«Δεν έγινε ποτέ ένα μεγάλο έργο στην ιστορία της τέχνης χωρίς έναν μεγάλο έρωτα από πίσω». Λίγες μέρες πριν από τα εγκαίνια της νέας αναδρομικής έκθεσης που θα παρουσιάσει στο Μουσείο Μπενάκη, ο σπουδαίος Ελληνας εικαστικός Παύλος Σάμιος μιλάει στη «δημοκρατία» και μας βάζει στο κλίμα της Ζωγραφικής Απολογίας του.
«Θυμάστε το βιβλίο του Καζαντζάκη “Αναφορά στον Γκρέκο”; Ετσι είναι κι αυτό το πρότζεκτ. Μια αναφορά στους ζωγράφους μας και στη ζωγραφική παράδοση» λέει ο ίδιος στην αρχή της κουβέντας μας, σχολιάζοντας τον γενικό τίτλο της νέας δουλειάς του που θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν οι λάτρεις της τέχνης από την ερχόμενη εβδομάδα.
Ο καλλιτέχνης παρουσιάζει τούτη τη φορά έργα που δημιούργησε τα τελευταία τέσσερα χρόνια, ενώ κάνει και μια επιλογή άλλων που καλύπτουν όλη την πορεία του στη ζωγραφική, καταγράφοντας τα θέματα που τον απασχόλησαν κατά καιρούς στις ατομικές εκθέσεις του. Μάλιστα, στα πιο πρόσφατα έργα του περνάει σε νέες θεματικές, ζωγραφίζοντας συχνά σε μεγάλες διαστάσεις.
Γκρέκο, Τιτσιάνο, Πικάσο
Στην πρώτη ενότητα της έκθεσης με τίτλο «Ο ζωγράφος και το μοντέλο του», ο Παύλος Σάμιος μας ξεναγεί στον προσωπικό χώρο εργασίας του καλλιτέχνη, «μπαίνοντας» στα ατελιέ του Ελ Γκρέκο, του Τιτσιάνο και του Πικάσο. Την ίδια στιγμή, μνήμες από την αρχαιότητα τον κατακλύζουν και σύμβολα όπως η θεά Αφροδίτη ή ένα ρωμαϊκό κεφάλι τον συντροφεύουν καθώς δημιουργεί. «Πρόκειται για τρεις ζωγράφους που έχουν επηρεάσει λίγο πολύ ο ένας τον άλλον, αλλά κι εμένα ως τέταρτο στη σειρά» εξηγεί ο Παύλος Σάμιος. «Ο Γκρέκο είχε δάσκαλο τον Τιτσιάνο, ο Τιτσιάνο έπαιρνε εμπνεύσεις από την αρχαία Ελλάδα, ο Πικάσο είχε επηρεαστεί ιδιαίτερα από τον Γκρέκο στη “ροζ περίοδο” κι εγώ δέχτηκα επιρροές και από τους τρεις» συμπληρώνει.
Στο πλαίσιο της συγκεκριμένης ενότητας, λοιπόν, φιλοτέχνησε έργα, όπου απεικονίζονται οι σπουδαίοι αυτοί ζωγράφοι μέσα στα ατελιέ τους με τα μοντέλα τους. Μάλιστα, τα έργα αποπνέουν έναν ερωτισμό, σαν να φαίνεται ότι οι δημιουργοί είναι ερωτευμένοι με τα μοντέλα τους και ο ερωτισμός που νιώθουν αποτυπώνεται στους πίνακές του.
«Δεν έγινε ποτέ ένα μεγάλο έργο στην ιστορία της τέχνης χωρίς έναν μεγάλο έρωτα από πίσω. Αυτό το λέω και το πιστεύω. Για να δημιουργήσει ένα σπουδαίο έργο ένας καλλιτέχνης πρέπει να είναι ερωτευμένος» σημειώνει ο Σάμιος, καταθέτοντας στη συνέχεια ότι κατά καιρούς έχει επηρεαστεί και ίδιος στη ζωγραφική από το εν λόγω απόλυτο συναίσθημα, «είτε επρόκειτο για πραγματικούς έρωτες είτε για φανταστικούς» αναφέρει χαρακτηριστικά.
* Info: Η Ζωγραφική Απολογία του Παύλου Σάμιου εγκαινιάζεται στο κτίριο της οδού Πειραιώς του Μουσείου Μπενάκη την Τετάρτη 26 Νοεμβρίου. Οι πύλες της έκθεσης ανοίγουν για το κοινό την επόμενη μέρα, Πέμπτη 27 Νοεμβρίου. Ωράριο: Πέμπτη, Κυριακή: 10.00-18.00, Παρασκευή, Σάββατο: 10.00-22.00.
Σπουδή στο γυμνό
Στη δεύτερη ενότητα της έκθεσης, την επιμέλεια της οποίας έχουν η Μαρία Ξανθάκου και ο Κωνσταντίνος Παπαχρήστου, ο Παύλος Σάμιος καταθέτει μια σπουδή πάνω στο γυμνό, εξ ου και ο τίτλος της «το γυμνό στην ιστορία». Στα έργα του Σάμιου το σύγχρονο γυμνό γυναικείο σώμα «συνευρίσκεται» με αντίστοιχες γυναικείες φιγούρες άλλης εποχής, αναδεικνύοντάς το σε αιώνιο σύμβολο μέσα στον χρόνο. Ετσι, η θεά Αφροδίτη μπορεί να συνυπάρξει αρμονικά στον ίδιο καμβά με ένα κυκλαδικό ειδώλιο και οι Δεσποινίδες της Αβινιόν του Πικάσο με ένα σύγχρονο γυναικείο σώμα.
Ηλίας Μαραβέγιας
