Οι εορτασμοί για την έλευση της νέας χρονιάς ολοκληρώθηκαν. Τα βεγγαλικά που φώτισαν για λίγα λεπτά της ώρας τον νυχτερινό ουρανό έσβησαν και τα μπουκάλια σαμπάνιας που άνοιξαν για το καλό άδειασαν…
Το 2013 είναι εδώ και μαζί του είναι εδώ και η νέου τύπου λιτότητα, που έκοψαν κι έραψαν στα μέτρα τους οι ισχυροί της Ευρώπης, φοβούμενοι τις «δημοσιονομικές αταξίες» των χωρών του λεγόμενου «φτωχού ευρωπαϊκού Νότου».
Επισήμως από χθες τα περισσότερα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης καλούνται να εφαρμόσουν πολύ πιο αυστηρά δημοσιονομικά κριτήρια, καθώς τέθηκαν σε ισχύ οι νέοι κανόνες για την αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης που προβλέπει το Δημοσιονομικό Σύμφωνο, το οποίο έχει επικυρωθεί από τις 16 εκ των 25 χωρών-μελών της ευρωπαϊκής οικογένειας.
Στο εξής μόνο οι χώρες που το έχουν επικυρώσει θα μπορούν να ζητήσουν κεφάλαια από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ΕΜΣ), το μόνιμο ταμείο «διάσωσης» της Ε.Ε. Το Σύμφωνο υπαγορεύει ότι οι χώρες που το έχουν κυρώσει πρέπει να ενσωματώσουν τον λεγόμενο χρυσό κανόνα, τους ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς, στα Συντάγματά τους, ενώ προβλέπει επίσης τη δημιουργία αυτόματων διορθωτικών μηχανισμών -περικοπές δαπανών, αυξήσεις φόρων- όταν ο στόχος αυτός δεν επιτυγχάνεται. Τα λεγόμενα διαρθρωτικά ελλείμματα, που δεν συνδέονται με τις προσωρινές συνέπειες των οικονομικών υφέσεων, πρέπει να περιορίζονται κάτω από το 0,5% του ΑΕΠ κάθε χώρας. Οι χώρες το δημόσιο χρέος των οποίων υπερβαίνει το όριο που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (60% του ΑΕΠ) καλούνται να το μειώνουν κατά 5% ανά έτος.
Αντιστρόφως, οι χώρες που τηρούν το όριο μπορούν να έχουν υψηλότερα διαρθρωτικά ελλείμματα, έως και 1% του ΑΕΠ τους. Οι χώρες με ελλείμματα που υπερβαίνουν το 3% του ΑΕΠ τους θα αντιμετωπίζουν αυτόματα κυρώσεις, εκτός αν η πλειονότητα κρατών-μελών της ευρωζώνης το αποτρέπει.
Μέσα στο νέο δημοσιονομικό περιβάλλον που δημιουργείται λοιπόν στην Ε.Ε., η Ιρλανδία χθες ανέλαβε την προεδρία της Ενωσης. «Σταθερότητα, δουλειά, ανάπτυξη και… ανάπτυξη» είναι το μότο της ιρλανδικής προεδρίας, με τη χώρα, παρά την κρίση που βιώνει, να θέλει να δείξει ότι και μπορεί και θέλει να ξαναβρεί τη χαμένη δημοσιονομική της πειθαρχία.
Γιώργος Τραπεζιώτης
