Κάτι αλλάζει στην οικονομία, αλλά μόνο για τους μεγάλους παίκτες και τις εταιρίες που έχουν μονοπωλιακή θέση στην αγορά. Πράγματι, η τάση «έξοδος στις αγορές» επαναλαμβάνεται, μετά το Δημόσιο και τις τράπεζες, από ορισμένες μεγάλες επιχειρήσεις προκειμένου να αντλήσουν χρήματα με χαμηλότερο κόστος από αυτό που με δυσκολία άντλησαν μεσούσης της κρίσης. Αντίθετα, η πλειονότητα των επιχειρήσεων θα παραμείνει για μεγάλο διάστημα εκτός χρηματοδότησης.
Η βασικότερη εξέλιξη είναι ότι πλέον το κόστος του χρήματος (επιτόκιο), με το οποίο επιβαρύνονται οι μεγάλες εταιρίες που έχουν πρόσβαση στις αγορές, είναι κατά μέσο όρο περίπου 3% χαμηλότερο από αυτό με το οποίο επιβαρύνθηκαν οι ίδιες επιχειρήσεις το 2013. Αυτό συνεπάγεται ετήσιο όφελος 30.000.000 ευρώ για κάθε 1 δισ. που δανείζονται και συνολικά ανέρχεται σε εκατοντάδες εκατομμύρια, αλλά προς το παρόν για μια ντουζίνα επιχειρήσεις.
Για παράδειγμα, όσες ελληνικές εταιρίες αναγκάστηκαν να δανειστούν το 2013 πήραν κεφάλαια από τις διεθνείς αγορές με επιτόκια από 7% έως 9,75%. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η εταιρία Intralot από τον κλάδο πληροφορικής για τυχερά παίγνια που δανείστηκε το 2013 με 9,75%, η S&Β Ορυκτά από την παραγωγή βιομηχανικών ορυκτών με 9,25%, η Frigoglass (παραγωγή ψυκτικών θαλάμων) με 8,25% και τα Ελληνικά Πετρέλαια (διύλιση και εμπορία καυσίμων) με 8%. Ακόμη και ο ΟΤΕ που έχει βασικό μέτοχο και ελέγχεται από τον γερμανικό κολοσσό Deutsche Telekom δανείστηκε το 2013 με επιτόκιο 7,87%.
Από τις παραπάνω εταιρίες, τα Ελληνικά Πετρέλαια απευθύνθηκαν και φέτος στις διεθνείς αγορές εκδίδοντας ομολογιακό δάνειο 3 δισ. ευρώ με επιτόκιο 4,95%, δηλαδή μικρότερο κατά 3,05% από αυτό που δανείστηκε πέρυσι. Η Intralot, επίσης, ολοκλήρωσε έκδοση ομολογιακού δανείου (250.000.000 ευρώ) τις προηγούμενες ημέρες με κόστος 6,125% ή μικρότερο κατά 3,625% έναντι του περσινού δανείου.
Eπίσης, την προηγούμενη εβδομάδα η ΔΕΗ ολοκλήρωσε δύο εκδόσεις ομολογιακού δανείου 200.000.000 ευρώ και 300.000.000 ευρώ με επιτόκια 5% και 5,5% αντίστοιχα, ενώ προηγουμένως η Εθνική και η Πειραιώς εξέδωσαν ομολογιακά δάνεια 500.000.000 ευρώ και 750.000.000 ευρώ αντίστοιχα με κόστος 4,5% και 5,125%. Σε διαδικασία έκδοσης ομολογιακών δανείων είναι επίσης μεγάλες εταιρίες όπως ο Μυτιληναίος, ο Ελλάκτωρ και η Alpha Bank.
Από μόνη της αυτή η εξέλιξη βελτιώνει τη ρευστότητα και την κερδοφορία των επιχειρήσεων. Δεν συνεπάγεται, όμως, αύξηση των εσόδων τους δεδομένης της εγχώριας ύφεσης και της μείωσης του διαθεσίμου εισοδήματος των νοικοκυριών. Ωστόσο, μέσω της βελτίωσης της ρευστότητας οι επιχειρήσεις μπορούν να «ξαναζωντανέψουν» χρηματοοικονομικά και να χρηματοδοτήσουν -όσες απευθύνονται στη διεθνή αγορά- τις εξαγωγές τους. Από εκεί και πέρα, σταδιακά και με πολύ αργό ρυθμό το όφελος μπορεί να περάσει σε μικρή μερίδα των νοικοκυριών και αυτό υπό προϋποθέσεις.
Χρήστος Ιωάννου


