια αποσιωπάται. Τα data centers δεν είναι απλές ψηφιακές υποδομές· είναι βαριές, ενεργοβόρες και υδροβόρες βιομηχανίες. Ένα και μόνο μεγάλο AI data center απαιτεί ισχύ έως και 450 MW, καταναλώνοντας ετησίως 3,9 TWh ηλεκτρικής ενέργειας, ποσότητα που ισοδυναμεί με την ετήσια κατανάλωση ολόκληρης της Περιφέρειας Ηπείρου με τους 320.000 κατοίκους της!
Ακόμα πιο τρομακτικό είναι και το αποτύπωμα στο υδατικό ισοζύγιο της χώρας. Σε μια περίοδο που η λειψυδρία χτυπά την πόρτα της Ελλάδας, οι εγκαταστάσεις αυτές απαιτούν από 1 έως 5 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού τον χρόνο για την ψύξη των συστημάτων τους. Το νερό αυτό στερείται απευθείας από την υδρόδοτηση, τους ταμιευτήρες και τις αγροτικές καλλιέργειες, δημιουργώντας μια επικίνδυνη συνθήκη αμοιβαίου σφετερισμού των φυσικών πόρων.
Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα λειτουργούν ή δρομολογούνται 10 έως 12 μεγάλα έργα, με το συνολικό επενδυτικό ενδιαφέρον να αγγίζει τα 2,2 GW. Η Microsoft κατασκευάζει το σύμπλεγμα τριών κέντρων στα Σπάτα και το Κορωπί ύψους 1 δισ. ευρώ, η Google ετοιμάζει τη δική της τριπλή επένδυση, η Data4 αναπτύσσει campus 90 MW στην Παιανία, ενώ η ΔΕΗ σχεδιάζει μονάδα στα Σπάτα και το γιγαντιαίο mega project των 300 MW (με προοπτική για 1 GW) στην Κοζάνη.
Ποιος πληρώνει για όλα αυτά όμως; Σύμφωνα με την Eurelectric, η αύξηση της ζήτησης από τα data centers μπορεί να συμπαρασύρει το κόστος παραγωγής ρεύματος έως και κατά 60% μέχρι το 2028, αναγκάζοντας το σύστημα να καίει ακριβό εισαγόμενο φυσικό αέριο όταν δεν επαρκούν οι ΑΠΕ. Ενώ χώρες όπως η Ιρλανδία, η Ολλανδία και η Πορτογαλία έβαλαν φρένο, επέβαλαν αυστηρούς όρους και ανάγκασαν τους επενδυτές να καλύψουν μόνοι τους το κόστος των υποδομών, η ελληνική κυβέρνηση παρακολουθεί αμέτοχη, έτοιμη να μετακυλήσει την επιβάρυνση για άλλη μια φορά στις πλάτες των καταναλωτών.
Δείτε επίσης:
Στα 5 GW η «ουρά» των data centers για σύνδεση – Νέα κριτήρια για συνδέσεις
Οι επιπτώσεις των data centers στο μικροκλίμα – Πως αυξάνουν τη θερμοκρασία
