Εργοτάξια, όπως στον Σταθμό Λαρίσης, έχουν λεηλατηθεί, ενώ στον ΟΣΕ συνεχίζεται ο εμφύλιος για το αν θα έπρεπε να διαλυθεί προ διετίας μια σύμβαση που σερνόταν από το 2005 για το τρίτο τμήμα του προαστιακού (Πειραιάς – Τρεις Γέφυρες). Οκτώ χρόνια μετά, τα έργα στο συγκεκριμένο τμήμα είναι στον αέρα, ενώ η κοινοπραξία Siemens – ΑΚΤΩΡ – ΤΕΡΝΑ, που εκδιώχθηκε το 2011, ζητάει αποζημιώσεις εκατομμυρίων!
Εν τω μεταξύ, ο κεντρικός σιδηροδρομικός άξονας στην περιοχή των Αχαρνών, από τον οποίο διέρχονται σχεδόν όλες οι αμαξοστοιχίες της χώρας, δεν διαθέτει ηλεκτροκίνηση, με τεράστιο κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ, που χρησιμοποιεί ντιζελάμαξες. Την ίδια ώρα οι εισαγγελείς και οι ελεγκτές του υπουργείου Οικονομικών δυσκολεύονται να βγάλουν άκρη, εν μέσω καταγγελιών περί κουκουλώματος ακόμα μίας σκοτεινής υπόθεσης στα δημόσια έργα. Οσο για την ολοκλήρωση των εργασιών, οδεύει προς το επόμενο ΕΣΠΑ, με συνέπεια την απώλεια κονδυλίων ύψους δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Τα στοιχειωμένα έργα του προαστιακού στο τμήμα Σιδηροδρομικό Κέντρο Αχαρνών (ΣΚΑ) – Αθήνα – Πειραιάς, με τα μόνιμα εργοτάξια, είναι μόνο μία από τις εργολαβίες που αποτελούν τροχοπέδη στην πώληση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Εξαιτίας των δεκάδων ημιτελών έργων και συμβάσεων, των επαναπροκηρύξεων κ.λπ, οι υποψήφιοι αγοραστές ζητούν από την κυβέρνηση ρήτρες για έγκαιρη ολοκλήρωση των εργασιών στο σιδηροδρομικό δίκτυο. Με δεδομένο ότι σχεδόν καμία μεγάλη σύμβαση του ΟΣΕ δεν ολοκληρώθηκε στην ώρα της και στο κόστος της, ουδείς μπορεί να δεσμευτεί προς τους επενδυτές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Χωρίς ηλεκτροκίνηση και σύγχρονα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης, οι νέοι ιδιοκτήτες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν θα μπορέσουν να αυξήσουν το συγκοινωνιακό και μεταφορικό έργο.
Η περίφημη «Σύμβαση 994» για το τρίτο τμήμα του Προαστιακού Σιδηροδρόμου αποτελεί μνημείο στα χρονικά των σιδηροδρομικών έργων. Η εργολαβία στο τμήμα Πειραιάς – Αθήνα – Τρεις Γέφυρες ανατέθηκε παραμονές των Ολυμπιακών Αγώνων στην κοινοπραξία Siemens – ΑΚΤΩΡ – ΤΕΡΝΑ με σχεδόν μηδενική έκπτωση και προϋπολογισμό 160.000.000 ευρώ. Το έργο είχε, μάλιστα, χαρακτηριστεί κατεπείγον και «ολυμπιακό», με προθεσμία ολοκλήρωσης μόλις οκτώ μήνες, μολονότι η σύμβαση υπεγράφη μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες, στα μέσα του 2005! Οι οκτώ μήνες έγιναν οκτώ χρόνια, αλλά το έργο δεν ολοκληρωνόταν, με αποτέλεσμα, έπειτα και από το σκάνδαλο με τα «μαύρα» ταμεία της Siemens, να δοθεί εντολή για διάλυση της εργολαβίας.
Με καθυστέρηση πολλών μηνών ο ΟΣΕ προχώρησε στην «έξωση» της κοινοπραξίας, η οποία έχει τώρα εγείρει απαιτήσεις εκατομμυρίων. Οσο για την επαναπροκήρυξη του έργου, υποτίθεται ότι προχωρούν οι μελέτες και προσδιορίζεται το φυσικό αντικείμενο που δεν εκτέλεσαν οι προηγούμενοι εργολάβοι, ώστε να συμπεριληφθεί στον νέο διαγωνισμό. Σύμφωνα με καταγγελίες, με πρόσφατη αυτή του ανεξάρτητου βουλευτή Ν. Νικολόπουλου, ακόμα λειτουργούν επιτροπές «εξακρίβωσης κόστους» κ.λπ. Η κοινοπραξία Siemens – ΑΚΤΩΡ – ΤΕΡΝΑ υποστηρίζει ότι της έχουν δοθεί σχετικές εντολές για όλες τις υπερσυμβατικές και εξωσυμβατικές εργασίες που εκτέλεσε, ενώ όλες οι διαδοχικές παρατάσεις του έργου έχουν δοθεί «χωρίς υπαιτιότητά της».
Ενώ κάποιοι στον ΟΣΕ επιμένουν να υποστηρίζουν ότι κακώς διαλύθηκε η αμαρτωλή σύμβαση, ο κ. Νικολόπουλος σε πρόσφατη μηνυτήρια αναφορά προς την εισαγγελέα για θέματα διαφθοράς Ελένη Ράικου τονίζει ότι «είναι μια συνήθης πρακτική στα δημόσια έργα, όπου οι εργολάβοι, με τη συνεργασία επίορκων υπαλλήλων, καταφέρνουν να δικαιώνονται δικαστικά για απαιτήσεις τους εκατομμυρίων ευρώ, γιατί απλά οι επίορκοι υπάλληλοι “παρέλειψαν” (!!!) να απαντήσουν στα αιτήματά τους, αφήνοντας να περάσουν άπρακτες οι σχετικές προθεσμίες».
Η υπόθεση της «Σύμβασης 994» παραμένει ανοιχτή για τις εισαγγελικές Αρχές και τους ελεγκτές του υπουργείου Οικονομικών και θεωρείται μία από τις «πληγές» που μελετούν οι υποψήφιοι αγοραστές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το δυστύχημα είναι ότι το στοιχειωμένο τρίτο τμήμα του προαστιακού σιδηροδρόμου είναι μόνο ένα από τα δεκάδες παραδείγματα καθυστερήσεων και σπατάλης στα σιδηροδρομικά έργα.
Τη θέλουν «πακέτο» μαζί με την τεχνική βάση
Σύμφωνα με τις πρώτες κρούσεις που έχουν γίνει στο Ταμείο Ιδιωτικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ), κάποιοι από τους υποψηφίους για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ θεωρούν ότι πρέπει να πωληθεί ταυτόχρονα με την εταιρία συντήρησης του τροχαίου υλικού (που λειτουργεί την τεχνική βάση του ΟΣΕ και είναι γνωστή ως ROSCO), η πώληση της οποίας προωθείται με ξεχωριστό διαγωνισμό. Η πώληση ΤΡΑΙΝΟΣΕ – ROSCO ως «πακέτο» περιορίζει τα ρίσκα του επενδυτή, αφού η τελευταία θα συντηρεί τις αμαξοστοιχίες που θα χρησιμοποιεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ.
Το σχέδιο προβλέπει ότι οι δύο εταιρίες θα υπογράψουν πιθανώς δεκαετές συμβόλαιο συντήρησης. Κάποιοι από τους επενδυτές πιέζουν για ταυτόχρονη πώληση, ώστε να ελέγχουν τουλάχιστον την κατάσταση με τα βαγόνια.
Οι υποψήφιοι για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ ζητούν επίσης ρήτρες διαθεσιμότητας του δικτύου από τον ΟΣΕ, ρήτρες για την τήρηση του χρονοδιαγράμματος ανάπτυξης / αναβάθμισης του σιδηροδρομικού δικτύου της χώρας (την ίδια στιγμή που σχεδόν κανένα μεγάλο έργο δεν παραδίδεται στην ώρα του). Από τα ερωτήματα που έχουν κατατεθεί στο Ταμείο Ιδιωτικοποιήσεων προκύπτει ότι οι επενδυτές θέλουν πιο αναλυτικά στοιχεία για τις πέντε συμβάσεις που θα υπογράψει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ με το Δημόσιο και τον ΟΣΕ, προτού ολοκληρωθεί ο διαγωνισμός πώλησης της εταιρίας. Στο ΤΑΙΠΕΔ υποστηρίζουν ότι περισσότερα στοιχεία θα δοθούν στους ομίλους που θα προεπιλεγούν. Αρχικό ενδιαφέρον για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχουν εκδηλώσει οι ρωσικοί σιδηρόδρομοι -σε συνεργασία με τον όμιλο ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ-, ενώ λέγεται ότι στον διαγωνισμό θα συμμετάσχουν γαλλικές και κινεζικές εταιρίες. Οι υποψήφιοι έχουν προθεσμία για την εκδήλωση ενδιαφέροντος έως τις 16 Σεπτεμβρίου.
Φώτης Κόλλιας
