Τέλος στην τακτοποίηση όσων αυθαιρέτων διαθέτουν οικοδομική άδεια που έχει ακυρωθεί δικαστικά βάζει το Συμβούλιο της Επικρατείας.
- Από τον Βασίλη Παπακωνσταντόπουλο
[email protected]
Με δύο νέες σημαντικές αποφάσεις της η Ολομέλεια του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου έκρινε αντισυνταγματικές τις διατάξεις που επέτρεπαν την αυτόματη τακτοποίηση αυθαίρετων κτισμάτων, των οποίων η οικοδομική άδεια είχε ακυρωθεί αμετάκλητα από τη Δικαιοσύνη. Πρόκειται για τον δεύτερο κόλαφο μετά την απόφαση για τα ιδιωτικά ΑΕΙ.
Ειδικότερα, οι ιδιοκτήτες μπορεί να μην είχαν καμία υπαιτιότητα και να είχαν ενεργήσει καλόπιστα, μετά την ακύρωση της άδειας, όμως τα κτίσματα αποκτούν αυθαίρετο χαρακτήρα και η καλή πίστη δεν αρκεί για να παραμείνει αυτομάτως το κτίσμα όπως κατασκευάστηκε. Με τις αποφάσεις 1182 και 1183/2026 το ΣτΕ έκρινε πως ο νομοθέτης δεν μπορεί να επιτρέψει την αυτόματη τακτοποίηση αυτών των κτισμάτων, παρακάμπτοντας στην πράξη το αποτέλεσμα της δικαστικής απόφασης. Για τη νόμιμη διατήρηση τέτοιων κτισμάτων απαιτείται πλέον νέα πολεοδομική κρίση, βασισμένη σε πραγματικά δεδομένα και όχι σε γενικές ρυθμίσεις τακτοποίησης. Με πρόεδρο τον Μ. Πικραμένο και εισηγητή τον σύμβουλο Επικρατείας Χρ. Παπανικολάου, η Ολομέλεια του ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματικές τις διατάξεις του άρθρου 110 του ν. 4495/2017, οι οποίες επέτρεπαν την τακτοποίηση αυθαίρετων κτισμάτων όταν η οικοδομική τους άδεια είχε προηγουμένως ακυρωθεί δικαστικά.
«Το Δικαστήριο έκρινε ότι οι διατάξεις των περ. α΄ και β΄ της παρ. 3 του άρθρου 110 του ν. 4495/2017 αντίκεινται τόσο στις διατάξεις των άρθρων 20 παρ. 1, 26 και 95 παρ. 5 όσο και στις διατάξεις του 24 παρ. 2 του Συντάγματος. Ειδικότερα, Α) οι ως άνω διατάξεις επιλέγουν το σύστημα αυτόματης υπαγωγής των συγκεκριμένων αυθαιρέτων, των οποίων οι οικοδομικές άδειες έχουν ακυρωθεί με αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις, στις ευεργετικές διατάξεις του ν. 4495/2017, εξαιρώντας τις οικείες κατασκευές από την κατεδάφιση, με απλή αναφορά και κατηγοριοποίηση των λόγων που οδήγησαν στη δικαστική ακύρωση των αντίστοιχων οικοδομικών αδειών. Οι εν λόγω διατάξεις επιτρέπουν τη διατήρηση ακέραιου του κτιρίου ως είχε σύμφωνα με την ακυρωθείσα άδεια, παρότι έχει διαπιστωθεί παράβαση κανόνων της ουσιαστικής πολεοδομικής νομοθεσίας. Με τον τρόπο αυτόν, οι επίμαχες ρυθμίσεις ισοδυναμούν με αυτόματη αναβίωση οικοδομικών αδειών που ακυρώθηκαν με δικαστική απόφαση για ουσιαστικούς πολεοδομικούς λόγους. Τούτο έχει ως αποτέλεσμα την αποδυνάμωση των εκδοθεισών δικαστικών αποφάσεων, εφόσον αίρεται η υποχρέωση συμμόρφωσης της Διοίκησης προς αυτές, συμμόρφωση η οποία συνίσταται στον χαρακτηρισμό των κτισμάτων ως αυθαιρέτων και στην πραγματοποίηση των απαιτούμενων υλικών ενεργειών για την κατεδάφισή του» αναφέρουν, μεταξύ άλλων, οι δύο αποφάσεις του ΣτΕ.
