«Προσγείωση» των στόχων σε ό,τι αφορά τα πρωτογενή πλεονάσματα τα επόμενα χρόνια, διευθέτηση του ζητήματος του ελληνικού χρέους το συντομότερο δυνατόν και τερματισμό της λήψης νέων μέτρων λιτότητας συνιστά το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής στη νέα τριμηνιαία έκθεσή του, που δημοσιοποιήθηκε χθες, ενώ δεν παραλείπει να ασκήσει κριτική και στην αντιπολίτευση (ΣΥΡΙΖΑ) επισημαίνοντας ότι το δίλημμα «Μνημόνιο ή όχι άλλο Μνημόνιο» είναι παραπλανητικό.
O προβληματισμός επικεντρώνεται στα πρωτογενή πλεονάσματα που εμφανίζουν η τελευταία έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και το νέο Μεσοπρόθεσμο που κατατέθηκε προς ψήφιση στη Βουλή. Μάλιστα, το Μεσοπρόθεσμο έχει κατεβάσει τον πήχη του πλεονάσματος σε σχέση με τα μεγέθη της έκθεσης της τρόικας για να μειώσει το δημοσιονομικό κενό. Εντούτοις, το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής αμφισβητεί και τις προβλέψεις του Μεσοπρόθεσμου για πλεονάσματα 2,3% το 2014, 2,5% το 2015 και 3,5% το 2016.
Παραπέμποντας σε συγκριτική μελέτη του ΔΝΤ, το Γραφείο Προϋπολογισμού επισημαίνει ότι «τίθεται γενικότερο ζήτημα όσον αφορά τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων», δεδομένου ότι «υπάρχουν μόνο λίγα παραδείγματα που ανεπτυγμένες χώρες (π.χ. η πετρελαιοπαραγωγός Νορβηγία) ήταν σε θέση να τα διατηρήσουν για μεγάλες χρονικές περιόδους». Επίσης, «ο μέσος όρος αυτών των πλεονασμάτων ως ποσοστό του ΑΕΠ ήταν 3,1%, πολύ χαμηλότερος από αυτούς που εκτιμώνται τόσο στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018 όσο και στους υπολογισμούς της τρόικας».
Οι συντάκτες της τριμηνιαίας έκθεσης αναφέρουν ότι «αυξανόμενα πρωτογενή πλεονάσματα μπορούν να επιτευχθούν είτε με περαιτέρω μείωση των κρατικών δαπανών είτε με αύξηση των φορολογικών εσόδων». Ωστόσο, «οι κρατικές δαπάνες είναι σχεδόν αδύνατο να συμπιεστούν περαιτέρω χωρίς ανεπιθύμητες παρενέργειες, μολονότι υπάρχουν περιθώρια για αναδιάταξή τους». Επιπλέον, όσον αφορά τα φορολογικά έσοδα, «η έως τώρα πτώση των εισοδημάτων και οι συνεχείς ανασχεδιασμοί στο φορολογικό σύστημα δεν μας επιτρέπουν κάποια αισιόδοξη πρόβλεψη για γρήγορη αύξηση των εσόδων και μείωση της φοροδιαφυγής. Αλλωστε, ό,τι επιτεύχθηκε έως τώρα από πλευράς εσόδων οφείλεται περισσότερο στις αυξήσεις φορολογικών συντελεστών και σε νέους φόρους, παρά στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής».
Στην έκθεση καταγράφεται πολύ μεγάλη μείωση των ιδιωτικών επενδύσεων και αναστροφή της αυξητικής τάξης των εξαγωγών. Κριτική ασκείται και για την περικοπή δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων το 2015 κατά 400.000.000 ευρώ, τη στιγμή που επιθυμεί η κυβέρνηση ένα εμπροσθοβαρές ΕΣΠΑ.
Κριτική για τις αποκρατικοποιήσεις
Το Γραφείο Προϋπολογισμού εκφράζει ακόμα αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα των ιδιωτικοποιήσεων μονοπωλίων, αναφέροντας ως παράδειγμα τις εταιρίες ύδρευσης: «Τίθεται πάλι το ζήτημα αν θα έχουν θετικές επιπτώσεις οι ιδιωτικοποιήσεις μονοπωλίων, δηλαδή η μετατροπή δημόσιων σε ιδιωτικά μονοπώλια (και μάλιστα ενδεχομένως στα χέρια κερδοσκοπικών κεφαλαίων), όπως π.χ. συμβαίνει με τις εταιρίες ύδατος. Η ευρωπαϊκή εμπειρία προειδοποιεί ότι τέτοιες μεταλλάξεις έχουν μάλλον αρνητικές συνέπειες, πράγμα που εξηγεί γιατί στη Γερμανία οι δήμοι ανακτούν τον έλεγχο των εταιριών ύδρευσης».
Για την αντιπολίτευση, αναφέρει, η οικονομική πολιτική έχει εγκλωβιστεί παραπλανητικά στην έννοια Μνημόνιο ή ενώ το κυρίαρχο είναι το ζήτημα της αυτονομίας.
Στέλιος Κράλογλου
