Σε μάστιγα για την κτηματαγορά της Βόρειας Ελλάδας, και ιδιαίτερα σε τουριστικές περιοχές όπως η Χαλκιδική και η Πιερία, εξελίσσεται η δράση κυκλωμάτων παραμεσιτείας, με την εμπλοκή επιτήδειων τόσο εγχώριων όσο και από βαλκανικές χώρες. Το φαινόμενο, το οποίο εκμεταλλεύεται τα κενά στο νομικό πλαίσιο και την έλλειψη ελέγχων, φαίνεται να διαφεύγει της προσοχής της πολιτείας, προκαλώντας σοβαρή ζημιά σε ιδιοκτήτες, αγοραστές και στα δημόσια έσοδα.
Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, οι «δήθεν» μεσίτες χρησιμοποιούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, Instagram) ως «βιτρίνα» για να προσελκύσουν υποψήφιους αγοραστές από τις χώρες τους. Οι μέθοδοί τους ποικίλλουν από την πλήρη εξαπάτηση έως την πώληση ακινήτων με προβληματικό νομικό καθεστώς.
Παράλληλα, ανθεί το φαινόμενο των παράνομων υπενοικιάσεων, όπου αλλοδαποί ιδιοκτήτες ακινήτων στην Ελλάδα τα εκμισθώνουν σε συμπατριώτες τους χωρίς να αποδίδουν φόρους και χωρίς να απασχολούν Έλληνες εργαζόμενους.
Εκπρόσωποι του κλάδου των κτηματομεσιτών εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους, με αφορμή και πρόσφατα κρούσματα εξαπάτησης στη Χαλκιδική, όπου επιτήδειοι εισέπρατταν προκαταβολές για ακίνητα με τα οποία δεν είχαν καμία σχέση και στη συνέχεια εξαφανίζονταν.
Ο πρόεδρος του Συλλόγου Κτηματομεσιτών-Μεσιτών και Αστικών Συμβάσεων Νομού Χαλκιδικής, κ. Γρηγόριος Στιβαχτάρης, δήλωσε:
«Έχουμε χαμένες προκαταβολές, που υποψήφιοι αγοραστές κατέβαλαν σε υποτιθέμενους μεσίτες, παραεμπόριο, ανθρώπους που εισπράττουν προκαταβολές για ακίνητα, εν αγνοία των ίδιων τους των ιδιοκτητών».
Ο κ. Στιβαχτάρης διευκρίνισε ότι το θέμα συζητήθηκε στη γενική συνέλευση του φορέα, ενώ σύντομα αναμένονται νομικές ενέργειες. Επεσήμανε επίσης ότι η παραμεσιτεία ασκείται τόσο από Έλληνες όσο και από ξένους, κυρίως από τη Βόρεια Μακεδονία και τη Βουλγαρία.
Αντίστοιχα δραματική είναι η κατάσταση και στην Πιερία, όπου ο πρόεδρος της Ένωσης Μεσιτών Πιερίας, κ. Σταύρος Δαραξής, ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ:
«Κυκλώματα παραμεσιτών υπάρχουν ιδίως από βαλκανικές χώρες. Χρησιμοποιούν ιστοσελίδες στις χώρες τους και νοικιάζουν ή και πουλάνε ακίνητα στην Ελλάδα. Ειδικά στις ενοικιάσεις, το ελληνικό κράτος δεν παίρνει ούτε ένα ευρώ από φόρους, κανένας ντόπιος δεν εργάζεται, ενώ ακόμη και τα τρόφιμα που καταναλώνουν οι ενοικιαστές συχνά τα φέρνουν από τις χώρες τους -δηλαδή δεν υπάρχει κανένα οικονομικό όφελος για την τοπική και εθνική οικονομία».
Ο κ. Δαραξής εξήγησε ότι οι παραμεσίτες λειτουργούν είτε υπενοικιάζοντας «μαύρα» δικά τους ακίνητα, είτε προσεγγίζοντας απευθείας Έλληνες ιδιοκτήτες, υποσχόμενοι γρήγορες πωλήσεις σε αλλοδαπούς αγοραστές που πληρώνουν με μετρητά. Τόνισε ότι το φαινόμενο παρουσιάζει μεγάλη έξαρση την τελευταία πενταετία-οκταετία και κάλεσε τους ιδιοκτήτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να συναλλάσσονται μόνο με πιστοποιημένους μεσίτες.
Τα κενά στη νομοθεσία, η οποία χρονολογείται από το 2012, φαίνεται να αποτελούν την “κερκόπορτα” για τη δράση των επιτήδειων. Ο μεσίτης και επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Μεσιτών Ακινήτων Πιστοποιημένων Πραγματογνωμόνων Ελλάδας, κ. Νίκος Μανομενίδης, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, επεσήμανε την έλλειψη ρύθμισης για το ποιος δικαιούται να επιδεικνύει ακίνητα, καθώς και την απουσία ουσιαστικού ελέγχου στις διαφημίσεις. Ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Από τα μεταχειρισμένα ακίνητα που διαφημίζονται, το 99% δεν είναι σωστά δημοσιευμένο. Κι αυτό διότι για να δημοσιοποιήσεις ένα ακίνητο, πρέπει να έχει ενεργειακό πιστοποιητικό και για να εκδοθεί ενεργειακό πιστοποιητικό (ΠΕΑ) χρειάζεται να υπάρχει ταυτότητα κτηρίου. Στα μεταχειρισμένα ακίνητα, το ποσοστό όσων έχουν ταυτότητα κτηρίου ας είναι 0,1%».
Σύμφωνα με τον κ. Μανομενίδη, οι παραμεσίτες ευδοκιμούν επειδή είναι δύσκολος ο έλεγχος της εντολής πώλησης από τον ιδιοκτήτη ή της ωριμότητας του ακινήτου. Πρότεινε ως λύση την υποχρεωτική αναγραφή του ΑΤΑΚ (Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου) στις αγγελίες, καθώς αυτό μπορεί να το πράξει μόνο ο ιδιοκτήτης ή ο εξουσιοδοτημένος μεσίτης. Τέλος, επεσήμανε την έλλειψη επαρκών αξιόπιστων πλατφορμών διάθεσης ακινήτων στην Ελλάδα, σε σύγκριση με χώρες όπως οι ΗΠΑ, γεγονός που ευνοεί την αδιαφάνεια και τις πολλαπλές, συχνά λανθασμένες, καταχωρήσεις για το ίδιο ακίνητο.
