Η σύγκρουση κουλτούρας που επαναπροσδιορίζει τους συσχετισμούςΤου
Σταύρου Χριστοδούλου*
Πολλές φορές, παρατηρώντας στην τηλεόραση εκρήξεις βομβών, μάχες εντός πόλεων στη Μέση Ανατολή και φρικιαστικά ερειπωμένα τοπία, αισθανόμαστε ασφαλείς στο πίσω μέρος του καναπέ, γιατί αυτό που ταυτίζεται με τον πολιτισμό και ονομάζεται Δύση μάς προστατεύει (λες και όταν ο Κουμπλάι Χαν εισέβαλλε στην Κίνα της δυναστείας των Γιουάν, δεν ερχόταν η βαρβαρότητα, σε αντίθεση με τον πολιτισμό, όχι στη Δύση όμως, αλλά στην Ανατολή).
Ο σύγχρονος κόσμος είναι μία διαρκώς παραλλάζουσα μάχη για το ίδιο αντικείμενο: την πληροφορία. Είτε αφορά εμπορικές σχέσεις, είτε το θέαμα, η πληροφορία διατηρεί τα πρωτεία του ενδιαφέροντος. Ενώ στον παλαιότερο κόσμο σημαίνουσα θέση είχε η «γνώση», σήμερα κυριάρχησε η σημαινόμενη φευγαλέα «πληροφορία». Και αυτό έχει κάποια αξία ως επισήμανση, αφού το αιωνόβιο μετακόμισε, δεν κατοικεί στις καρδιές μας και επιλέχθηκε το πρόσκαιρο. Η διαπίστωση διαφαίνεται στα γλωσσικά σημειολογικά τερτίπια: θρησκεία – άποψη, πνεύμα – εμφάνιση, έθνος – λαός, χώρα – χώρος, παράδοση – ωφέλεια, έρωτας – σεξ και πάει λέγοντας.
Είναι μια βαθιά πολιτισμική μάχη, μια σύγκρουση κουλτούρας, η οποία επαναπροσδιορίζει τους συσχετισμούς. Ολοι βρίσκονται στη μεριά του χαμένου, του νικημένου, από τέτοιες συγκρούσεις. Ιδιαίτερα όμως χάνουμε εμείς ως έθνος. Και αυτό επειδή ο Ελληνισμός διαθέτει τα ζώπυρα αναγεννήσεώς του κάτω από κάθε πέτρα. Επί παραδείγματι, σε λίγες μέρες θα γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα, τα οποία και δεν αντιμετωπίζονται φαινομενικά από τους Ελληνες. Είναι μια αφ’ εαυτής προσπάθεια, επιδίωξη, προσωπική διεργασία Δημιουργίας με εκτεταμένους συσχετισμούς και πληθώρα μηνυμάτων. Φυσικά, μια τέτοια λογική έρχεται σε αντίστιξη με την επιδειξιμανία της Δύσης του υλιστικού καταναλωτισμού. Δεν χρησιμεύει ο άγιος Νικόλαος ως Αϊ-Βασίλης με τα δώρα, αλλά ο εξ ορισμού άγιος Βασίλης και τα πνευματικά δώρα, πρώτα από τα πραγματικά, που χάρισε όσο ζούσε. Είδα πρόσφατα ένα βίντεο εκατομμυρίων προβολών στο διαδίκτυο, που εξηγούσε πόσο ωφέλιμο θα ήταν αν αναγνώριζαν οι χριστιανοί της Νέας Υόρκης πως και οι μουσουλμάνοι μπορούν να γιορτάσουν τα Χριστούγεννα εξίσου, μιας και για εκείνους ο Ιησούς ήταν προφήτης. Ναι, αλλά δεν μας έλεγε το βίντεο πως για το Ισλάμ είναι βλάσφημο να υποστηρίζει ότι γεννήθηκε ο υιός του Θεού, και άρα όλοι οι χριστιανοί «εγκληματίες».
Σε μια Ευρώπη που κατάντησε στρατόπεδο από τα αστυνομικά μέτρα ασφαλείας, που αδιαφόρησε για τη διατήρηση των παραδόσεών της και εν τέλει υποχώρησε στην ξενολατρεία, το να υπερασπίζεται κανείς τα του εθνικού οίκου του είναι πράξη επαναστατική, και μάλιστα συντηρητική. Και όλα αυτά διότι «ουκ επ’ άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος».
* Νομικός
