Νέο δικαστικό πραξικόπημα στα σκαριά

Μία από τις αδιαμφισβήτητες… αρετές της κυβέρνησης Μητσοτάκη είναι ασφαλώς η χειραγώγηση της Δικαιοσύνης. Για την ακρίβεια, η «εργαλειοποίηση» των ανώτατων κλιμακίων της στον βωμό της εξυπηρέτησης πολιτικών επιδιώξεων.

Ανακριτικές έρευνες που είναι ώριμες από καιρό κρατιούνται στο «ψυγείο» και ενεργοποιούνται σε τάιμινγκ που επιλέγει το Μέγαρο Μαξίμου για να λειτουργήσουν σαν πυροτεχνήματα επικοινωνιακού αντιπερισπασμού, όταν υπάρχει ανάγκη άμεσης αλλαγής ατζέντας στην (αρνητική για την κυβέρνηση) επικαιρότητα. Και αντιστοίχως δικαστικές αποφάσεις που δεν συμφέρουν την κυβερνητική στρατηγική, όταν δεν είναι δυνατόν να αποτραπούν, κρατιούνται στο σκοτάδι με τη μέθοδο της καθυστέρησης καθαρογραφής.

Σε αυτή την τελευταία περίπτωση ανήκει η υπόθεση της οργανικής σύνθεσης δύο πολύ κρίσιμων ανεξάρτητων Αρχών, της ΑΔΑΕ, υπεύθυνης για το απόρρητο των τηλεπικοινωνιών, και του ΕΣΡ, που ρυθμίζει τα πράγματα στο τηλεοπτικό τοπίο. Η ανανέωση της σύνθεσης αυτών των δύο φορέων, αν θυμάστε, είχε γίνει κατά τρόπο αυθαίρετο και προδήλως αντισυνταγματικό το φθινόπωρο του 2023 από τη Διάσκεψη των Προέδρων της Βουλής με υπερψήφιση των προτεινόμενων μελών που υπολειπόταν των 3/5, όπως ρητά ορίζει το Σύνταγμα. Συγκεκριμένα, μόνο 16 από τους 27 βουλευτές που συμμετείχαν στην ψηφοφορία ενέκριναν τη νέα σύνθεση, ενώ απαιτούνταν μίνιμουμ πλειοψηφία 16,2, δηλαδή τουλάχιστον 17 βουλευτών, βάσει της απλής αριθμητικής που ισχύει μέχρι σήμερα (καθόσον σε αυτές τις περιπτώσεις η στρογγυλοποίηση γίνεται προς τα πάνω και όχι προς τα κάτω).

Υπεύθυνος για αυτή την κραυγαλέα θεσμική εκτροπή που προκάλεσε σάλο δεν ήταν άλλος από τον τότε επικεφαλής του σώματος Κωνσταντίνο Τασούλα, ο οποίος αργότερα «ανταμείφθηκε» για τις καλές του υπηρεσίες μεταπηδώντας στον προεδρικό θώκο. Η μεθόδευση όμως είχε προκαλέσει σάλο, κορυφαίοι συνταγματολόγοι, ακόμη και από αυτούς που βλέπουν με συμπάθεια την κυβέρνηση Μητσοτάκη, είχαν εκφράσει δημόσια τις αντιρρήσεις τους και το γεγονός μονοπώλησε για 1-2 μέρες τις στήλες της επικαιρότητας, μέχρι να υπερκαλυφθεί από άλλες επινοήσεις… ειδησεογραφίας των συστημικών μέσων ενημέρωσης.

Μπροστά σε αυτό το πραξικόπημα αντέδρασε ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών υπό τον τότε μαχητικό πρόεδρό του Δημήτρη Βερβεσό, προσφεύγοντας στο Συμβούλιο της Επικρατείας και ζητώντας ακύρωση της απόφασης λόγω της εξόφθαλμης αντισυνταγματικότητας. Τον Νοέμβριο του 2024 η Ολομέλεια του ΣτΕ απέρριψε την προσφυγή με το σκεπτικό πως ο μεγαλύτερος δικηγορικός σύλλογος της χώρας… στερείται έννομου συμφέροντος και δεν νομιμοποιείται να προσβάλει τη σύνθεση του ΕΣΡ και της ΑΔΑΕ!

Κι ενώ όλα έδειχναν ότι η υπόθεση θα κλείσει… αναίμακτα με την επικύρωση της αυθαιρεσίας, μεγάλος τηλεοπτικός σταθμός προσέφυγε με τη σειρά του στο ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο, ζητώντας τη διαγραφή προστίμου που είχε καταλογίσει το ΕΣΡ, ακριβώς με το ίδιο σκεπτικό. Την ακυρότητα της σύνθεσης δηλαδή, αφού δεν είχε λάβει κοινοβουλευτική έγκριση, όπως ορίζει το Σύνταγμα.

Τα πράγματα ξαφνικά δυσκόλεψαν, γιατί και ο σταθμός ήταν μεγάλος και ο ιδιοκτήτης σημαντικός οικονομικός παράγων με ανοιχτούς ήδη λογαριασμούς απέναντι στην κυβέρνηση Μητσοτάκη. Επιπλέον, το κανάλι είχε προφανές έννομο συμφέρον να προσφύγει, και το Δ’ τμήμα του ΣτΕ που ανέλαβε να εξετάσει την ουσία πλέον του ζητήματος απεφάνθη υπέρ της ακυρότητας με εντυπωσιακή πλειοψηφία (6 προς 1). Η απόφαση υπ’ αριθμόν 1083/2026 που δημοσιοποιήθηκε επίσημα μέσα στο κατακαλόκαιρο (3 Αυγούστου) συνοψίστηκε σε ένα περιληπτικό διατακτικό και αναρτήθηκε στη σχετική ιστοσελίδα αποφάσεων του ΣτΕ, πλην όμως παραμένει άτυπο γράμμα γιατί, σύμφωνα τουλάχιστον με τις ως τώρα πληροφορίες, δεν έχει καθαρογραφεί. Και πώς να καθαρογραφεί, αφού το Δ’ τμήμα, εκτός από το ότι κρίνει αντισυνταγματική την κοινοβουλευτική διαδικασία αντικατάστασης των μελών, δικαιώνει και την προσφυγή του ΔΣΑ που εξακολουθεί να παρακολουθεί στενά το ζήτημα, υπό τον νέο του πρόεδρο Ανδρέα Κουτσολάμπρο που στηρίχθηκε από τον ΣΥΡΙΖΑ.

Παρά το παιχνίδι καθυστερήσεων, η απόφαση του περασμένου Αυγούστου από το Δ’ τμήμα θα σταλεί προς επικύρωση στην Ολομέλεια του ΣτΕ και κάπου εκεί αρχίζουν τα… πολύ δύσκολα. Αν η σύνθεση των ανεξάρτητων Αρχών κριθεί και από την Ολομέλεια παράνομη, οι συνέπειες για τις έως τώρα αποφάσεις τους θα είναι καταλυτικές, δημιουργώντας ένα άνευ προηγουμένου νομικό και θεσμικό κομφούζιο που ούτε ο… Δαίδαλος δεν θα μπορεί να ξεδιαλύνει.

Οσα πρόστιμα (π.χ. του ΕΣΡ σε κανάλια) έχουν επιβληθεί από τη σημερινή σύνθεση και έχουν ήδη προσβληθεί νομικά από ενδιαφερομένους θα ακυρωθούν αυτόματα. Επιπλέον, και αποφάσεις που δεν έχουν προσβληθεί στη διάρκεια της νόμιμης προθεσμίας θα βρεθούν στον αέρα, ανοίγοντας το παράθυρο για αγωγές αποζημίωσης κατά του Δημοσίου. Και σε κάθε περίπτωση, αν η σύνθεση κριθεί παράνομη, η κυβέρνηση θα υποχρεωθεί να ξαναφέρει τη διαδικασία επιλογής μελών στη Βουλή με απαιτούμενη υπερψήφιση 17 βουλευτών, πλειοψηφία δηλαδή την οποία μάλλον δεν διαθέτει.

Το πρωθυπουργικό επιτελείο έχει βρεθεί με την πλάτη στον τοίχο, γιατί όσο και ελεγχόμενη να είναι η λειτουργία της Δικαιοσύνης, οι δικαστές δεν είναι εύκολο να διακινδυνεύσουν την υστεροφημία τους προκειμένου να ικανοποιήσουν την επιθυμία μιας κυβέρνησης που ήδη εμφανίζει συμπτώματα… απώλειας στήριξης και έχει μπροστά της μια κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση.

Πλέον, ο κ. Μητσοτάκης επιχειρεί να αποφύγει το μοιραίο με τη διαρκή αναβολή της καθαρογραφής, αλλά ακόμη και αυτή η μεθόδευση έχει τα όριά της. Και σύμφωνα με πληροφορίες από δικαστικούς κύκλους, προωθείται τώρα μία άλλη ιδέα. Να βγει μία απόφαση… Φρανκενστάιν, που ναι μεν θα δικαιώνει το συγκεκριμένο μεγάλο κανάλι ακυρώνοντας την καταβολή του προστίμου, αλλά με σκεπτικό που δεν θα θίγει το ζήτημα της εξόφθαλμα παράνομης σύνθεσης του σώματος ώστε να μην ανοίξει ο ασκός του Αιόλου. Η τριτοκοσμική επινόηση «πιστώνεται» στον πάντα… εφευρετικό υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη, αλλά είναι τόσο άγαρμπη που ήδη οι σχετικές ζυμώσεις από κυβερνητικούς παράγοντες σκοντάφτουν στην πεισματική άρνηση ανώτατων δικαστών οι οποίοι αποκλείουν τη συμμετοχή τους σε μία τέτοιου είδους ακραία στρεψοδικία.

Η υπόθεση θα έχει ενδιαφέρουσα συνέχεια, γιατί είτε έτσι είτε…αλλιώς θα δημιουργήσει ανυπέρβλητα προβλήματα στην κυβέρνηση, τα οποία θα προστεθούν στον μακρύ δρόμο των εμποδίων προς τις κάλπες. Εμείς εδώ θα είμαστε να παρακολουθούμε την εξέλιξη, αφού ήδη κάποια μέλη του ΣτΕ που τιμούν το λειτούργημά τους και μυρίζονται το μίνι πραξικόπημα έχουν βγει έξω από τα ρούχα τους…