Ευθύνες στο επιτελικό κράτος, και όχι μόνο στον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών, πρέπει να αναζητηθούν για τις ιατρικές πράξεις που εκτελούσε παράνομα το ιατρείο στην Καρνεάδου και οδήγησαν στον τραγικό θάνατο του τραγουδιστή Γιώργου Μαζωνάκη, όπως και για κάθε τέτοιο ιατρείο.
- Από τη
Μαρία Παναγιώτου
Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι τα τελευταία χρόνια πολλαπλασιάζονται με γεωμετρική πρόοδο οι κάθε είδους τσαρλατάνοι που τάζουν έως και… αθανασία, καθώς οι συστηματικοί έλεγχοι στη χώρα μας μειώθηκαν, κυρίως εξαιτίας του πρώτου νόμου που ψήφισε η πρώτη κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, το 2019, και δεν είναι άλλος από τον νόμο περί επιτελικού κράτους.
«Είμαι εδώ για να εκφράσω τα συλλυπητήριά μου στην οικογένεια του Γιώργου Μαζωνάκη και τη συγγνώμη που το σύστημα δεν μπόρεσε να τον προστατεύσει από κάτι πάρα πολύ άσχημο. Πρέπει να βρούμε τα κενά του συστήματος. Εδώ κάποιοι απατεώνες έριξαν στα δίχτυα τους έναν άνθρωπο…» είπε ο υπουργός Υγείας, Αδωνις Γεωργιάδης, προσερχόμενος χθες στην κηδεία του τραγουδιστή. Μόνο που τόσο ο κ. Γεωργιάδη όσο και συνολικά η κυβέρνηση γνωρίζουν πολύ καλά πως φέρουν την αποκλειστική ευθύνη για την ολοκληρωτική καταστροφή των τελευταίων δικλίδων ασφαλείας τού έτσι κι αλλιώς πάντοτε προβληματικού ελληνικού συστήματος υγείας, σημαντικό τμήμα του οποίου ήταν -και είναι σήμερα ακόμη περισσότερο- οι πρωτοβάθμιοι ιδιωτικοί φορείς.
Αξίζει να θυμηθούμε, λοιπόν, πως με το άρθρο 82, παρ. 4., το επιτελικό κράτος κατήργησε το Σώμα Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (ΣΕΥΥΠ), που υπαγόταν στο υπουργείο Υγείας, και παρήγαγε έργο ακριβώς επειδή είχε γνώση και συγκεκριμένη πληροφόρηση που έφτανε στο ίδιο το υπουργείο.
Συγκεκριμένα, και για να μην ξεχνάμε, ο ν. 2920/2001 έδινε αρμοδιότητα στους επιθεωρητές Υγείας να:
- Παρεμβαίνουν σε όλους τους φορείς παροχής υπηρεσιών υγείας και πρόνοιας του ιδιωτικού τομέα. Ακόμη και στους ιδιωτικούς φορείς, που έχουν ως αντικείμενο τη διάθεση προϊόντων που χρησιμοποιούνται άμεσα στην παροχή υπηρεσιών υγείας (άρθρο 2).
- Να ελέγχουν και να διαπιστώνουν τη νόμιμη, εύρυθμη και αποτελεσματική λειτουργία των φορέων υγείας και πρόνοιας, που ανήκουν στο πεδίο παρέμβασης του ΣΕΥΥΠ (σ.σ.: όπου όπως είδαμε περιλαμβανόταν και ο ιδιωτικός τομέας) και να εντοπίζουν τα προβλήματα (άρθρο 3).
- Να διεξάγουν ακόμη και αυτεπάγγελτες έρευνες, παράλληλα και ανεξάρτητα από τις αστυνομικές Αρχές (άρθρο 3).
Πού είναι όλα αυτά σήμερα; Ο νόμος περί επιτελικού κράτους, που κατήργησε παράλληλα και όλους τους άλλους δημόσιους επιθεωρητές, μετέφερε το σύνολο των αρμοδιοτήτων, δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των καταργούμενων αυτών φορέων -θεωρητικά τουλάχιστον- στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας (ΕΑΔ), την οποία και ίδρυσε. Δηλαδή η πρώτη κίνηση των κυβερνήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν να καταργηθούν οι επιθεωρήσεις του κράτους τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα.
Τυπικά, βέβαια, η ΕΑΔ είναι υπεύθυνη για «τον έλεγχο της εφαρμογής της εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας σε θέματα δημόσιας υγείας και ψυχικής υγείας», όπως αναφέρει ο ίδιος ο νόμος περί επιτελικού. Στην πράξη όμως η Αρχή χαρακτηρίζεται από αδράνεια μοναδική στην Ιστορία του ελληνικού κράτους.
Οι συσσωρευμένες αρμοδιότητες σε μία Αρχή που υπολειτουργεί είχε ως αποτέλεσμα την εξαφάνιση κάθε ουσιαστικού ελέγχου (σ.σ.: ή πιθανόν να ήταν ακριβώς αυτός ο στόχος). Και για να καταλάβουμε τη λογική που επικρατεί: Στο σάιτ της ΕΑΔ, στο ερώτημα αν οι πολίτες μπορούν να υποβάλουν καταγγελία για υπόθεση-διαφορά που έχουν με ιδιώτη, η απάντηση της Αρχής είναι καθολικά «όχι»!
Εκεί κρύβεται το κενό που… αδυνατεί να εντοπίσει ο κ. Γεωργιάδης και βολεύεται στο να κατηγορεί αποκλειστικά τον Ιατρικό Σύλλογο, που σε κάθε περίπτωση έχει κι αυτός συγκεκριμένες ευθύνες.
Η ανύπαρκτη προσφορά του ΟΔΙΠΥ στην ποιότητα των υπηρεσιών
Και για να έχουμε να λέμε ότι κάτι συμβαίνει στη χώρα μας για την ασφάλεια των ασθενών, το 2020 ο Αδωνις Γεωργιάδης ίδρυσε τον Οργανισμό Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ), βασική δουλειά του οποίου τα τελευταία χρόνια είναι αποκλειστικά να παίρνει χρήματα από το Ταμείο Ανάκαμψης για διάφορα έργα τα οποία εκτελούνται από άσχετους με το αντικείμενο αναδόχους και δεν πρόκειται να προσφέρουν τίποτα στην ποιότητα των υπηρεσιών υγείας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα σε αυτό είναι το έργο «Βελτίωση Ποιότητας Υπηρεσιών Υγείας» ύψους 2.765.187,60 ευρώ. Το υποέργο 3, για παράδειγμα, αυτού του έργου με τίτλο «Ανάπτυξη Εθνικών Προτύπων, Διαδικασιών, Πολιτικών και Δεικτών» ανέλαβε κοινοπραξία αναδόχων, που ειδικεύονται γενικά στις συμβουλές, όπως η Grant Thornton. Αυτή είναι η εταιρία από την οποία περιμένουμε να αναπτύξει τα εθνικά πρότυπα στον πιο ευαίσθητο τομέα.
Βεβαίως, έτσι ή αλλιώς το έργο παραδόθηκε. Ο ΟΔΙΠΥ, μάλιστα, τον περασμένο Μάιο ανακοίνωσε με τυμπανοκρουσίες «την ολοκλήρωση του Υποέργου 3 “Ανάπτυξη Εθνικών Προτύπων, Διαδικασιών, Πολιτικών και Δεικτών”, στο πλαίσιο του έργου “Βελτίωση Ποιότητας Υπηρεσιών Υγείας” του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας», το οποίο πραγματοποίησε σε συνεργασία με το υπουργείο Υγείας. «Με την ολοκλήρωση του έργου, το Εθνικό Σύστημα Υγείας αποκτά για πρώτη φορά ένα ενιαίο και ολοκληρωμένο πλαίσιο διακυβέρνησης της ποιότητας υπηρεσιών υγείας» αναφερόταν ακόμη στην ανακοίνωση του οργανισμού.
Οπως ξεκαθαρίζεται, τα πρότυπα αυτά δεν είναι ιατρικά θεραπευτικά πρωτόκολλα που λένε στον γιατρό ποια θεραπεία πρέπει να επιλέξει. Είναι όμως πρότυπα οργάνωσης, ποιότητας και ασφάλειας: καθορίζουν τι πρέπει να διαθέτει και πώς πρέπει να λειτουργεί μια μονάδα υγείας ώστε η περίθαλψη να παρέχεται με συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας και ασφάλειας. Ακόμη κι αυτά παραμένουν στο συρτάρι, καθώς δεν έχουν μέχρι σήμερα καμία κανονιστική ισχύ. Το μόνο όφελος που προσέφεραν έως σήμερα ήταν οικονομικό για τους αναδόχους.