Η πρώτη γονιδιακή θεραπεία κατά της γήρανσης, με στόχο την αύξηση του προσδόκιμου ζωής και την πρόληψη ασθενειών, δοκιμάστηκε επιτυχώς για πρώτη φορά στην Ισπανία. Οπως αναφέρεται στην έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση EMBO Molecular Medicine, χάρη στη χρήση κυττάρων που παρεμβαίνουν στην τελομεράση, το λεγόμενο ένζυμο της αθανασίας, το προσδόκιμο ζωής των ποντικιών μπορεί να επιμηκυνθεί με απολύτως ασφαλή τρόπο.
Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι είναι δυνατό να αυξηθεί το προσδόκιμο ζωής πολλών ειδών, συμπεριλαμβανομένων των θηλαστικών, αν ενεργοποιηθούν συγκεκριμένα γονίδια. Μέχρι πρότινος για να συμβεί αυτό έπρεπε να γίνουν μόνιμες μετατροπές στα γονίδια από εμβρυϊκό στάδιο, διαδικασία που στον άνθρωπο είναι αδύνατο να συμβεί.
Ωστόσο, επιστήμονες του Ισπανικού Εθνικού Κέντρου Ερευνας για τον Καρκίνο (CNIO) διαπίστωσαν ότι το προσδόκιμο ζωής των ποντικιών μπορεί να αυξηθεί αν τα υποβάλουν σε θεραπεία που στοχεύει απευθείας στα γονίδιά τους, ακόμη και στην ενηλικίωση. Οι επιστήμονες χορήγησαν έναν ακίνδυνο τροποποιημένο ιό, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε για τη «μεταφορά» του γονιδίου του ενζύμου της τελομεράσης. Η τελομεράση αποκαθιστά τις φθορές που υφίστανται τα τελομερή, τα οποία βρίσκονται στις άκρες των χρωμοσωμάτων και προστατεύουν τη χρήσιμη γενετική πληροφορία από τη φθορά, επιβραδύνοντας έτσι το βιολογικό ρολόι των κυττάρων και κατ’ επέκταση του οργανισμού. Ομως σε πολλά κύτταρα το γονίδιο της τελομεράσης είναι ενεργοποιημένο μόνο πριν από τη γέννηση, ενώ τα κύτταρα ενός ενήλικου οργανισμού -με ελάχιστες εξαιρέσεις- δεν διαθέτουν τελομεράση.
Οι ερευνητές εφάρμοσαν τη θεραπεία σε ενήλικα ποντίκια (ενός έτους) και σε ηλικιωμένα ποντίκια (δύο ετών) και διαπίστωσαν ότι το προσδόκιμο ζωής των πρώτων αυξήθηκε κατά 24% και των δεύτερων κατά 13%. Μάλιστα, η θεραπεία βελτίωσε σημαντικά τη συνολική εικόνα της υγείας τους, ενώ καθυστέρησε την εμφάνιση ασθενειών που σχετίζονται με τη γήρανση, όπως η οστεοπόρωση και η αντίσταση στην ινσουλίνη, που προκαλεί διαβήτη. Η μελέτη αναμένεται να οδηγήσει σε θεραπείες αντιγήρανσης και ασθενειών όπως οι παραπάνω.
Αλεξάνδρα Χυδηριώτη
