Η Μεγάλη Εβδομάδα ξεκινάει αύριο και για τους περισσότερους Ελληνες (όσοι ήδη δεν έχουν ξεκινήσει) σημαίνει… νηστεία. Πέρα όμως από το θρησκευτικό νόημα της νηστείας, που είναι η εγκράτεια και η πειθαρχεία στις επιθυμίες που μας επιβάλλει το… στομάχι μας, αρκετοί αντιλαμβάνονται αυτή την περίοδο ως μια καλή ευκαιρία για αποτοξίνωση του οργανισμού από τις γαστρονομικές υπερβολές και καταχρήσεις του χειμώνα. Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, που οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι κατά τη διάρκεια της νηστείας «τρέφεται η ψυχή», αλλά και το σώμα μόνο όταν τη βλέπουμε ως ανανέωση του οργανισμού και όχι ως στέρηση. Μάλιστα εάν έχετε παιδιά επιρρεπή στην… κακή διατροφή, η Μεγάλη Εβδομάδα αποτελεί ίσως «χρυσή ευκαιρία» για να τα μυήσετε -ακόμα και από την ηλικία των πέντε ετών- σε μια διαφορετική δίαιτα για έξι ημέρες, που είναι και θρεπτική και νόστιμη!
Τα παραπάνω τονίζει στην «κυριακάτικη δημοκρατία» ο Παναγιώτης Πανόπουλος, διαιτολόγος – διατροφολόγος, που αποκαλύπτει τα ευεργετικά αποτελέσματα της νηστείας, το μυστικό της μαγειρίτσας, αλλά και την «ιεροτελεστία» του οβελία για να μη μας στείλει το αρνί πασχαλιάτικα… στο εφημερεύον νοσοκομείο! Για να πετύχουμε μ΄ έναν σπάρο δυο τρυγόνια, δηλαδή να ικανοποιήσουμε και το θρησκευτικό μας αίσθημα, χωρίς όμως να πεινάσουμε, ο κ. Πανόπουλος μας αποκαλύπτει έξυπνους συνδυασμούς τροφών, που αποτελούν νόστιμα πρωινά και χορταστικά σνακ, γεύματα και σαλάτες (χωρίς πολλά λάδια και ψωμιά), που θα λατρέψουν μικροί και μεγάλοι, δίχως να πάρουν παραπάνω κιλά!
Χορταίνουν
Για να αυξηθεί η βιολογική αξία της νηστείας, ο οργανισμός χρειάζεται πρωτεΐνη υψηλής θερμιδικής αξίας. Γι΄ αυτό οι φυτικές πρωτεΐνες θα πρέπει να είναι ανάλογες των ζωικών πρωτεϊνών, που δεν επιτρέπεται να καταναλώσουμε στη νηστεία της Μεγάλης Εβδομάδας. «Για να το πετύχουμε αυτό αρκεί να γνωρίζουμε τους έξυπνους συνδυασμούς των λαχανικών με τα δημητριακά, με σπόρους και προϊόντα αυτών. Επίσης μπορούμε να αντικαταστήσουμε το γάλα -που είναι απαραίτητο για τα παιδιά- με γάλα σόγιας ή αμυγδαλόγαλα. Εάν σ’ αυτό προστεθεί μια κουταλιά μέλι, τότε το ρόφημα απογειώνεται γευστικά και φυσικά τα παιδιά θα το λατρέψουν» σημειώνει ο κ. Πανόπουλος
Ενα δυναμωτικό – νηστίσιμο πρωινό, λοιπόν, είναι ένα ποτήρι γάλα σόγιας ή αμυγδαλόγαλο με μέλι (προϊόντα που πωλούνται στα μαγαζιά με βιολογικά προϊόντα αλλά και στα σούπερ μάρκετ), που είναι πλούσια σε σίδηρο, ασβέστιο, βιταμίνες Β12 και D. Συνδυαστικά μπορούν να φάνε μια φέτα ψωμί με ταχινόμελο ή φιστικοβούτυρο.
«Το ταχίνι είναι ιδανικό υποκατάστατο των ζωικών πρωτεϊνών, αφού περιέχει σημαντική ποσότητα φυτικών πρωτεϊνών, υψηλής όμως βιολογικής αξίας, που δρουν αναζωογονητικά και είναι ιδανικό για τη σωστή λειτουργία της καρδιάς» εξηγεί ο διατροφολόγος.
Εξυπνα πρωινά και απογευματινά σνακ -κυρίως για τα παιδιά- είναι το παστέλι, οι μπάρες δημητριακών, τα κριτσίνια με ηλιόσπορους ή λιναρόσπορους και φυσικά τα φρέσκα φρούτα αλλά και τα ξερά, όπως το δαμάσκηνο και το βερίκοκο, που είναι πλούσια σε σίδηρο και ασβέστιο.
Δεν πρέπει να ξεχνάμε τους ξηρούς καρπούς, όπως τα αμύγδαλα, που είναι είναι μια θαυμάσια πηγή μονοακόρεστων λιπαρών οξέων και μας προμηθεύουν με το 35% των ημερήσιων αναγκών μας σε βιταμίνη Ε.
Επίσης τα καρύδια αποτελούν μία από τις καλύτερες πηγές ω-3 λιπαρών οξέων στη φύση, ενώ το κουκουνάρι περιέχει βιταμίνη Ε, βιταμίνη Κ και μαγνήσιο.
«Ωστόσο, εάν κάποιος έχει αλλεργία σε ξηρούς καρπούς, καλό είναι να τους αποφύγει» σημειώνει ο κ. Παναγιώτης Πανόπουλος.
Ολοι γνωρίζουμε τα κλασικά νηστίσιμα πιάτα, όπως σουπιές με σπανάκι, καλαμαράκια τηγανητά γεμιστά, ριζότο με γαρίδες κ.λπ. Εάν θέλουμε όμως να κάνουμε τη διαφορά στο μεσημεριανό γεύμα ή το δείπνο σας, ας αυτοσχεδιάσουμε! Ενα γευστικό πιάτο είναι ζυμαρικά με σάλτσα από ταχίνι ή κουκουνάρι. Μπορούμε, μάλιστα, να το συνοδεύσουμε με μια χορταστική σαλάτα με μαρούλι, σουσάμι, μαυρομάτικα, ελαιόλαδο και ξίδι άριστης ποιότητας. «Το ξίδι στις σαλάτες κατεβάζει το σάκχαρο, ενώ παράλληλα ικανοποιεί το αίσθημα της πείνας» επισημαίνει ο διατροφολόγος.
Ακόμη μπορούμε να ετοιμάσουμε χορταστικά πιάτα, συνδυάζοντας όσπρια με δημητριακά, όπως ρεβίθια με ρύζι ή με καλαμπόκι, φασόλια με ρύζι ή φακές με ρύζι. Ενας ακόμα νόστιμος συνδυασμός είναι δημητριακά με ξηρούς καρπούς, όπως πλιγούρι με καρύδια και μια σαλάτα με χόρτα, ελαιόλαδο και λεμόνι.
Η ιεροτελεστία του οβελία
Φτάνοντας στο Μεγάλο Σάββατο, μετά την Ανάσταση, θα πρέπει να κινηθούμε «έξυπνα» και να μην αφήσουμε το στομάχι μας να μας… παρασύρει, τρώγοντας δυο πιάτα μαγειρίτσα και πέντε αβγά: «Η μαγειρίτσα είναι μια σούπα, με συκωτάκι και ρυζάκι, που ουσιαστικά προετοιμάζει τον οργανισμό για τον οβελία που θα καταναλώσουμε την επόμενη ημέρα. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, που στα εστιατόρια το πρώτο πιάτο είναι σούπα. Ομως προσοχή στις υπερβολές. Εάν κάποιος φάει δυο πιάτα, φυσικό είναι να βαρυστομαχιάσει!» εξηγεί ο κ. Παναγιώτης Πανόπουλος. Επειδή όμως το βράδυ της Ανάστασης συνήθως τρώμε και αβγό και τα παιδιά το σοκολατένιο, δεν πρέπει να βιαζόμαστε. «Το μυστικό είναι λίγο απ’ όλα» τονίζει ο διατροφολόγος και προσθέτει: «Το ίδιο ισχύει και για την ημέρα του Πάσχα. Πρέπει να τρώμε από το πρωί που θα ξυπνήσουμε μικρές μερίδες και πολύ αργά για να μην πάθουμε θερμιδικό σοκ».
Καλό είναι, λοιπόν, να τσιμπολογάμε κάτι από το πρωί: ένα αβγό, ένα κουλουράκι, λίγο τσουρέκι και όταν αρχίσει να ξεροψήνεται το αρνάκι ή το κατσικάκι στη σούβλα, να «τσιμπήσουμε» και λίγο κρέας, έτσι ώστε όταν θα καθίσουμε στο τραπέζι το μεσημέρι να έχουμε σχεδόν φάει! Ο,τι λίγο πολύ κάνουν δηλαδή όλοι οι Ελληνες, όταν μαζεύονται γύρω από τη σούβλα την Κυριακή της Λαμπρής, αλλά με μέτρο! Απλώς τσιμπολόγημα! «Αυτό, άλλωστε, είναι και το βασικό μυστικό, που το ξέρουν όσοι νηστεύουν καθ΄ όλη τη διάρκεια της Σαρακοστής. Φυσικά μιλάμε για τους μυημένους, που μπορούν να πειθαρχούν στο σώμα τους, μια κατάκτηση που αποκτιέται με πρόγραμμα και γνώση».
Ενα κρασί σαν τρία παϊδάκια
Μεγάλη προσοχή πρέπει να δείξουμε στο ποτό, που κρύβει πολλές θερμίδες. Το καλύτερο ποτό είναι το κόκκινο κρασί, γιατί περιέχει αντιοξειδωτικές ουσίες. Ωστόσο 160 ml κρασί, 40 ml ουίσκι ή 240 ml μπίρα μάς προσθέτουν από 200 ως 250 θερμίδες: «Ενα ποτήρι κρασί αντιστοιχεί με τρία παϊδάκια. Εάν πιούμε τέσσερα ποτήρια κρασί, θα είναι σαν να έχουμε φάει 12 παϊδάκια! Γι΄ αυτό πρέπει να υπολογίζουμε πάντα το ποτό σαν φαγητό» σημειώνει ο κ. Πανόπουλος.
Ρίτα Μελά
