Προϋπολογισμός 2027: Ανάπτυξη στα χαρτιά, ακρίβεια στην τσέπη

Η κυβέρνηση επιμένει σε ρυθμό μεγέθυνσης 2,3% για το 2027, παρά την πρόβλεψη της Κομισιόν για μόλις 1,5%. Την ίδια ώρα, ο πληθωρισμός παραμένει κοντά στο 4%

Να στηρίξει το προεκλογικό αφήγημα της διπλάσιας ανάπτυξης από την Ευρωζώνη επιχειρεί το οικονομικό επιτελείο, επιμένοντας στη διατήρηση υψηλών προβλέψεων για την ανάπτυξη της οικονομίας, παρά τις πρόσφατες εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. 

Παρά το δυσμενές οικονομικό περιβάλλον που δεν αφήνει ανεπηρέαστη και τη χώρα μας, η κυβέρνηση διατηρεί υψηλά τον πήχη της ανάπτυξης τόσο για τη φετινή χρονιά όσο και για το ερχόμενο έτος. Πιο συγκεκριμένα, στο τελικό κείμενο του προϋπολογισμού εξακολουθεί να προβλέπει ανάπτυξη 2% για το 2026, ενώ για το 2027 εκτιμά ότι ο ρυθμός μεγέθυνσης θα επιταχυνθεί στο 2,3%. 

Το… παράδοξο της υπόθεσης είναι πως η ίδια η Κομισιόν μόλις πριν από λίγα 24ωρα, και συγκεκριμένα στις 17 Νοεμβρίου, τοποθέτησε τον πήχη της ελληνικής ανάπτυξης στο 1,8% το 2026 και ακόμα πιο κάτω στο 1,5% το 2027, δηλαδή πολύ κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Δηλαδή, η κυβέρνηση, για να μην καταρρεύσει το προεκλογικό της αφήγημα, όχι μόνο δεν βλέπει μείωση της ανάπτυξης όπως υπολογίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά εκτιμά ότι θα υπάρξει αύξηση κιόλας! 

Η απόκλιση είναι ιδιαίτερα σημαντική για την επόμενη χρονιά, καθώς η κυβέρνηση προβλέπει ανάπτυξη κατά 0,8 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερη από εκείνη που αναμένει η Κομισιόν. Ωστόσο, και ο πιο αδαής στα οικονομικά μπορεί να αντιληφθεί, όμως, πως ακόμα και αν πέσουν έξω οι προβλέψεις της ερχόμενης χρονιάς και υπάρξει καθίζηση της ανάπτυξης, θα έχουν στηθεί οι κάλπες και το πολιτικό κόστος αυτής της εκτίμησης θα πάει… περίπατο. 

Εφιάλτης πληθωρισμού

Στο μόνο που η κυβέρνηση συμφωνεί με την πολύ πρόσφατη φθινοπωρινή έκθεση της Κομισιόν είναι η πορεία του πληθωρισμού. Ο προϋπολογισμός ανεβάζει την εκτίμηση για το 2026 στο 4%, από 3,8% που προβλεπόταν στο προσχέδιο που κατατέθηκε στις αρχές Οκτωβρίου, με τις Βρυξέλλες να εκτιμούν πως θα διαμορφωθεί στο 4,1%. Πρόκειται για μια εφιαλτική εξέλιξη που σημαίνει πως η ακρίβεια όχι μόνο θα παραμείνει στη ζωή των Ελλήνων για πολλούς ακόμα μήνες, αλλά θα είναι πολύ υψηλότερη και από τον μέσο όρο της υπόλοιπης Ευρώπης. 

Λίγο πιο αισιόδοξη είναι η πρόβλεψη της κυβέρνησης για την ερχόμενη χρονιά. Με βάση το τελικό κείμενο του προϋπολογισμού, ο πληθωρισμός του 2027 θα υποχωρήσει στο 2,8% και όχι στο 3,2% που αναφέρει η Κομισιόν. 

Αξίζει να σημειωθεί, όμως, ότι η υποχώρηση του πληθωρισμού δεν μεταφράζεται σε μειώσεις των τιμών στα ράφια των σούπερ μάρκετ, στα ενοίκια και στην αντλία στα πρατήρια καυσίμων, αλλά ότι η ανατιμήσεις θα κινούνται με χαμηλότερο ρυθμό. Ακόμη και αν οι μισθοί και οι συντάξεις ενισχυθούν, ένα μέρος των πρόσθετων χρημάτων θα απορροφηθεί από το υψηλότερο κόστος διαβίωσης. 

Νέα υπερπλεονάσματα και μείωση του χρέους 

Τεράστια και αχρείαστα υπερπλεονάσματα επιμένει ότι θα πρέπει να επιτυγχάνει η κυβέρνηση τα επόμενα χρόνια, τα οποία τροφοδοτούνται από τα υπερέσοδα που καταγράφουν τα τελευταία χρόνια οι προϋπολογισμοί της χώρας, λόγω των τεράστιων φόρων που επιβάλλονται σε πολίτες και επιχειρήσεις. 

Σύμφωνα με τις προβλέψεις της νέας εισηγητικής έκθεσης για το 2027, το πρωτογενές πλεόνασμα θα διαμορφωθεί στο 3,6% του ΑΕΠ το 2026 και στο 3,2% το ερχόμενο έτος. Πρόκειται για μικρή υποχώρηση σε σχέση με τη φετινή επίδοση, με το πλεόνασμα, ωστόσο, να παραμένει σε υψηλά επίπεδα και την επόμενη χρονιά. Είναι χαρακτηριστικό πως το διάστημα Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2026 το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 7,78 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 4,82 δισ. ευρώ. 

Αντίστοιχα, το δημόσιο χρέος εκτιμάται ότι θα μειωθεί από το 135,8% του ΑΕΠ το 2026 στο 128,5% το 2027, καταγράφοντας μείωση κατά 7,3 ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε έναν χρόνο. «Για πρώτη φορά έπειτα από είκοσι χρόνια, η Ελλάδα αναμένεται να πάψει να έχει το υψηλότερο δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ στην Ευρωπαϊκή Ενωση» δήλωσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης.

Σημειώνεται ότι την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να παρουσιαστεί στο υπουργικό συμβούλιο και ο Πολυετής Δημοσιονομικός Προγραμματισμός με τις προβλέψεις έως το 2030. 

Μόνο τα μέτρα στήριξης που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ

Ο προϋπολογισμός του 2027 δεν περιέχει καμία έκπληξη ή κάποιο πρόσθετο μέτρο πέραν εκείνων που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ τον περασμένο Σεπτέμβριο. Πιο συγκεκριμένα, στους συνταξιούχους προβλέπεται αύξηση 2,9% από την 1η Ιανουαρίου 2027, χωρίς συμψηφισμό με την προσωπική διαφορά. Επιπλέον, καταργείται η περικοπή κατά 50% στις συντάξεις χηρείας μετά την πρώτη τριετία. 

Για τους εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα, ο κατώτατος μισθός αναμένεται να αυξηθεί τον Απρίλιο του 2027 και τον Ιανουάριο του 2028, με στόχο να φτάσει τα 1.000 ευρώ μεικτά, από 920 ευρώ σήμερα. Από τον Απρίλιο του 2027 μειώνονται επίσης κατά μισή ποσοστιαία μονάδα οι ασφαλιστικές εισφορές. 

Στο Δημόσιο, περίπου 720.000 υπάλληλοι και λειτουργοί θα λάβουν τον Δεκέμβριο του 2027 μόνιμο επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ μεικτά. Προβλέπονται επίσης οριζόντιες αυξήσεις στους βασικούς μισθούς, σε συνάρτηση με την αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού.

Σημαντικές φορολογικές ελαφρύνσεις προβλέπονται για τις οικογένειες με τρία παιδιά, καθώς από το 2027 μηδενίζεται ο φόρος για εισόδημα έως 20.000 ευρώ, με το μέγιστο ετήσιο όφελος να φτάνει τα 1.800 ευρώ. Αντίστοιχα, για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες θεσπίζεται μηδενικός συντελεστής στο αγροτικό εισόδημα έως 20.000 ευρώ, με φορολογικό όφελος που μπορεί να φτάσει τα 2.900 ευρώ.

Παράλληλα, δρομολογείται το νέο πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ», συνολικού ύψους 2 δισ. ευρώ, με στεγαστικά δάνεια έως 230.000 ευρώ για δικαιούχους ηλικίας έως 55 ετών.