Το φθινόπωρο, οι άνεργοι στη Γαλλία θα φθάσουν τον αριθμό-ρεκόρ των 3.600.000 και ο Φρανσουά Ολάντ θα κληθεί να απολογηθεί για μία ακόμη αποτυχία του. Εχοντας ξεφορτωθεί πλέον τους «παλαιάς κοπής» αριστερούς, τύπου Αρνό Μοντεμπούρ, και έχοντας φέρει «νέο αίμα», όπως το αγαπημένο παιδί των τραπεζών Εμανουέλ Μακρόν, ο Γάλλος πρόεδρος προετοιμάζεται για τη… μητέρα των μαχών, τη μετωπική σύγκρουση με τα συνδικάτα τον Σεπτέμβριο.
Ηδη η πρώτη συνέντευξη του νεόκοπου 37χρονου «τσάρου» της γαλλικής οικονομίας δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας, προκαλώντας εύλογο εκνευρισμό στο Ελιζέ. Η επαναφορά στο τραπέζι των συζητήσεων του 35ώρου, το οποίο οι κοινωνικοί εταίροι θεωρούν μη διαπραγματεύσιμο, δείχνει ότι το νερό δεν θα κυλήσει εύκολα στο αυλάκι… Η γαλλική οικονομία βρίσκεται σε κατάσταση βαθιάς κρίσης, με την ανεργία να αυξάνεται, τα «λουκέτα» να πληθαίνουν, τους εργοδότες να πιέζουν και το Βερολίνο μαζί με την Κομισιόν να κουνούν το… δάχτυλο στον Φρανσουά Ολάντ και τον πρωθυπουργό Μανουέλ Βαλς.
Ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης δεν φαίνεται να λύνει το πρόβλημα σε μια χώρα που οδηγείται σε βαθιά κρίση, οικονομική αλλά και πολιτική. Οπως πολύ εύστοχα σχολίαζε η «Le Monde», η κυβερνητική κρίση στη Γαλλία δεν ήταν μια κρίση την οποία προκάλεσαν «αντάρτες» σαν τον τέως υπουργό Οικονομίας Αρνό Μοντεμπούρ και τον τέως υπουργό Παιδείας Μπενουά Αμόν. «Είναι μια κρίση δομική, μια σοβαρή κρίση που δείχνει την αδυναμία της Αριστεράς, τον ερασιτεχνισμό και την ανετοιμότητά της να αντιμετωπίσει την κρίση, την αδυναμία της να την ξεπεράσει συλλογικά». Ο Ολάντ δεν θέλει να τα «σπάσει» με την Ανγκελα Μέρκελ και προτιμά να κλείνει τα αυτιά σε όλες τις φωνές που προειδοποιούν ότι τα μέτρα δημοσιονομικής πειθαρχίας οδηγούν τη γαλλική οικονομία στον «γκρεμό». Αυτός ήταν και ο λόγος που απομακρύνθηκε ο «ενοχλητικός» Μοντεμπούρ για να αναλάβει ο νέος και φιλελεύθερος Εμανουέλ Μακρόν.
Εκτός από τον Μακρόν, τα άλλα νέα πρόσωπα της κυβέρνησης «Βαλς 2» είναι η μαροκινής καταγωγής Ναγιάτ Μπελκασέμ Βαλό, που το 2012 είχε διατελέσει κυβερνητική εκπρόσωπος και ανέλαβε το υπουργείο Παιδείας, καθώς και η ασιατικής καταγωγής Φλερ Πελερίν, η οποία ανέλαβε το υπουργείο Πολιτισμού στη θέση της Ορελί Φιλιπέτι, που συμμετείχε στην «ανταρσία» – εντυπωσιακές παρουσίες αμφότερες. Αμετακίνητοι στις θέσεις τους παρέμειναν η Σεγκολέν Ρουαγιάλ στο υπουργείο Οικολογίας, ο Μισέλ Σαπέν στο υπουργείο Οικονομικών, ο Λοράν Φαμπιούς στο υπουργείο Εξωτερικών και ο Στεφάν Λε Φολ στο υπουργείο Γεωργίας.
Το δίδυμο Βαλς – Ολάντ θα προσπαθήσει να περάσει μέτρα στη Βουλή, πολλά εκ των οποίων αφορούν περικοπές δισεκατομμυρίων ευρώ.
Ανεργία
Την ίδια ώρα, ο αριθμός των ανέργων στη Γαλλία αυξήθηκε για ένατο συνεχόμενο μήνα τον Ιούλιο, με τους εγγεγραμμένους στο ταμείο ανεργίας να αυξάνονται κατά 0,8% (26.100), καταγράφοντας νέο ρεκόρ και φτάνοντας τα 3,424 εκατομμύρια, όπως ανακοίνωσε σήμερα το υπουργείο Εργασίας. «Η αύξηση αυτή μεταφράζεται σε μηδενική αύξηση στην ευρωζώνη, όπως και στη Γαλλία» σχολίασε ο υπουργός Εργασίας Φρανσουά Ρεμπσαμέν, προσπαθώντας να διασκεδάσει τις εντυπώσεις. Ομως, το φθινόπωρο οι άνεργοι στη Γαλλία θα φθάσουν τον αριθμό-ρεκόρ των 3,6 εκατομμυρίων. Το υπουργείο Εργασίας όπως και ο Γάλλος πρωθυπουργός Μανουέλ Βαλς είχαν προειδοποιήσει ότι οι αριθμοί δεν θα είναι καλοί. Η ανεργία στη χώρα σημειώνει μεγάλη αύξηση από τον Φεβρουάριο, ενώ μετά την εκλογή του Φρανσουά Ολάντ στην προεδρία της Γαλλίας τον Μάιο του 2012 οι εγγεγραμμένοι στο ταμείο ανεργίας αυξήθηκαν κατά περισσότερους από 500.000. Το Ελιζέ θεωρεί ότι κάνει τα πάντα, αλλά η γαλλική οικονομία δεν παράγει θέσεις εργασίας. Ανάμεσα στα μέτρα που εξετάζονται για τον Σεπτέμβριο είναι ο θεσμός της μαθητείας για 500.000 νέους και η αναθεώρηση εργασιακών δικαιωμάτων προς όφελος των επιχειρήσεων.
Την επομένη της ανάληψης του χαρτοφυλακίου του, ο νέος υπουργός Οικονομίας προανήγγειλε αλλαγές στην αγορά εργασίας. Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο περιοδικό «Le Point» δήλωσε υπέρ της απελευθέρωσης του 35ώρου στις επιχειρήσεις, κατόπιν συμφωνίας με τα εργατικά συνδικάτα. «Θα μπορούσαμε να επιτρέψουμε στις επιχειρήσεις και στα υποκαταστήματά τους να παρεκκλίνουν, κατόπιν συμφωνίας των κοινωνικών εταίρων, από τους κανόνες του ωραρίου εργασίας αλλά και των αποζημιώσεων.
Είναι ήδη εφικτό αυτό για τις επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Γιατί να μην ακούσουμε αυτές τις επιχειρήσεις, με την προϋπόθεση ότι θα υπάρχει συμφωνία πλειοψηφίας με τους εργαζομένους;» ανέφερε ο Μακρόν. Σύμφωνα με τον υπουργό, ένα τέτοιο μέτρο θα επέτρεπε «να βγούμε από την παγίδα, όπου η συσσώρευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων μετατρέπεται σε εμπόδιο για εκείνους που δεν εργάζονται».
Τα «κλειστά» επαγγέλματα είναι μία ακόμη «καυτή πατάτα» που θα κρατήσει ο νέος υπουργός Οικονομίας. Η μεταρρύθμιση αφορά τα «κλειστά» επαγγέλματα, δικαστικούς επιμελητές, φυσιοθεραπευτές, σχολές οδηγών, συμβολαιογράφους, φαρμακοποιούς κ.λπ., καθώς και άνοιγμα των καταστημάτων την Κυριακή. Στο Παρίσι αναμένεται θύελλα αντιδράσεων.
«Καμπανάκι»
«Στη Γαλλία, το θέμα είναι να ξέρουμε αν κάνουν πραγματικές διαρθρωτικές αλλαγές. Αυτό είχε ανακοινώσει και ο Γάλλος πρόεδρος» δήλωσε η Μέρκελ σε συνέντευξή της στο γερμανικό περιοδικό «Cicero», μία ημέρα μετά την ανακοίνωση της νέας γαλλικής κυβέρνησης. Ρίχνοντας σπόντες στον Ολάντ, η Μέρκελ, αν και απέφυγε να κάνει οποιοδήποτε σχόλιο για τη νέα κυβέρνηση, ευχήθηκε οι χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης να «υποστηρίξουν όλες μαζί την ανάπτυξη» και «όχι μόνο μέσω της αύξησης των δαπανών». Η Γαλλία πρέπει να επιταχύνει τις μεταρρυθμίσεις της και «δεν υπάρχει καιρός για χάσιμο» προειδοποίησε και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Από μικρός στις επιχειρήσεις και στα σαλόνια της πολιτικής
Ο Εμανουέλ Μακρόν, πρώην τραπεζίτης και σύμβουλος του προέδρου Φρανσουά Ολάντ για ζητήματα οικονομίας, είναι 37 ετών. Πρώην εργαζόμενος στον όμιλο επιχειρήσεων Ρότσιλντ, όπου διακρίθηκε ως ο επικεφαλής της εξαγοράς-μαμούθ ενός τμήματος της φαρμακευτικής Pfizer από τη γαλλική εταιρία Nestle, ο Μακρόν θεωρείται ως το αυτί και το μάτι των επιχειρηματιών στο Ελιζέ. Σπούδασε Φιλοσοφία του Δικαίου, Πολιτικές και Οικονομικές Επιστήμες, και το 2011, σε ηλικία 34 ετών, έλαβε την απόφαση να ασχοληθεί με την πολιτική και κέρδισε την εμπιστοσύνη του Φρανσουά Ολάντ και μια θέση στο στενό οικονομικό επιτελείο του Γάλλου προέδρου. Δεξιός και φιλελεύθερος, ο Μακρόν πιστεύει ακράδαντα στη λιτότητα, όπως απαιτεί η Μέρκελ, αν και θεωρεί ότι η Ευρώπη χρειάζεται μια λιτότητα «light» και σε βάθος χρόνου. «Η Γαλλία υποφέρει από δύο προβλήματα συγκεκριμένα και ενδημικά: την ανταγωνιστικότητά μας, που έχει μειωθεί σημαντικά, και το έλλειμμα του προϋπολογισμού». Αυτή είναι κατά τον Μακρόν η αιτία του προβλήματος. Oπως δήλωσε στο «Le Point», «η δυσκολία που ενυπάρχει εδώ είναι ότι ο λόγος της Γαλλίας τίθεται πάντα εν αμφιβόλω, ότι δεν σεβάστηκε τις δεσμεύσεις της ούτε το 2003 ούτε το 2007. Κι αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη». Για τον Μακρόν είναι απαραίτητη η μείωση των δαπανών για να ισοσκελιστεί ο προϋπολογισμός, καθώς «έχουμε τον έλεγχο των δαπανών, αλλά πολύ λιγότερο των εσόδων για την ανάπτυξη». Σε ό,τι αφορά τη φορολογία, ο Μακρόν θεωρεί ότι «εάν η ευρωζώνη διέτρεχε σοβαρό κίνδυνο, θα έπρεπε να αυξήσουμε τους φόρους. Αυτό έγινε καθώς οι προκάτοχοί μας είχαν αποφασίσει αυξήσεις φόρων ως το τέλος του έτους. Συνολικά, μεταξύ 2010 και 2013 οι φόροι αυξήθηκαν πάνω από 60 δισ. ευρώ. Το 2012 δεν υπήρχαν και πολλές επιλογές για την κυβέρνηση, αλλά και πάλι οι αυξήσεις ήταν υπερβολικές». Στην προσωπική ζωή του, ο -γεννημένος το 1977- νέος υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας είναι παντρεμένος με την κατά 20 χρόνια μεγαλύτερή του Μπριζίτ Τρονό, πρώην φιλόλογό του στο Λύκειο, η οποία έχει τρία ενήλικα παιδιά από προηγούμενο γάμο.
Θύμα φόρων
Την ώρα που στη Γαλλία σοβούσε η κυβερνητική κρίση, στην Αυστρία ανακοινωνόταν η παραίτηση του υπουργού Οικονομίας Μίχαελ Σπιντελέγκερ, τον οποίο διαδέχθηκε ο Ράινχολντ Μιτερλένερ, ως νέος αρχηγός του συγκυβερνώντος μαζί με τους Σοσιαλδημοκράτες συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος. Αιτία της παραίτησης του Σπιντελέγκερ ήταν η αποτυχία να προωθήσει, μαζί με τους Σοσιαλδημοκράτες εταίρους του, τρόπους για τη μείωση των φόρων, την πολυσυζητημένη φορολογική μεταρρύθμιση. Ο ίδιος δεχόταν δριμεία κριτική, καθώς απέρριπτε τη φορολόγηση της μεγάλης περιουσίας, τον αποκαλούμενο «φόρο των εκατομμυριούχων», ενώ επέμενε στην αναβολή της μείωσης του φόρου εισοδήματος που ο ίδιος είχε υποσχεθεί πριν από τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές του περασμένου Σεπτεμβρίου.
Στέλλα Θεοδώρου
